Stand van de AEX IndexEen gemiddelde van de 25 meest verhandelde en grootste aandelen van de Amsterdamse beurs. Opties op de AEX Index zijn van het Europese type. Copyright Vladeracken op het moment van schrijvenHet verkopen van een Call of een Put die men niet in bezit heeft. Copyright Vladeracken (26 augustus 2019) 542,09
Onze conclusies:
Korte termijn:
onbepaald
Middellange termijn:
negatief
Lange termijn:
negatief
NB. Calamiteiten niet in aanmerking genomen
Het
was niet Powell, maar de Chinezen die een antwoord gaven op de Trump-maatregelen
en vooral het antwoord van Trump daarop, dat de markt deed instorten. En toen
kwam het Amerikaanse bedrijfsleven ook nog eens vertellen dat ze geen behoefte
eraan hadden om de Trump instructies te volgen. Zij blijven met hun productie liever
in China zitten. De chaos is met dit alles, zo ziet het ernaar uit, helemaal
compleet. De handelsoorlog heeft zich versterkt en er lijkt geen einde in
zicht. De vraag is of de financiële markten volgende week tot enige rust komen,
nu een aantal maatregelen genomen is en het er daarom niet naar uitziet, dat er
op korte termijn nieuwe komen. En Boris zwoegde voort. Hij lijkt de komende
maand rustig te blijven nu hij in samenspraak met Merkel, aan het werk gaat.
Dat hij er uit gaat komen zou een wonder zijn.
De financiële
markten leverden de winst dus in. En daarmede is er de laatste drie weken
eigenlijk niets gebeurd. De S&P500 zette op 5 augustus een intradayHet koersverloop binnen een handelsdag. Copyright Vladeracken low van
2.822. Op 15 augustus volgde een intradayHet koersverloop binnen een handelsdag. Copyright Vladeracken low van 2.825 en afgelopen vrijdag
reikte het dieptepunt tot 2.834 (let op deze laatste bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken is nog niet
bevestigd). Drie bodems achter elkaar maar iedere bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken was hoger dan zijn
voorganger. Dit is nog steeds geen negatief verhaal, maar de technische
beloften, die wij in eerdere blogs beschreven, zijn nog niet uitgekomen. De
komende dagen zullen ons leren of het niet zo vaak voorkomende fenomeen van
drie bodems achter elkaar ditmaal opgeld zal gaan doen, de andere mogelijkheid,
een verder terugvallen van de markt, zou passen in de middellange termijn trendDe richting van de markt. Een opwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van hogere bodems en hogere toppen. Een neerwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van lagere bodems en lagere toppen. Copyright Vladeracken,
die negatief is. En er zijn wel degelijk argumenten aan te voeren dat het zover
zal komen. Het zijn vooral de sterk achterblijvende omzetten, die een dergelijk
scenario ondersteunen. Maar er zijn ook argumenten die daar tegen pleiten. Men
moet dan denken aan de steunniveaus waarop de markten zijn aangekomen en die al
drie weken lang een verdere daling beletten. Hierbij gaat het om het MA 50
(S&P500) of het MA200 (Europa) en natuurlijk is het de sterk overtrokken
markt, op de middellange termijn gezien, die schreeuwt om een herstel (men leze
een stijging).
De
AEX Index op dagbasis
Figuur 1
De
mogelijke neklijnSteun of weerstandsniveau onder andere in een Kop & Schouder patroon. De neklijn verbindt de toppen of bodems van het patroon afhankelijk van het feit of het een top- of bodemformatie is. Copyright Vladeracken op 551 vormde de weerstandKoersniveau waaronder koersen de neiging hebben om na een stijging te stabiliseren. Copyright Vladeracken. Maar het waren de Chinezen, die
voor de eerste tegenvaller zorgden. Powell’s uitspraken konden dit nog
corrigeren, maar toen Trump met zijn tweets kwam was het met de stijging
gedaan. Er heeft zich nu misschien een Kop/Schouder patroon gevormd, dat men
bijna overal ziet (ook bij de S&P500 als men slotkoersen neemt) maar dat
patroon is dan nog niet af. De bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken van vrijdag moet nog met een hogere koers
bevestigd worden. Maar als dat niet onmiddellijk zou gebeuren dan is er nog
altijd ruimte tot aan 528. Zolang de koers daarboven blijft is dit patroon
mogelijk. En als het afgemaakt wordt dan is het een positief patroon dat de
markt toch 23 punten. Vanuit de uitbraakEen koerssprong, die optreedt als een aandeel een bepaald koerspatroon verlaat of een belangrijke trendlijn doorbreekt. Copyright Vladeracken, hoger kan brengen. Hiermede zal niet
het kritische niveau van 576 doorschreden worden maar het plaatje zal er in een
dergelijk geval veel positiever uit gaan zien. Gesteld moet worden dat de
indicatoren niet direct aanleiding tot een positieve stemming geven. De
Oscillator (ook het MACDMoving Average Convergence Divergence van Gerald Appel. Het verschil tussen een kortere termijn koers gemiddelde en een langere termijn koersgemiddelde, waarbij de beide gemiddelden berekend zijn volgens de exponentiële methode, dit in afwijking van de meer gebruikelijke rekenkundige methode. In vergelijking met de FracMACD is de MACD in het algemeen sneller in het tonen van divergentie bij bodems. De kruising van beide lijnen, de kruising met de nullijn en de divergentie kunnen signalen geven. Copyright Vladeracken Histogram dat niet getoond wordt) is gaan dalen. Dit
is met een daling van slechts één dag nog geen onoverkomelijk probleem, zoiets
komt vaker voor (zie bij vorige bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken) maar positief is het niet. De CCI is ook
gaan dalen maar hij heeft zijn stijgende gemiddelde nog niet doorschreden. Ook
dit is daarmede nog niet duidelijk negatief. Men ziet in deze twee indicatoren
geen reden om te stellen dat de markt oversold is, maar in andere meer langere
termijn grafieken is dat wel het geval. De ruimte voor een daling in de
indicatoren, die wij hier tonen is niet bijzonder groot. Al met al kan het dus
vriezen of dooien, waarbij wij verwachten dat er na vorige week vrijdag enige
kalmte op het politieke front komt en mocht dat zo zijn dan worden wij toch nog
optimistisch.
Maar
let op, het patroon dat zich aan het ontwikkelen is, mag dan op korte termijn
voor enige lucht kunnen zorgen, wij sluiten een rallyEen fikse stijging van het koersniveau die volgt op een daling of op een consolidatie. Copyright Vladeracken vanaf de huidige niveau’s
tot zelfs in de buurt van 560 – 570 niet uit, de iets langere termijn is nog
altijd omlaag gericht. En speculeren tegen de trendDe richting van de markt. Een opwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van hogere bodems en hogere toppen. Een neerwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van lagere bodems en lagere toppen. Copyright Vladeracken in is niet verstandig. Dus
wij adviseren niemand om op dit moment long in de markt te gaan!
De Rente
De BundDit is een Duitse hypothetische obligatie met een coupon van 6% en een resterende looptijd van 8,5 tot 10,5 jaar. Op de Eurex worden futures op deze obligatie verhandeld en op deze futures zijn turbo’ s verkrijgbaar. Copyright VladerackenFutureIs een gestandaardiseerd contract voor de aan- of verkoop van de onderliggend waarde. Het verschil met een optieEr zijn twee soorten opties. De Amerikaanse stijl optie kan ten alle tijde tijdens de looptijd worden uitgeoefend. De Europese stijl optie kan alleen op de uitoefendatum worden uitgeoefend. De opties op aandelen genoteerd op de Europese Optiebeurs in Amsterdam zijn van het Amerikaanse type. Opties op indexen genoteerd op de Europese Optiebeurs in Amsterdam zijn van het Europese type. De hoeveelheid waarin de onderliggende waarde wordt genoteerd is in Amsterdam 100 aandelen, 10 troy ounce goud, 5.000 nominaal in obligaties, 10.000 Amerikaanse dollars. Copyright Vladeracken contract ligt hem in het feit dat een future altijd leidt tot uitoefening. Een future vormt derhalve altijd een verplichting terwijl een optieEr zijn twee soorten opties. De Amerikaanse stijl optie kan ten alle tijde tijdens de looptijd worden uitgeoefend. De Europese stijl optie kan alleen op de uitoefendatum worden uitgeoefend. De opties op aandelen genoteerd op de Europese Optiebeurs in Amsterdam zijn van het Amerikaanse type. Opties op indexen genoteerd op de Europese Optiebeurs in Amsterdam zijn van het Europese type. De hoeveelheid waarin de onderliggende waarde wordt genoteerd is in Amsterdam 100 aandelen, 10 troy ounce goud, 5.000 nominaal in obligaties, 10.000 Amerikaanse dollars. Copyright Vladeracken de bezitter het keuze recht geeft i.p.v. een verplichting. Copyright Vladeracken daalde iets. De rente steeg dus en het technische plaatje zowel in
de dag- als in de weekgrafiek ziet er niet positief uit. Dat wil zeggen dat het
wel eens zo kan zijn, dat de rente iets gaat stijgen. Dit zou in lijn zijn met
de uitspraken van Powell de afgelopen week, maar de vraag staat natuurlijk
wagenwijd open wat voor stenen Trump in dat geval in de vijver gaat gooien?
De US$ uitgedrukt in Euro’s
De
dollar liet het afweten en het ziet er niet naar uit dat er snel verandering in
het negatieve beeld komt.
De prijs van een vat
Brentolie
Op
weekbasis gezien begint het technische plaatje er iets beter uit te zien, maar
het houdt nog niet veel over. Er zijn geen aanwijzingen dat het tij komende
week zal opklaren. Voorlopig kan de autobezitter zich in de handen wrijven,
maar de belegger in hem kan niet vrolijk worden.
De prijs van een troy
ounce Goud
De
prijs van een troy ounce Goud voelde zich fijn met de problemen op de
handelsmarkt. Maar het is niet meer dan een uitstel want de markt is sterk
overbought. Er zal een dezer dagen een herstel moeten optreden, dat de prijs
lager zal brengen, maar dat lijkt op dit moment toch geen grote impact te gaan
hebben. De prijs van zilver bereikte een nieuwe top, maar ook hier ziet men dat
de situatie erg overtrokken is.
Strategie
Wij
zijn nog steeds op zoek naar een moment om verder uit de markt te stappen.
Agenda
voor de komende week
De
volgende zaken, die mogelijk van invloed op de beurzen kunnen zijn, staan op de
agenda voor de komende week. De lijst is niet uitputtend, hieronder treft u de
naar ons idee meest belangrijke agendapunten aan.
26 augustus 2019 10.00 IFO Verwachtingen voor Duitse economie 26 augustus 2019 14.30 Cijfers over bestedingen aan duurzame goederen in de VS 28 augustus 2019 8.00 consumentenvertrouwen Duitsland 29 augustus 2019 14.30 Cijfers over de Amerikaanse economie, bestedingen en werkgelegenheid 30 augustus 2019 11.00 Europese inflatiecijfers 3 september 2019 16.00 Inkoopmanagerscijfers VS
Het cijferseizoen is vrijwel voltooid, overwegend vielen de cijfers mee, mede omdat analistenverwachtingen niet erg hoog gespannen waren.
NB
Rondom het begin van iedere maand zal er door ons geen beurscommentaar meer gegeven worden. Wij verwijzen u in plaats hiervan naar onze nieuwsbrief De Technische BeleggerEen maandblad dat de ontwikkelingen op de wereldwijde effectenmarkten analyseert en becommentarieert uitgaande van de Technische AnalyseEen vorm van markt analyse die uitgaat van vraag en aanbod en handelsvolume, waarbij men met behulp charts en formules gebaseerd op marktgegevens probeert vast te stellen in welke fase van haar ontwikkeling de markt zich bevindt. Copyright Vladeracken. Het wordt uitgegeven door Vladeracken BV en wordt gratis aan haar klanten ter beschikking gesteld. Copyright Vladeracken, waarin een veel uitgebreider commentaar te lezen is. U vindt deze op de site www.vladeracken.nl.
Den Haag, 26 augustus 2019 Gijsbrecht K. van Dommelen Vladeracken VermogensbeheerDe handelsnaam van Vladeracken BV. Een vermogensbeheerder met een vergunning in Nederland. Copyright Vladeracken www.vladeracken.nl
Disclaimer
De auteur is verantwoordelijk voor het beleggingsbeleid van Vladeracken BV, een vermogensbeheerder met vergunning van de AFM. Dit stuk is geen beleggingsadvies. Wie conform bovenstaande ideeën belegt of wenst te beleggen doet dat voor eigen rekening en risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken. In dit kader wijzen de auteur en Vladeracken BV alle verantwoordelijkheid voor de inhoud van dit stuk van de hand. De besproken effecten en strategieQuis est tam dissimile homini. Cur id non ita fit? Tum Triarius: Posthac quidem, inquit, audacius. Ut proverbia non nulla veriora sint quam vestra dogmata Copyright Vladerackenën vertegenwoordigen een hoog risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken.
* SRI = Socially Responsible Investment = een manier van beleggen en investeren, waarbij milieutechnische, sociale en bedrijfsverantwoordelijke (governance) criteria worden geïntegreerd bij het analyse en beleggingsproces, naast louter financiële criteria
Er is al langer tijd een uitgebreide discussie gaande over de vraag hoe zorgvuldig beleggers omgaan met hun verantwoordelijkheden jegens de wereld en haar bewoners. Het gaat dan niet alleen om de mens zelf, maar ook om de natuur om de mens heen, haar omgeving en de voetafdruk, die de mens op onze planeet maakt.
Voor de beoordeling van beleggingen wordt tegenwoordig gewerkt met zogenoemde ESG-criteria (Environmental, Social and Governance criteria). Voor een vermogensbeheerder betekent dat twee belangrijke zaken:
Hoe staan het bedrijf en haar medewerkers in de maatschappij?
Heeft de vermogensbeheerder ESG-criteria gedefinieerd die worden gehanteerd in de bepaling en uitvoering van haar beleggingsbeleid?
Ad 1.) ESG en Vladeracken als onderneming Vladeracken is opgericht door Gijsbrecht K. van Dommelen, mede vanuit de gedachte dat elke mens zelfstandig verantwoordelijk is voor zijn eigen daden en overtuigingen. Als je kritiek hebt op het functioneren van een ander, destijds zijn werkgever, dan is het je eigen verantwoordelijkheid hetzij van binnen uit de betreffende organisatie trachten te verbeteren hetzij de stap te zetten om de zaken zelf volgens eigen standaard te organiseren. Dat laatst is uiteindelijk gebeurd door met oprichting van Vladeracken als een zelfstandige vermogensbeheerder.
De lat bij Vladeracken ligt hoog, ook op het gebied van verantwoordelijkheid jegens derden en jegens de omgeving. Personeel van Vladeracken is al jaren en veelal om niet betrokken bij de hulp aan mensen in de (nabije) omgeving. Schuldsanering, repatriëring van gevangenen in de maatschappij, vrijwilligerswerk op scholen en sportclubs, financiële, administratieve en organisatorische ondersteuning, ondersteuning van anderen bij hun contacten met de soms Kafkaëske overheid, maar ook zorgvuldige omgang met afval, isolatie, zonne-energiegebruik, etc. het zijn allemaal zaken die door de jaren heen actief worden ondersteund vanuit Vladeracken en waarin direct bij Vladeracken betrokkenen een actieve rol spelen. Daar wordt tijd voor ingeruimd en worden middelen voor beschikbaar gesteld. De gedachte hierachter is dat medewerkers van Vladeracken en Vladeracken zelf geacht worden zich behulpzaam in de maatschappij op te stellen en zich bewust te zijn en te blijven van de problemen waarin anderen vaak buiten hun eigen toedoen verzeild kunnen raken en waar zij vaak niet zelfstandig weer uit kunnen komen.
Vladeracken en haar medewerkers hebben een eigen ESG-verantwoordelijkheid en worden geacht zich daarnaar te gedragen.
Een exacte definitie van wat precies de ESG-criteria zijn die gehanteerd worden, zult u echter niet vinden. Vladeracken is tegen dit soort definities omdat ze doorgaans alleen maar als verexcuserende afvinklijstjes werken. Er wordt geholpen waar dat nodig is en waar wij denken dat wij een rol kunnen spelen. ESG is een doorlopend onderdeel van onze interne discussies, maar is wel steeds gestoeld op concrete zaken, op directe “impact” en niet op algemene richtlijnen.
Ad 2.) ESG en het beleggingsbeleid van Vladeracken Een ander verhaal is de vraag hoe Vladeracken omgaat met ESG-criteria in het beleggingsbeleid dat zij voor cliënten uitvoert. Er zijn voor allerlei soorten beleggingen inmiddels lijstjes en criteria opgesteld op grond waarvan vervolgens sommige beleggingen als groen, ethisch verantwoord, cultureel, mensvriendelijk, natuurvriendelijk en ga zo maar door, worden gekenmerkt en andere beleggingen juist niet. Vrijwel altijd gaat het dan om zogenoemde “best in class”. Het idee is dan, bij wijze van voorbeeld, dat olie vervuilend is voor de wereld, maar dat olie ondertussen ook nog altijd een onmisbaar product in onze samenleving is en dat dus oliebedrijven niet worden uitgezonderd, maar dat er gekeken wordt naar het oliebedrijf, dat zich het meest voorbeeldige gedraagt bij het uit de grond halen van ruwe olie. Maar wat dan “voorbeeldig gedrag” precies is, dat is dan vervolgens erg afhankelijk van de persoonlijke criteria van de beoordelaar. De een legt de nadruk op de mate van corruptie (waarbij dan met name in de publiciteit gebrachte corruptie als basis voor het oordeel wordt gebruikt), de ander op de milieuschade, die bij het boren wordt toegebracht, de derde bij de vraag in hoeverre een maatschappij de zelf gecreëerde rotzooi weer helpt op te ruimen, de vierde kijkt naar politieke problemen en ga zo maar verder. Eenduidig zijn de criteria allerminst. Daar wordt wel aan gewerkt en grote research instituten publiceren inmiddels geregeld manifesten waarin zij hun criteria vastleggen en toelichten. Het probleem is hierbij ook nog eens dat het om een bewegend doel gaat, nieuwe inzichten en criteria worden voortdurend toegevoegd. Zo waren zonnepanelen lange tijd het beste alternatief voor de opwekking van energie totdat iemand een onderzoek deed naar de vraag wat de voetafdruk op onze planeet is van de productie van zonnepanelen.
Het goede aan dit soort discussies is, dat de wereld wel verder komt in haar besef dat het anders moet.
Het moeilijke voor een vermogensbeheerder is dat deze discussies zelden leiden tot eenduidige keuzes voor alle effecten, die in het universum van de beheerder te vinden zijn. Bovendien worden veel ondernemingen met beursgenoteerde aandelen en / of obligaties niet eens beoordeeld door dit soort instituten omdat ze eenvoudig weg te klein zijn om het commercieel aantrekkelijk te maken om een onderneming op ESG-criteria te onderzoeken en te beoordelen.
Vladeracken is veel te klein om zelf een eigen onderzoek te kunnen uitvoeren naar alle ondernemingen in het universum, dat zij heeft gedefinieerd en waaruit zij haar beleggingen kiest. Waar dat mogelijk is kan Vladeracken echter wel degelijk een aantal punten meenemen in haar beleggingsbeleid en dat doet Vladeracken dan ook: • Voor zover ondernemingen wel worden beoordeeld door grote instituten volgt Vladeracken dit oordeel door ondernemingen, die niet aan de SRI-standaard* voldoen buiten haar universum te houden. Vladeracken volgt daarbij onder andere de richtlijnen van VigeoEiris (www.vigeo-eiris.com). En Vladeracken belegt niet in bedrijven die niet in dit universum zijn goedgekeurd; • Wanneer Vladeracken informatie ontvangt (al dan niet via publieke media) over ondernemingen die zich om wat voor reden dan ook niet aan deze SRI-criteria hebben gehouden of houden, dan zal Vladeracken deze ondernemingen niet in haar universum opnemen, zelfs niet als zij toch op gangbare ESG-lijstjes zijn goedgekeurd. Zo doet Vladeracken niet mee aan de IPO van het Amerikaanse WeWorks (verwacht in het najaar van 2019) en zal zij de aandelen van dit bedrijf ook niet in haar universum opnemen; • Het staat cliënten van Vladeracken altijd vrij om eigen voorkeuren in te brengen en wij zullen met die voorkeuren ten allen tijde rekening houden. Zo is SBM Offshore vanwege de Braziliaanse corruptieaffaires uit ons universum verdwenen op vraag en advies van enkele van onze cliënten; • Vladeracken heeft geen ondernemingen in haar universum opgenomen die actief zijn op gangbare probleemgebieden zoals clustermunitie e.d. Komen wij er achter dat een onderneming uit ons universum zich daar wel mee bezig houdt, dan zal deze alsnog worden verwijderd. Maar vergis u niet, ook bij de productie van clustermunitie wordt gebruik gemaakt van halfgeleiders. Dat is voor ons nog geen reden om niet in ASM Lythographie te beleggen.
Vladeracken is zich ter dege bewust, dat de discussie over ESG-criteria en Socially Responsible Investment (SRI) een bijzonder ingewikkelde is. De hoge prijzen voor nieuwe medicijnen kunnen een reden zijn om niet in Biotechnologie te willen beleggen, maar tegelijkertijd zou dat ook kunnen betekenen dat individuen, met zeldzame ziektes, het recht op genezing wordt ontzegd. Is dat juist? De groeiende kloof tussen arm en rijk wordt versterkt door een goed en succesvol beleggingsbeleid. Wie weinig geld heeft moet op basis van de wettelijk gedefinieerde zorgplicht zijn of haar spaargeld op een spaarrekening aanhouden waar geen rente over betaald wordt, terwijl mensen met meer vermogen wel bij een vermogensbeheerder terecht kunnen. Moet de vermogensbeheerder zichzelf dan niet eigenlijk gewoon opheffen?
Het zijn voorbeelden van vragen waar geen pasklaar antwoord op bestaat.
Maar Vladeracken hoopt, met bovenstaande opmerkingen, in elk geval aan te tonen, dat Vladeracken zich zeer wel bewust is van het belang van ESG-criteria en een Sociaal verantwoordelijk beleggingsbeleid (SRI) en dat Vladeracken een groot voorstander is van SRI.
Den Haag, 23 augustus 2019
Gijsbrecht K. van Dommelen
Vladeracken Vermogensbeheer
Stand van de AEX IndexEen gemiddelde van de 25 meest verhandelde en grootste aandelen van de Amsterdamse beurs. Opties op de AEX Index zijn van het Europese type. Copyright Vladeracken op het moment van schrijvenHet verkopen van een Call of een Put die men niet in bezit heeft. Copyright Vladeracken (19 augustus 2019) 541,94
Onze conclusies:
Korte termijn:
positief
Middellange termijn:
negatief
Lange termijn:
negatief
NB. Calamiteiten niet in aanmerking genomen
Plotseling
lijkt er wat lucht te komen in de problemen, die de wereld beheersen. De
kemphanen in de handelsoorlog zoeken weer toenadering. Niet dat men daar nu
onmiddellijk grootse gevolgen van mag verwachten, maar het betekent wel even
een verlichting. Boris Johnson gaat met Europese leiders praten. Ook dat mag
niet gezien worden als een opening voor een beheerste BrexitHiermede wordt een exit van het Verenigd Koninkrijk uit de Euro aangeduid. Men noemt het ook wel Brixit. Copyright Vladeracken, maar het doet wel
even wat stoom afblazen. Het ziet ernaar uit dat een nieuw probleem met Iran
gaat opkomen, maar dat is nog niet geëscaleerd.
Vorige week
schreven wij dat er een korte opleving van de aandelenkoersen in de maak was.
Dat mocht niet zo zijn, zo bleek in de afgelopen dagen. De markt had een tweede
bodempje nodig. Op zichzelf is de diepere daling een positieve ontwikkeling.
Deze tweede bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken, zoals men hieronder in de AEX daggrafiek kan zien, heeft een
veel sterkere uitstraling. Alleen bij de S&P500 ziet men geen diepere bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken, maar het technische beeld lijkt ook hier in orde. Men zou kunnen zeggen
dat er op de zeer korte termijn sprake is van enige positieve divergentieEen situatie waarbij een koersbeweging van een aandeel of van een index niet bevestigd wordt door het koersverloop van een indicator of van een andere index. Het is een vroege indicatie voor een mogelijke trendomkeer. Copyright Vladeracken,
doordat de bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken van afgelopen week lager was dan die van vorige week terwijl
indicatoren al aan het stijgen zijn. Maar de MomanMomentum analyse. Een combinatie van twee momentum indicatoren (Oscillator en MacdMoving Average Convergence Divergence van Gerald Appel. Het verschil tussen een kortere termijn koers gemiddelde en een langere termijn koersgemiddelde, waarbij de beide gemiddelden berekend zijn volgens de exponentiële methode, dit in afwijking van de meer gebruikelijke rekenkundige methode. In vergelijking met de FracMACD is de MACD in het algemeen sneller in het tonen van divergentie bij bodems. De kruising van beide lijnen, de kruising met de nullijn en de divergentie kunnen signalen geven. Copyright Vladeracken) die tezamen scherper functioneren dan ieder afzonderlijk. Copyright Vladeracken heeft niet een tweede hogere bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken gezet, hij is hooguit stijgende vanaf de vorige bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken. De opleving kan
wel sterker dan vorige week zijn en wij zien het MA50 daarom binnen bereik
liggen. En als wij daarin gelijk krijgen zou het wel eens kunnen zijn dat de
indicatoren in de weekgrafiek gaan stijgen hetgeen het plaatje alleen maar
positiever maakt, zij het dat hier geen sprake is van positieve divergentieEen situatie waarbij een koersbeweging van een aandeel of van een index niet bevestigd wordt door het koersverloop van een indicator of van een andere index. Het is een vroege indicatie voor een mogelijke trendomkeer. Copyright Vladeracken.
Als men naar individuele aandelen kijkt dan wordt men ook iets optimistischer.
Over het algemeen liggen de indicatoren diep en is er bijna overal een
beginnende draai te bespeuren, die de oversold situatie moet gaan opheffen.
De AEX Index op dagbasis
Figuur 1
Het
herstel zoals zich dat begon af te tekenen zette uiteindelijk niet door. In de
plaats daarvan werd een nieuwe bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken gezet. Maar dat leverde wel veel
positievere indicaties op. Het MA200 werd even doorschreden, maar de trendlijn,
die vanuit de mei-bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken getrokken kon worden, leverde de uiteindelijke steun.
Donderdag was er nog even sprake van een diepere intradayHet koersverloop binnen een handelsdag. Copyright VladerackenbodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken maar het slot
kwam precies op de steunlijn te liggen. Vrijdag daaraanvolgend kwam de koers
weer uit boven het MA200. Men kan nu een dalende patroontje zien, dat als basos
kan dienen voor een korte opleving. Daartoe moet de AEX IndexEen gemiddelde van de 25 meest verhandelde en grootste aandelen van de Amsterdamse beurs. Opties op de AEX Index zijn van het Europese type. Copyright Vladeracken boven 545
sluiten. Deze uitbraakEen koerssprong, die optreedt als een aandeel een bepaald koerspatroon verlaat of een belangrijke trendlijn doorbreekt. Copyright Vladeracken zit er ook wel in want de diepere bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken van donderdag of
de gelijke bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken van woensdag werden geen van beide bevestigd door de Oscillator Het verschil tussen een kortere termijn gemiddelde van een koers met dat van een langere termijn gemiddelde van dezelfde koers. Copyright Vladerackenen ook niet door de CCI. Beide indicatoren (en er zijn er nog veel
meer met hetzelfde beeld, die wij echter niet laten zien) trokken zich van de
daling (nog) niets aan. Zij bleven doorstijgen. Het beeld van deze tweede bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken
is daarmede veel sterker dan de bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken van een week geleden, er is meer ruimte
voor een iets sterkere opleving. Bij een uitbraakEen koerssprong, die optreedt als een aandeel een bepaald koerspatroon verlaat of een belangrijke trendlijn doorbreekt. Copyright Vladeracken omhoog ligt het bereiken van
het MA50 dan voor de hand. De kans dat hij daar dan doorheen breekt is echter
veel minder groot, maar het is te vroeg om het daar nu al over te hebben.
Volgende week zal daar ongetwijfeld aandacht aan moeten worden besteed.
Voorlopig ziet de beurs er dus positief uit.
De
Rente
Het
effectieve rendementDe uiteindelijke opbrengst van een belegging. Bij aandelen bestaat het uit het dividend vermeerderd of verminderd met het koers-resultaat. Copyright Vladeracken op Nederlandse Staatleningen met een gemiddelde looptijd
van 10 jaar is nog scherper gedaald afgelopen week. Het maakt het beeld van een
aan de gang zijnde omgekeerde “blow-off” in de 10-jaars rente in Europa nog
scherper. Vorige week stelden wij al dat “Blow-offs doorgaans plots en met
scherpe bewegingen eindigen”. Geen tijd om actief in staatsleningen te
beleggen!
De US$ uitgedrukt in Euro’s
De
dollar had een mooie week, maar weerstanden werden niet gebroken. Wij
verwachten ook niet dat zoiets snel zal gebeuren want de weekgrafiek toont
dalende indicatoren. Het advies “afblijven” is dus nog steeds geldig.
De prijs van een vat
Brentolie
Net
als op de aandelenmarkt lijkt er bij de Brentolie-index enige verbetering op
komst althans als men de daggrafiek mag geloven. De weekgrafiek is nog negatief
dus mag men er voorlopig toch niet veel van verwachten. Opvallend nieuws blijft
het feit dat de strategische voorraden in de VS stijgen, dit vertelt op
duidelijke wijze dat vraag en aanbod niet met elkaar in evenwicht zijn. De
vraag blijft achter.
De prijs van een troy
ounce Goud
De
prijs van een troy ounce Goud sloot de week af met een nieuwe top. Dit was dus
in tegenstelling tot de aandelenkoersen, die de week lager afsloten. Maar het
was een meevaller voor de goudbezitters, nu lijkt het Goud het gelag te gaan
betalen. De indicatoren op de daggrafiek zijn allemaal dalende en die op de
weekgrafiek tonen duidelijk de eerste scheurtjes. Voor de prijs van zilver
geldt hetzelfde verhaal.
Strategie
De
komende rallyEen fikse stijging van het koersniveau die volgt op een daling of op een consolidatie. Copyright Vladeracken is voor ons geen reden om te kopen, maar juist om te kijken of
wij nog meer aandelen kunnen verkopen.
Agenda
voor de komende week
De
volgende zaken, die mogelijk van invloed op de beurzen kunnen zijn, staan op de
agenda voor de komende week. De lijst is niet uitputtend, hieronder treft u de
naar ons idee meest belangrijke agendapunten aan.
19
augustus 2019 11.00 Inflatiecijfers Europa
21
augustus 2019 20.00 Notulen laatste FED-vergadering worden
vrijgegeven
22
augustus 2019 2.00 Jackson
Hole Symposium Centrale Bankiers VS
G7 Bijeenkomst
26
augustus 2019 10.00 IFO Verwachtingen voor Duitse economie
26 augustus 2019 14.30 Cijfers
over bestedingen aan duurzame goederen in de VS
Het
cijferseizoen is vrijwel voltooid, overwegend vielen de cijfers mee, mede omdat
analistenverwachtingen niet erg hoog gespannen waren.
NB
Rondom het begin van iedere maand zal er
door ons geen beurscommentaar meer gegeven worden. Wij verwijzen u in plaats
hiervan naar onze nieuwsbrief De Technische BeleggerEen maandblad dat de ontwikkelingen op de wereldwijde effectenmarkten analyseert en becommentarieert uitgaande van de Technische AnalyseEen vorm van markt analyse die uitgaat van vraag en aanbod en handelsvolume, waarbij men met behulp charts en formules gebaseerd op marktgegevens probeert vast te stellen in welke fase van haar ontwikkeling de markt zich bevindt. Copyright Vladeracken. Het wordt uitgegeven door Vladeracken BV en wordt gratis aan haar klanten ter beschikking gesteld. Copyright Vladeracken, waarin een veel
uitgebreider commentaar te lezen is. U vindt deze op de site www.vladeracken.nl.
Den Haag, 19 augustus 2019 Gijsbrecht K. van Dommelen Vladeracken Vermogensbeheer www.vladeracken.nl
Disclaimer
De auteur is verantwoordelijk voor het
beleggingsbeleid van Vladeracken BV, een vermogensbeheerder met vergunning van
de AFM. Dit stuk is geen beleggingsadvies. Wie conform bovenstaande ideeën
belegt of wenst te beleggen doet dat voor eigen rekening en risico. In dit
kader wijzen de auteur en Vladeracken BV alle verantwoordelijkheid voor de
inhoud van dit stuk van de hand. De besproken effecten en strategieQuis est tam dissimile homini. Cur id non ita fit? Tum Triarius: Posthac quidem, inquit, audacius. Ut proverbia non nulla veriora sint quam vestra dogmata Copyright Vladerackenën
vertegenwoordigen een hoog risico.
https://niels.gillendekaketoe.nl/wp-content/uploads/restored/2019/08/BLOG-20190819-AEX-DAG.png120120https://niels.gillendekaketoe.nl/wp-content/uploads/2026/07/logovladeracken-300x163.png2019-08-20 13:51:412026-07-21 22:13:29De opleving lijkt er toch echt aan te komen
Cliënten van Vladeracken worden op verschillende manieren geclassificeerd. Twee van deze classificaties zijn voorgeschreven door de wetgever. In onderhavig stuk zetten wij voor u op een rij hoe wij cliënten classificeren, hoe wij gegevens controleren en wat de betekenis is van deze classificaties.
I Risicoclassificatie in het kader van de Wwft
Onder de Wwft (Wet ter voorkoming van witwassen en financiering terrorisme, een wet die via “witwasrichtlijnen” voortdurend wordt aangescherpt en die voor heel de EU van toepassing is) is het voor beleggingsondernemingen zoals Vladeracken VermogensbeheerDe handelsnaam van Vladeracken BV. Een vermogensbeheerder met een vergunning in Nederland. Copyright Vladeracken een verplichting geworden om haar cliënten qua risico te classificeren. De verplichting vloeit voort uit het feit dat Vladeracken vergunninghouder is bij de AFM.
De Wwft heeft als doelstelling het voorkomen van witwassen, het voorkomen van de financiering van het terrorisme en het voorkomen van het verlies van vertrouwen in het financiële systeem en stelt daartoe nieuwe eisen aan het Cliëntenonderzoek dat dient plaats te vinden alvorens met een nieuwe cliënt zaken wordt gedaan evenals aan het doorlopende onderzoek ten aanzien van bestaande cliënten.
Vladeracken BV hanteert de volgende, wettelijk verplichte, risicoclassificatie ten aanzien van de identiteit van haar cliënten:
Laag risico
Nederlandse particulieren en rechtspersonen;
Normaal risico
Particulieren en rechtspersonen uit andere EU-lidstaten;
Verhoogd (hoog) risico
Politically Exposed Persons (PEP’s) van binnen en buiten Nederland en aanverwante personen en entiteiten, constructies van rechtspersonen, overigen. Het gaat hier sinds 1 januari 2019 ook om personen, die in besturen samen met andere direct als PEP te merken personen zitten, de zogenoemde naast-geassocieerden, om personen die betrokken zijn bij de handel in crypto currencies en om personen die betrokken zijn bij de verhuur van onroerend goed met huurinkomsten hoger dan € 10.000 per maand;
Onacceptabel risico
Personen die veroordeeld zijn voor economische delicten, witwaspraktijken e.d., terroristen, ons onvolledige informerende cliënten.
De consequenties van deze classificatie zit in de diepgang en frequentie van het onderzoek dat Vladeracken moet doen om een cliënt als cliënt te mogen binnenhalen en met een cliënt daarna zaken te mogen blijven doen.
Dit onderzoek bestaat uit allerlei controles en informatievragen. Zo moet bekeken worden of een cliënt op een zogenoemde “Freeze-lijst” voorkomt. Dit zijn lijsten die door de overheid (EU) worden gepubliceerd, soms meerdere keren per week, waarop iedere persoon en elke instantie met naam en toenaam genoemd wordt die door overheden op een zogenoemde zwarte lijst is geplaatst. Iemand die daarop staat mag niet als cliënt door een beleggingsonderneming wroden geaccepteerd.
Vladeracken heeft dit onderzoek sinds 1 augustus 2019 deels uitbesteed aan Scope KYC, een onderneming uit Hoofddorp, die op dit terrein is gespecialiseerd en waar Vladeracken als sinds medio 2018 zaken mee doet. Zij doen namens Vladeracken een basisonderzoek (een CDD-review) waarbij gechecked wordt of een bestaande of nieuwe cliënt ergens in de wereld op een zogenoemde “zwarte lijst” voorkomt en daarmee volgens de wet een risico voor Vladeracken als vergunninghouder en het financiële systeem in het algemeen vormt.
Bij deze classificatie dient een onderscheid gemaakt te worden tussen het gecalculeerde risico (middels spreadsheet berekend) en het gevalideerd risico (interpretatie analyse). Voorkomen op een anti-terrorismelijst is een voorbeeld van een te berekenen risico. Een gevalideerd risico kan ontstaan in een gesprek met een cliënt, bijvoorbeeld als de gesprekspartner in dat gesprek redenen vindt om te twijfelen aan de integriteit van de betreffende cliënt. Een vermoeden is voldoende om het risico-oordeel te verhogen.
Hoe ver dit onderzoek gaat en hoe vaak het opnieuw moet worden uitgevoerd is afhankelijk van de risicoclassificatie. De wet stelt dat bij een classificatie:
Laag risico
wordt volstaan met een standaard cliëntenonderzoek, 1x bij aanvang
van de relatie
Normaal risico
wordt volstaan met een standaard cliëntenonderzoek, 1x bij aanvang
en daarna elke 2 a 3 jaar opnieuw (hertoets)
Verhoogd (hoog) risico
volgt een verscherpt onderzoek, 1x bij aanvang en daarna elk jaar opnieuw inclusief een jaarlijks persoonlijk gesprek als onderdeel van
dit onderzoek
Onacceptabel
wordt een cliënt afgewezen
Het onderzoek dient plaats te vinden voor elke zogenoemde Ultimate Beneficial Owner (UBO), die allemaal bij de beheerder bekend moeten zijn. De vraag of iemand een UBO is of niet is voor een particulier met vermogen op een rekening op eigen naam eenvoudig. Als het vermogen op uw naam staat is het van u en bent u de Ultieme Begunstigde van het vermogen. Maar wanneer u een Stichting, een buitenlandse vennootschap, een trust etc. gebruikt, dan dient de vermogensbeheerder te achterhalen wie eigenlijk uiteindelijk de feitelijke rechthebbende is op het vermogen en de vruchten van dat vermogen. Dit zijn de UBO’s en die moeten aan dezelfde classificatiemethodiek en hetzelfde onderzoek worden onderworpen. Wettelijk gold tot voor kort dat een UBO pas UBO was, op het moment dat hij of zij een rechthebbend belang van 25% of meer bezit. Maar die grens is inmiddels vervallen en vervangen door de eigen interpretatie van de onderzoekende vergunninghouder (in ons geval dus Vladeracken). Ook depotbanken hebben hiermee te maken. Zo legt Binck sinds begin 2019 de grens bij een rechthebbend belang van 10% of meer. Vladeracken wil in beginsel de gehele paraplu kennen en maakt dus geen onderscheid in het belang, wij willen de identiteit van alle UBO’s kennen.
Bekend moet ten minste zijn wie de UBO is het, wat de UBO doet, waar het geld waar de UBO recht op heeft vandaan komt en waarom de klant de betreffende depotbank, vermogensbeheerder etc. gebruikt (wat is de aard van de klant).
De CDD-review wordt ook door de depotbanken uitgevoerd, die deze toepassen in het kader van de transaction monitoring en de analyse van het integriteitsrisico van de betreffende rekeninghouder(s).
Standaard onderzoek
Een standaardonderzoek behelst de visuele identificatie van de cliënt, het opvragen van een kopie van zijn / haar paspoort of ander identificerend document, controle bij de Kamer van Koophandel in voorkomend geval, en hantering van het principe van de identificatiestorting (daarmee wordt een rekening gekoppeld aan een andere reeds op de naam van die betreffende cliënt bestaande rekening). Tevens geldt de inventarisatie van de cliënt als onderdeel van het identificatieproces om de cliënt beter te leren kennen.
Verscherpt onderzoek
Bij een verscherpt onderzoek wordt tevens gekeken naar zaken als de herkomst van het vermogen, het aandeelhoudersregister (in voorkomend geval) en vindt een doorlopende monitoring plaats. Bij buitenlandse cliënten wordt altijd bekeken of de betreffende cliënt een zogenoemde PeP is. Bij instellingen wordt tevens naar de achterliggende belanghebbende gezocht (UBO’s) en waar mogelijk om bijbehorende documentatie verzocht.
Voor de doorlopende monitoring van het geldverkeer wordt tevens gebruik gemaakt van de diensten van de banken waar cliënten hun rekeningen en effectendepots aanhouden.
II Professionele versus niet-professionele cliënt
Een tweede classificatie, die niets met het hierboven omschreven risico te maken heeft is de vraag of een cliënt professioneel of niet-professioneel is. Nu gaat het om de vraag welke risico’s een vermogensbeheerder zijn cliënt mag aanbieden en hoever de zorgplicht van de vermogensbeheerder jegens de cliënt daarbij strekt. Dit onderscheid wordt gemaakt bij aanvang van de relatie.
Cliënten hebben de mogelijkheid om zelf te kiezen voor een andere status. Op grond van artikel 49b Bgfo dienen een aantal procedures in acht genomen te worden als een niet-professionele belegger wel van deze mogelijkheid gebruik wenst te gaan maken.
Het betreft de volgende stappen:
de cliënt doet een schriftelijk verzoek om als professionele belegger beschouwd en behandeld te worden;
Vladeracken BV waarschuwt daarop de cliënt schriftelijk voor het lagere beschermingsniveau en het niet van toepassing zijn van het Beleggerscompensatiestelsel; en
de cliënt bevestigt in een afzonderlijk document dat hij zich bewust is van de gevolgen die aan het lagere beschermingsniveau zijn verbonden.
Verder dient Vladeracken BV te onderzoeken of de betreffende cliënt voldoende deskundigheid heeft om als professionele belegger behandeld te worden. Hiertoe moet de betreffende cliënt voldoen aan ten minste twee van de volgende drie in artikel 4:18c, tweede lid, Wft gestelde criteria:
tijdens de voorafgaande vier kwartalen heeft de cliënt op de desbetreffende markt per kwartaal gemiddeld tien transacties van significante omvang verricht. Van een significante omvang is sprake wanneer een transactie de gemiddelde grootte van transacties in soortgelijke financiële instrumenten van een particuliere belegger substantieel overstijgt;
de omvang van de portefeuille financiële instrumenten en deposito’s in geld van de niet-professionele belegger is groter dan € 500.000; of
de niet-professionele belegger is gedurende ten minste een jaar werkzaam of werkzaam geweest in de financiële sector, waar hij een beroep uitoefent of heeft uitgeoefend waarbij kennis van de beoogde beleggingsdiensten, beleggingsactiviteiten of nevendiensten vereist is of was.
Omgekeerd wordt elk verzoek van beleggers om als niet-professionele belegger te worden geclassificeerd, maar die in de ogen van Vladeracken BV mede gelet op de daartoe strekkende wet- en regelgeving moeten worden aangemerkt als professionele beleggers, niet ingewilligd. Hiervan wordt de beleggers schriftelijke melding gemaakt.
Voor cliënten, die als niet-professioneel worden aangemerkt, geldt de hoogste rechtsbescherming en de hoogste verantwoordelijkheid t.a.v. inventarisatie, risicoclassificatie en voorlichting bij de advisering over en uitvoering van effecten- en andere financiële transacties.
Den Haag, 13 augustus 2019
Gijsbrecht K. van Dommelen
Vladeracken Vermogensbeheer
Disclaimer Aan deze publicatie kunnen geen rechten worden ontleend.
https://niels.gillendekaketoe.nl/wp-content/uploads/2026/07/logovladeracken-300x163.png00https://niels.gillendekaketoe.nl/wp-content/uploads/2026/07/logovladeracken-300x163.png2019-08-13 11:49:182026-07-21 22:13:40Cliëntclassificatie en Vladeracken
Stand van de AEX IndexEen gemiddelde van de 25 meest verhandelde en grootste aandelen van de Amsterdamse beurs. Opties op de AEX Index zijn van het Europese type. Copyright Vladeracken op het moment van schrijvenHet verkopen van een Call of een Put die men niet in bezit heeft. Copyright Vladeracken (12 augustus 2019) 542,22
Onze conclusies:
Korte termijn:
positief
Middellange termijn:
negatief
Lange termijn:
negatief
NB. Calamiteiten niet in aanmerking genomen
Er zijn geen
goede berichten te melden, niet van het handelsfront en zeker niet van de BrexitHiermede wordt een exit van het Verenigd Koninkrijk uit de Euro aangeduid. Men noemt het ook wel Brixit. Copyright Vladeracken-chaos. Het Italië-probleem lijkt incidenteel te zijn, maar in totaal
genomen hangt er fundamenteel gezien een dik pak wolken boven de markt.
Het technische
beeld is erg verschillend, bekeken van continent tot continent. In Europa kan
men spreken van een dubbele bodemTwee op elkaar volgende dieptepunten in de koersontwikkeling die min of meer op gelijk niveau liggen. Vaak betreft het een trendomkeer. Copyright Vladeracken die zich, na een herstel waarvan nu sprake
lijkt te gaan zijn, in een omgekeerd Kop/Schouderpatroon kan transformeren en
dat geeft zeer negatieve vooruitzichten. In Amerika, dat relatief gezien veel
minder geleden heeft van de val vorige week, is van een herkenbaar patroon geen
sprake. De Dow Jones Industrial Index zit nog steeds trots in zijn stijgende
kanaal. De S&P500 is er weliswaar even uitgevallen maar hij is er even zo
snel weer in teruggekeerd. Een nieuwe top in Amerika is daarmede tijdens het
aanstaande herstel alleszins mogelijk. In Europa (zie AEX IndexEen gemiddelde van de 25 meest verhandelde en grootste aandelen van de Amsterdamse beurs. Opties op de AEX Index zijn van het Europese type. Copyright Vladeracken) waar de val gekeerd
werd op het MA200 is een zelfde scenario ook nog steeds mogelijk maar dan moet
het MA50 wel doorbroken worden en om daar nu vanuit te gaan lijkt veel op
wishful thinking. De S&P500 is tijdens de recente val ook door zijn MA50
gevallen maar hij ligt er al weer tegenaan. Iedere hogere koers brengt hem
daarboven en dat is wel een groot verschil. In Azië is het beeld geheel anders.
Daar zitten alle indexen in een dalend kanaal. De Nikkei Dow Jones uit Japan
lijkt het iets beter te doen, maar of de huidige herstel poging hem hieruit kan
duwen is op dit moment niet te verwachten. Op korte termijn is echter overal
een herstel te bespeuren. Het probleem is dat men dat alleen in de daggrafieken
ziet. De weekgrafieken en in iets mindere mate de maandgrafieken zijn overal
negatief. Dit lijkt voor de weekgrafieken nog een aantal weken aan te gaan
houden en dat betekent dat de opleving zoals die zich nu aftekent overal
gematigd zal zijn.
De
AEX Index op dagbasis
De doorbraak door het niveau van de
vorige top op 576,9 wordt nu als een valse uitbraakEen koerssprong, die optreedt als een aandeel een bepaald koerspatroon verlaat of een belangrijke trendlijn doorbreekt. Copyright Vladeracken bestempeld. Maar hij heeft
wel een zeer positief feit, een hogere top, achtergelaten. Inmiddels is er door
de val tot aan het MA200 een dubbele bodemTwee op elkaar volgende dieptepunten in de koersontwikkeling die min of meer op gelijk niveau liggen. Vaak betreft het een trendomkeer. Copyright Vladeracken ontstaan. Vanuit deze tweede bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken
probeert de koers nu de weg omhoog weer in te slaan. Dat lijkt, althans voor
even, wel te gaan lukken. Er zijn dan twee scenario’s mogelijk. Een stijging,
die, zoals het er nu naar uitziet, niet hoger zal komen dan het MA50 rondom
562, opent de weg naar een Kopschouderpatroon. Dit patroon zou dan bevestigd
worden als na het bereiken van het MA50 of eerder, het MA200 doorschreden
wordt. In dat geval zal er dit negatieve omgekeerde patroon te zien zijn en dat
betekent dat de belegger zijn borst moet gaan natmaken. Het kan ook zo zijn dat
het MA50 wordt doorschreden en dan ligt de weg open naar de vorige top op
568,32. Uiteraard zal zoiets niet in een rechte doorgaande stijging geschieden,
maar zolang het MA200 als steun kan fungeren, blijft dit tweede scenario
mogelijk. Een koers boven 586 zal de inleiding dan zijn voor een verdere
stijging, in eerste instantie tot iets boven 600. Maar wij zien dit tweede
scenario op dit moment niet als realistisch. Wij gaan ervan uit dat het eerste
scenario de komende tijd zal prevaleren en als dat zo is, zal de AEX IndexEen gemiddelde van de 25 meest verhandelde en grootste aandelen van de Amsterdamse beurs. Opties op de AEX Index zijn van het Europese type. Copyright Vladeracken op
weg gaan naar 472, de bodemDieptepunt in de koersontwikkeling. Men onderscheidt onder andere de dubbele, de triple, de broadening, de V en de extended bodem. Eén van de manieren om de aanwezigheid van een bodem vast te stellen is de volgende regel: iedere koers welke voorafgegaan wordt door drie hogere en gevolgd wordt door twee hogere slotkoersen, kan beschouwd worden als een bodem. Copyright Vladeracken van december 2018. Het bereiken van het niveau van
het MA50 is in dit scenario geen wet van Meden of Perzen. De weekgrafiek is in
mineur en dat betekent dat de stijging slechts over beperkte kracht beschikt.
Daarbij komt dat de indicatoren tijdens het zetten van het tweede element van
het dubbele bodemTwee op elkaar volgende dieptepunten in de koersontwikkeling die min of meer op gelijk niveau liggen. Vaak betreft het een trendomkeer. Copyright Vladeracken patroon zeer diep zijn gekomen (u ziet slechts twee
indicatoren maar dit fenomeen ziet men in alle indicatoren) en dat is geen
mooie zaak. Voorzichtigheid blijft dus het advies.
De
Rente
Het
effectieve rendementDe uiteindelijke opbrengst van een belegging. Bij aandelen bestaat het uit het dividend vermeerderd of verminderd met het koers-resultaat. Copyright Vladeracken op Nederlandse Staatleningen met een gemiddelde looptijd
van 10 jaar is opnieuw gedaald. Het lijkt er zelfs op dat er sprake is van een
soort omgekeerde “blow-off” in de 10-jaars rente in Europa. Het effectieve rendementDe uiteindelijke opbrengst van een belegging. Bij aandelen bestaat het uit het dividend vermeerderd of verminderd met het koers-resultaat. Copyright Vladeracken op 10-jarige Duitse leningen (de bundDit is een Duitse hypothetische obligatie met een coupon van 6% en een resterende looptijd van 8,5 tot 10,5 jaar. Op de Eurex worden futures op deze obligatie verhandeld en op deze futures zijn turbo’ s verkrijgbaar. Copyright Vladeracken) is zelfs al onder -/- 0,6%
gezakt. Blow-offs eindigen doorgaans plots en met scherpe bewegingen. Geen tijd
om actief in staatsleningen te beleggen!
De US$ uitgedrukt in Euro’s
Het
is nog steeds geen overtuigende grafiek die de dollar toont. Zoals reeds vaker
door ons betoogd, ziet de langere termijn er zonder meer negatief uit. De
middellange termijn en korte termijn lijken iets meer te beloven, maar alles
tezamen genomen zien wij het niet zitten. Men mag niets groots van de dollar
verwachten.
De prijs van een vat
Brentolie
De
malaise op de oliemarkt is een van de indicaties, dat er een vertraging in het
wereldwijde goederenverkeer is opgetreden. Een van de oorzaken hiervan is uiteraard
de handelsoorlog tussen de VS en China, maar een dergelijke strijd steekt nu
ook de kop op in andere landen. Het resultaat is dat de vraag naar olie
vermindert. Inkrimping van de productie zoals de OPEC wil zal het probleem niet
oplossen. Stimulering van de financiële uitgangspunten door de Centrale Banken
is een mogelijkheid maar economen lijken het er wel over eens dat dit wapen
zijn kracht veloren heeft. Het enige antwoord kan dus slechts zijn dat de
handelsoorlogen gestopt worden, maar of dat in dit stadium mogelijk is wordt
alom betwijfeld. Technisch gesproken lijkt er een kort herstel in zicht te
zijn.
De prijs van een troy
ounce Goud
De
prijs van een troy ounce Goud is op weg naar beneden. De grote stijging van de
afgelopen weken schreeuwt om een rustpauze. Normaliter wordt deze gekenmerkt
door een kalme daling en een dergelijk scenario lijkt nu ook voor de deur te
staan. Dit zou passen in het aangroeiende vertrouwen van beleggers in de
aandelenmarkten, maar voorlopig zien wij een herstel van de prijzen van de
aandelen slechts als een reactieEen daling van de koersen met 5% of meer maar minder dan 10%. Copyright Vladeracken op een eerdere sterke daling en als dit blijkt
te kloppen zal het goud op korte termijn zijn stijging hervatten. De prijs van
zilver is nog niet zover ook al is het duidelijk dat een rustpauze ook hier niet
lang zal uitblijven.
Strategie
Onze
cliënten hebben flink wat liquiditeiten en verhoudingsgewijs weinig aandelen
momenteel. En als er al iets is dat wij zullen toevoegen aan dit uitgangspunt,
dan is het dat wij in de zojuist begonnen opleving eerder nog meer aandelen
zullen verkopen dan dat wij gaan proberen aan de bovenkant nog iets te
verdienen. Het risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken in deze fase van de markt is eenvoudigweg te groot.
Agenda
voor de komende week
De
volgende zaken, die mogelijk van invloed op de beurzen kunnen zijn, staan op de
agenda voor de komende week. De lijst is niet uitputtend, hieronder treft u de
naar ons idee meest belangrijke agendapunten aan.
13
augustus 2019 11.00 ZEW cijfers over de economische situatie in
Duitsland en het sentimentDe emotionele gemoedstoestand van de gemiddelde belegger. Copyright Vladeracken in Europa
14
augustus 2019 4.00 Binnenlandsproductcijfers
en consumentebestedingen China
14
augustus 2019 11.00 Binnenlandsproductcijfers Europa
19
augustus 2019 11.00 Inflatiecijfers Europa
Het
cijferseizoen is vrijwel voltooid, overwegend vielen de cijfers mee, mede omdat
analistenverwachtingen niet erg hoog gespannen waren.
NB
Rondom het begin van iedere maand zal er
door ons geen beurscommentaar meer gegeven worden. Wij verwijzen u in plaats
hiervan naar onze nieuwsbrief De Technische BeleggerEen maandblad dat de ontwikkelingen op de wereldwijde effectenmarkten analyseert en becommentarieert uitgaande van de Technische AnalyseEen vorm van markt analyse die uitgaat van vraag en aanbod en handelsvolume, waarbij men met behulp charts en formules gebaseerd op marktgegevens probeert vast te stellen in welke fase van haar ontwikkeling de markt zich bevindt. Copyright Vladeracken. Het wordt uitgegeven door Vladeracken BV en wordt gratis aan haar klanten ter beschikking gesteld. Copyright Vladeracken, waarin een veel uitgebreider
commentaar te lezen is. U vindt deze op de site www.vladeracken.nl.
Den Haag, 12 augustus 2019 Gijsbrecht K. van Dommelen Vladeracken VermogensbeheerDe handelsnaam van Vladeracken BV. Een vermogensbeheerder met een vergunning in Nederland. Copyright Vladeracken www.vladeracken.nl
Disclaimer
De auteur is verantwoordelijk voor het beleggingsbeleid van Vladeracken BV, een vermogensbeheerder met vergunning van de AFM. Dit stuk is geen beleggingsadvies. Wie conform bovenstaande ideeën belegt of wenst te beleggen doet dat voor eigen rekening en risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken. In dit kader wijzen de auteur en Vladeracken BV alle verantwoordelijkheid voor de inhoud van dit stuk van de hand. De besproken effecten en strategieQuis est tam dissimile homini. Cur id non ita fit? Tum Triarius: Posthac quidem, inquit, audacius. Ut proverbia non nulla veriora sint quam vestra dogmata Copyright Vladerackenën vertegenwoordigen een hoog risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken.
https://niels.gillendekaketoe.nl/wp-content/uploads/restored/2019/08/BLOG-20190812-AEX-DAG.png120120https://niels.gillendekaketoe.nl/wp-content/uploads/2026/07/logovladeracken-300x163.png2019-08-13 01:13:292026-07-21 22:13:34Even een opluchting
Het is al weer even
geleden, namelijk op 16 februari 2018, dat wij een artikel hebben geschreven
over een rentegerelateerde belegging. En dat is, wat ons betreft, niet vreemd.
In de tussenliggende periode is de 10-jaars rente in het €-gebied gedaald van
0,58% naar -/-0,21%. Van die daling kan geprofiteerd worden, maar dit soort
percentages bieden hoegenaamd geen dekking tegen koersverliezen als de rente
ergens in de toekomst weer gaat stijgen. Tegenover een rentedekking van toen
nog 0,58% stond en staat het risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken dat eerste klas obligaties koersdalingen
van 10% of meer oplopen wanneer de rente een sprong tot boven 1% zou maken. Om
dat soort verliezen goed te maken met de renteopbrengsten moest u toen zo’n 15
jaar wachten en heeft u nu al helemaal geen kans meer. De verhouding tussen risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken en rendementDe uiteindelijke opbrengst van een belegging. Bij aandelen bestaat het uit het dividend vermeerderd of verminderd met het koers-resultaat. Copyright Vladeracken van een belegging in eerste klas obligaties is daarmee
volkomen scheef getrokken en rechtvaardigt niet meer het beleggen in dit soort
obligaties. Alleen wanneer u in staat bent om een actieve rentepolitiek te
voeren, dus actief en tegen lage kosten de looptijd van uw portefeuille aan de
omstandigheden aan te passen, alleen dan kan nog iets verdiend worden aan dit
soort obligaties. Maar voor de gemiddelde particuliere belegger is dit
onmogelijk en bovendien veel te kostbaar.
Beschikbare alternatieven
Natuurlijk kan een
belegger zijn rendementDe uiteindelijke opbrengst van een belegging. Bij aandelen bestaat het uit het dividend vermeerderd of verminderd met het koers-resultaat. Copyright Vladeracken op obligaties trachten te verhogen door het risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken van
de obligatieEen schuldbekentenis aan toonder voor een bepaald bedrag (nominale waarde) met een van tevoren vastgestelde rentevergoeding en met een terugbetalingconditie van de hoofdsom op een van tevoren vastgesteld tijdstip. Copyright Vladeracken te verhogen. U zou een sub-investement grade obligatieEen schuldbekentenis aan toonder voor een bepaald bedrag (nominale waarde) met een van tevoren vastgestelde rentevergoeding en met een terugbetalingconditie van de hoofdsom op een van tevoren vastgesteld tijdstip. Copyright Vladeracken of junkbond
van een onderneming kunnen kopen. Maar dit soort obligaties wordt niet voor
niets gewaardeerd met een lage rating zoals B, CCC of zelfs D. De kans dat u
aan het einde van de looptijd uw geld nog terug gaat krijgen is niet erg groot
en dan heeft u per saldo niets gehad aan de hogere couponrente. Ook wij hebben
onze vingers hier in het verleden diverse malen aan gesneden met de aankoop van
enkele Duitse MKB Obligaties.
Betere
alternatieven zijn te vinden bij sommige grote fondshuizen zoals Carmignac,
First Trust en Robeco. Al eerder schreven wij artikelen over het Carmignac
Global Bond Fund en het First
Trust Factor FX Fonds. Beide vormen inmiddels een vaste waarde in de
obligatieportefeuilles van onze cliënten. Ook schreven wij al eens een artikel
over het Robeco
Lux-O-Rente Fonds. Bij dat fonds is enige tijd geleden de strategieQuis est tam dissimile homini. Cur id non ita fit? Tum Triarius: Posthac quidem, inquit, audacius. Ut proverbia non nulla veriora sint quam vestra dogmata Copyright Vladeracken
enigszins aangepast en is de naam veranderd. Onlangs hebben wij, mede vanwege
de strategiewijziging, ook dit fonds in de obligatieportefeuilles van onze
cliënten opgenomen, reden om een nieuw artikel aan dit fonds te wijden.
Factor-beleggen
Wie onze analyses
regelmatig leest weet dat wij voorstander zijn van modelmatige strategieQuis est tam dissimile homini. Cur id non ita fit? Tum Triarius: Posthac quidem, inquit, audacius. Ut proverbia non nulla veriora sint quam vestra dogmata Copyright Vladerackenën,
waarbij het zogenaamde Factor-beleggen wat ons betreft met stip bovenaan staat.
Factor-beleggen is een strategieQuis est tam dissimile homini. Cur id non ita fit? Tum Triarius: Posthac quidem, inquit, audacius. Ut proverbia non nulla veriora sint quam vestra dogmata Copyright Vladeracken waarbij beleggingsbeslissingen gebaseerd
worden op basis van een kwantitatief model waarin een of meerdere factoren
bepalend zijn voor de beleggingsbeslissingen. Onze Selector Methodiek is een
voorbeeld van een één-factor-model. Hier worden beslissingen genomen op basis
van een MomentumAlgemene term die gebruikt wordt om de snelheid van bepaalde koersbewegingen weer te geven. Het momentum meet de prijsverandering van een aandeel of index in een bepaalde periode en kan in absolute zin of als ratio worden weergegeven. Het is een oversold/overbouhgt indicator. In vergelijking met de FracMom is de Mom in het algemeen sneller in het tonen van divergentie bij bodems. Het wordt berekend door de koers van x dagen geleden af te trekken van de koers van heden. Copyright Vladeracken–strategieQuis est tam dissimile homini. Cur id non ita fit? Tum Triarius: Posthac quidem, inquit, audacius. Ut proverbia non nulla veriora sint quam vestra dogmata Copyright Vladeracken. De gehanteerde factor is dan het (relatieve) MomentumAlgemene term die gebruikt wordt om de snelheid van bepaalde koersbewegingen weer te geven. Het momentum meet de prijsverandering van een aandeel of index in een bepaalde periode en kan in absolute zin of als ratio worden weergegeven. Het is een oversold/overbouhgt indicator. In vergelijking met de FracMom is de Mom in het algemeen sneller in het tonen van divergentie bij bodems. Het wordt berekend door de koers van x dagen geleden af te trekken van de koers van heden. Copyright Vladeracken
van de koers van de aandelen in het universum. Gekozen wordt steeds voor de
aandelen met het sterkste MomentumAlgemene term die gebruikt wordt om de snelheid van bepaalde koersbewegingen weer te geven. Het momentum meet de prijsverandering van een aandeel of index in een bepaalde periode en kan in absolute zin of als ratio worden weergegeven. Het is een oversold/overbouhgt indicator. In vergelijking met de FracMom is de Mom in het algemeen sneller in het tonen van divergentie bij bodems. Het wordt berekend door de koers van x dagen geleden af te trekken van de koers van heden. Copyright Vladeracken. De gedachte hierachter is dat koersen zich
volgens trends ontwikkelen, die zichzelf versterken. Steeds meer beleggers
lopen achter dezelfde trendDe richting van de markt. Een opwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van hogere bodems en hogere toppen. Een neerwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van lagere bodems en lagere toppen. Copyright Vladeracken aan juist doordat het succes van de trendDe richting van de markt. Een opwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van hogere bodems en hogere toppen. Een neerwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van lagere bodems en lagere toppen. Copyright Vladeracken meer
opvalt naarmate de trendDe richting van de markt. Een opwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van hogere bodems en hogere toppen. Een neerwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van lagere bodems en lagere toppen. Copyright Vladeracken sterker wordt en langer onderweg is. Grote bullmarkten
worden gekenschetst door een almaar kleiner wordend aantal winnaars dat de trendDe richting van de markt. Een opwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van hogere bodems en hogere toppen. Een neerwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van lagere bodems en lagere toppen. Copyright Vladeracken tot op het laatst blijft bevestigen.
Een andere factor
kan de fundamentele waarde zijn van een onderneming, gemeten naar vooraf
vastgestelde kwantitatieve maatstaven zoals wij bijvoorbeeld hanteren binnen
ons Prijs<Waarde Model (Rentabiliteit op het eigen VermogenHet gestort kapitaal + alle reserves + ingehouden winst (zie ook boekwaarde). Copyright Vladeracken, Groei van het Eigen VermogenHet gestort kapitaal + alle reserves + ingehouden winst (zie ook boekwaarde). Copyright Vladeracken per Aandeel en gezondheid van de balans).
Het First Trust Factor FX Fonds
is ook een fonds dat haar beleggingsbeleid baseert op een Factor-model. Zij
hanteren in dit model de factoren Carry, MomentumAlgemene term die gebruikt wordt om de snelheid van bepaalde koersbewegingen weer te geven. Het momentum meet de prijsverandering van een aandeel of index in een bepaalde periode en kan in absolute zin of als ratio worden weergegeven. Het is een oversold/overbouhgt indicator. In vergelijking met de FracMom is de Mom in het algemeen sneller in het tonen van divergentie bij bodems. Het wordt berekend door de koers van x dagen geleden af te trekken van de koers van heden. Copyright Vladeracken en Waarde. Bij de Carry gaat
het om de feitelijke renteverschillen, bij het MomentumAlgemene term die gebruikt wordt om de snelheid van bepaalde koersbewegingen weer te geven. Het momentum meet de prijsverandering van een aandeel of index in een bepaalde periode en kan in absolute zin of als ratio worden weergegeven. Het is een oversold/overbouhgt indicator. In vergelijking met de FracMom is de Mom in het algemeen sneller in het tonen van divergentie bij bodems. Het wordt berekend door de koers van x dagen geleden af te trekken van de koers van heden. Copyright Vladeracken wordt gekeken naar de
trendmatige richting van de valuta-eenheden t.o.v. elkaar en bij Waarde wordt door
First Trust gekeken naar de fundamentele gezondheid van de onderliggende
economie.
Onze voorkeur voor
factor-modellen is gelegen in het feit dat kwantitatieve modellen de belegger
een consistente toetssteen geven, die hem in staat stelt om zich los te weken
van de waan van de dag. Een ieder die beleggersfora op het internet wel eens
bezoekt ziet hoeveel onzin er van dag tot dag geschreven wordt en hoe vaak
dezelfde argumenten tegelijkertijd voor en tegen een specifieke belegging
gehanteerd worden. Geen enkel weldenkend mens kan een lange termijn
beleggingsstrategie ontwikkelen wanneer de waan van de dag leidend gemaakt
wordt.
Het factor-model
van Robeco
Robeco is een
beleggingshuis dat eveneens veelvuldig gebruik maakt van factor-modellen. Met
name de rentestrategie van Robeco staat al jaren goed bekend als consistent en
zeer succesvol. En dit is niet in de laatste plaats te danken aan het feit dat
Robeco hiervoor een eigen factor-model ontwikkeld heeft.
De factoren waar
Robeco haar model op gebaseerd heeft zijn (bron: de Juni-presentatie van
Robeco, die zij voor haar klanten heeft opgesteld en die periodiek wordt
aangepast, en op een gesprek dat ondergetekende met de fondsmanager onlangs
heeft mogen hebben):
Economische groei
Inflatie
Monetair beleid
Waardering
MomentumAlgemene term die gebruikt wordt om de snelheid van bepaalde koersbewegingen weer te geven. Het momentum meet de prijsverandering van een aandeel of index in een bepaalde periode en kan in absolute zin of als ratio worden weergegeven. Het is een oversold/overbouhgt indicator. In vergelijking met de FracMom is de Mom in het algemeen sneller in het tonen van divergentie bij bodems. Het wordt berekend door de koers van x dagen geleden af te trekken van de koers van heden. Copyright Vladeracken (TrendDe richting van de markt. Een opwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van hogere bodems en hogere toppen. Een neerwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van lagere bodems en lagere toppen. Copyright Vladeracken)
Seizoen
Om een model
kwantitatief beheersbaar te maken moet een analist voor elke factor een
datareeks aanwijzen die hij als “proxy” gebruikt om de betreffende factor te
kunnen beoordelen. De keuze van zo’n representatieve reeks is enorm belangrijk
en moet statistisch worden onderbouwd. Dat betekent doorlopend onderzoek naar
de vraag of de herkende relatie nog wel bestaat. Zo gebruikt Robeco het rendementDe uiteindelijke opbrengst van een belegging. Bij aandelen bestaat het uit het dividend vermeerderd of verminderd met het koers-resultaat. Copyright Vladeracken op aandelenmarkten als maatstaf voor de vraag in welke fase de
economische groei zich bevindt. Aandelenmarkten hebben de neiging om gemiddeld zes
tot negen maanden vooruit te lopen op economische ontwikkelingen (dit is een
relatie die wij zelf al meerdere malen hebben onderkend en ook in onze eigen
modellen hanteren). Dat betekent, dat je het voortschrijdend rendementDe uiteindelijke opbrengst van een belegging. Bij aandelen bestaat het uit het dividend vermeerderd of verminderd met het koers-resultaat. Copyright Vladeracken van
algemene indices zoals de MSCI Wereld Index (inclusief dividenden) kunt
gebruiken om te bepalen in welke fase een economie zich bevindt en daarmee dus
ook het risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken kunt inschatten op een al dan niet naderende recessie, of juist
een naderend economisch herstel.
Voor de
inflatieverwachtingen hanteert Robeco de ontwikkeling van grondstofprijzen als
maatstaf. Er zijn boeken vol geschreven over zowel de vraag of deze relatie
statistisch gezien geldig is en of hij ook in de toekomst geldig zal blijven.
Robeco stelt, dat zij uit eigen onderzoek constateert dat de relatie
statistisch zeer significant is en dat zij geen enkele aanwijzing heeft, dat
deze relatie nu en / of in de toekomst aan het veranderen is.
Voor de factoren
Monetair beleid en Waardering wordt de ontwikkeling van de yieldcurve
(ook wel rentestructuur genoemd) gehanteerd. Het gaat Robeco dan met name over
de vraag of een yieldcurve stijl, vlak of invers is (zie voor een uitgebreidere
toelichting over het hoe en waarom van de yieldcurve diverse artikelen op onze
website, zoek op
yieldcurve) en of de vorm van de yieldcurve bezig is extremer te worden of
juist bezig is om te vervlakken. De vorm en steilheid van de yieldcurve zijn
bepalend voor de factor Monetair beleid en de verandering in de vorm van de
yieldcurve is bepalend voor de factor Waardering.
Het MomentumAlgemene term die gebruikt wordt om de snelheid van bepaalde koersbewegingen weer te geven. Het momentum meet de prijsverandering van een aandeel of index in een bepaalde periode en kan in absolute zin of als ratio worden weergegeven. Het is een oversold/overbouhgt indicator. In vergelijking met de FracMom is de Mom in het algemeen sneller in het tonen van divergentie bij bodems. Het wordt berekend door de koers van x dagen geleden af te trekken van de koers van heden. Copyright Vladeracken wordt
bepaald aan de hand van de wereldwijde koersontwikkeling van obligaties en voor
de factor Seizoen heeft Robeco een eigen seizoen indicator ontwikkeld, die in
feite het kalenderjaar in “Robeco-seizoenen” deelt.
Voor elke factor
wordt per land (en dan gaat het om de grotere landen zoals de VS, Duitsland en
Japan) een cijfer toegekend aan de hand van het onderliggende statistische
model. De optelsom van deze cijfers leidt dan tot een algemeen oordeel over de
betreffende obligatiemarkt (negatief, neutraal of positief). Vervolgens wordt
de basis van de portefeuille aan de hand van deze cijfers per land over- en /
of onderwogen in termen van de durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken van de onderliggende portefeuille.
Duration
De looptijd van een obligatieEen schuldbekentenis aan toonder voor een bepaald bedrag (nominale waarde) met een van tevoren vastgestelde rentevergoeding en met een terugbetalingconditie van de hoofdsom op een van tevoren vastgesteld tijdstip. Copyright Vladeracken is niet altijd vast. Bij een “Bullet”-lening is de looptijd gefixeerd
op één einddatum. Het woord “Bullet” slaat dan op het feit dat de obligatieEen schuldbekentenis aan toonder voor een bepaald bedrag (nominale waarde) met een van tevoren vastgestelde rentevergoeding en met een terugbetalingconditie van de hoofdsom op een van tevoren vastgesteld tijdstip. Copyright Vladeracken op
een vooraf vastgesteld tijdstip in één keer zal worden afgelost. Maar er zijn
ook obligaties die bijvoorbeeld in lineaire delen (jaarlijks gelijke stukken)
worden afgelost en allerlei varianten daarvan bestaan ook. Bovendien wordt soms
wel en soms niet periodiek (jaarlijks, halfjaarlijks etc.) rente betaald. Op
een obligatieEen schuldbekentenis aan toonder voor een bepaald bedrag (nominale waarde) met een van tevoren vastgestelde rentevergoeding en met een terugbetalingconditie van de hoofdsom op een van tevoren vastgesteld tijdstip. Copyright Vladeracken met een looptijd van 30 jaar en een rentecoupon van 4% betaalt de
debiteur per nominale inleg van € 1.000 in totaal € 2.200 uit, namelijk € 1.000
op de dag van aflossing en € 1.200 zijnde dertig coupons van € 40 per stuk. De
belegger, die
€ 1.000 uitleent, heeft zijn geld dus al veel eerder terug dan de looptijd van
30 jaar doet vermoeden. Het begrip looptijd is daarom niet voldoende om de
rentegevoeligheid van een obligatieEen schuldbekentenis aan toonder voor een bepaald bedrag (nominale waarde) met een van tevoren vastgestelde rentevergoeding en met een terugbetalingconditie van de hoofdsom op een van tevoren vastgesteld tijdstip. Copyright Vladeracken te kunnen bepalen. De hele kasstroom, en
dan ook eens gewogen naar de verschillende momenten waarop die kasstroom wordt
uitbetaald, moet in één cijfer worden uitgedrukt om de rentegevoeligheid van
een obligatieEen schuldbekentenis aan toonder voor een bepaald bedrag (nominale waarde) met een van tevoren vastgestelde rentevergoeding en met een terugbetalingconditie van de hoofdsom op een van tevoren vastgesteld tijdstip. Copyright Vladeracken te kunnen bepalen. En daarom is het begrip “DurationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken”
geïntroduceerd. De durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken van een obligatieEen schuldbekentenis aan toonder voor een bepaald bedrag (nominale waarde) met een van tevoren vastgestelde rentevergoeding en met een terugbetalingconditie van de hoofdsom op een van tevoren vastgesteld tijdstip. Copyright Vladeracken is in feite de gemiddelde voor
alle kasstromen gewogen looptijd van die obligatieEen schuldbekentenis aan toonder voor een bepaald bedrag (nominale waarde) met een van tevoren vastgestelde rentevergoeding en met een terugbetalingconditie van de hoofdsom op een van tevoren vastgesteld tijdstip. Copyright Vladeracken.
In het tweede
kwartaal van 2019 lag de gemiddelde durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken van alle topkwaliteit obligaties
in de wereld gezamenlijk op ongeveer 8 jaar. Dat is historisch gezien erg hoog,
na de oorlog lag dat gemiddelde heel lang rond 4 à 4,5 jaar. Het is een teken
van het feit dat veel goede debiteuren zoals overheden al langer tijd bezig
zijn om hun schulden te verlengen. De rente is nu zo laag, waarom zou je dan
niet tegen bijna niets 100 jaar lang lenen (zoals Oostenrijk recentelijk deed).
Voor de schuldenaar is dat een logische stap, maar de schuldeiser krijgt met
dit soort lange looptijden een enorm renterisico in handen.
Rente- en looptijdrisico
Stel dat u uw geld
op een spaarrekening zet tegen 2% (dat kan tegenwoordig niet meer, het
voorbeeld is dan ook zuiver hypothetisch). Dat zou betekenen dat u nu € 98
(afgerond) inlegt om na een jaar € 100 terug te krijgen. Een obligatieEen schuldbekentenis aan toonder voor een bepaald bedrag (nominale waarde) met een van tevoren vastgestelde rentevergoeding en met een terugbetalingconditie van de hoofdsom op een van tevoren vastgesteld tijdstip. Copyright Vladeracken met een
coupon van 0% en een looptijd van één jaar, die tegen 100% wordt afgelost, zou
dan ook € 98 kosten. Als de rente nu naar 4% stijgt, dan heeft u aan inleg van €
96,2 genoeg om na één jaar € 100 terug te kunnen krijgen. De koers van genoemde obligatieEen schuldbekentenis aan toonder voor een bepaald bedrag (nominale waarde) met een van tevoren vastgestelde rentevergoeding en met een terugbetalingconditie van de hoofdsom op een van tevoren vastgesteld tijdstip. Copyright Vladeracken daalt in dit voorbeeld van € 98 naar € 96,2. Stelt u zich nu eens
voor wat er zou gebeuren met een obligatieEen schuldbekentenis aan toonder voor een bepaald bedrag (nominale waarde) met een van tevoren vastgestelde rentevergoeding en met een terugbetalingconditie van de hoofdsom op een van tevoren vastgesteld tijdstip. Copyright Vladeracken die pas na 30 jaar aflost als de
rente van 2% naar 4% zou stijgen! Die obligatieEen schuldbekentenis aan toonder voor een bepaald bedrag (nominale waarde) met een van tevoren vastgestelde rentevergoeding en met een terugbetalingconditie van de hoofdsom op een van tevoren vastgesteld tijdstip. Copyright Vladeracken zal dan een enorm koersverlies
opleveren. Het koersrisico van een obligatieEen schuldbekentenis aan toonder voor een bepaald bedrag (nominale waarde) met een van tevoren vastgestelde rentevergoeding en met een terugbetalingconditie van de hoofdsom op een van tevoren vastgesteld tijdstip. Copyright Vladeracken wordt groter naarmate de durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken
van een obligatieEen schuldbekentenis aan toonder voor een bepaald bedrag (nominale waarde) met een van tevoren vastgestelde rentevergoeding en met een terugbetalingconditie van de hoofdsom op een van tevoren vastgesteld tijdstip. Copyright Vladeracken langer is.
Door nu met de durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken van een portefeuille te gaan spelen, kan gebruik gemaakt worden van
fases waarin de rente verandert. Voor een particuliere belegger is dat vrijwel
ondoenlijk. De rentederivaten waarmee dit spel gespeeld moet worden zijn of
veel te duur of qua omvang veel te groot om een serieuze mogelijkheid te zijn
voor de gemiddelde particulieren belegger.
Maar wanneer je
ruim € 3 miljard in de portefeuille hebt zitten, zoals dat bij het Robeco QI
Global Dynamic DurationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken Fund het geval is, dan is het geen enkel probleem en
bovendien relatief goedkoop om de durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken van de totale portefeuille middels rentederivaten
actief te variëren. En als je dan ook nog beschikt over een goed, structureel
model om te bepalen wanneer je de durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken moet verkorten of juist moet
verlengen, dan heb hoef je deze strategieQuis est tam dissimile homini. Cur id non ita fit? Tum Triarius: Posthac quidem, inquit, audacius. Ut proverbia non nulla veriora sint quam vestra dogmata Copyright Vladeracken alleen nog maar in een prospectus uit
te leggen om dit beleid beschikbaar te maken voor kleinere beleggers waardoor
ook die van rentebewegingen kunnen profiteren.
De meeste
obligatiebeleggingsfondsen zijn verplicht om zich aan een vooraf in het
prospectus vastgestelde durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken te houden evenals aan specifieke
kredietrisico’s en specifieke valuta. Voor kredietrisico’s en valuta is het
relatief helder wat dat betekent. Een fonds mag wel of niet in $’s beleggen en
een fonds mag wel of niet in non-investment grade obligaties beleggen (zoals
veel bedrijfsobligaties dat zijn). Maar bij de durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken wordt vaak niet een
specifieke looptijd genoemd, maar wordt de gemiddelde durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken van de markt
gekozen. Dat geldt bijvoorbeeld voor veel obligatietrackers. Als dan de
gemiddelde durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken geleidelijk oploopt van 4 naar 8 jaar, dan heeft u
ongemerkt een steeds groter renterisico in huis gekregen.
Voor het Robeco QI Global Dynamic Duration Fund gelden de volgende regels: Het fonds (ISIN-code LU0239950263) is een €-fonds en moet alle valutarisico’s afdekken. Het fonds mag bovendien niet in non-investment grade obligaties beleggen. De gemiddelde rating eind mei 2019 was AA2 / AA3. Op deze genoemde twee fronten is het fonds daarmee als uiterst veilig te kwalificeren.
Maar qua durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken mag het fonds de looptijd actief aanpassen ten opzichte
van de “benchmark” met 6 jaar. Waar de “benchmark” durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken per 30 juni 2019
8,4 jaar bedroeg, mag het fonds dit middels het gebruik van rentederivaten
terugbrengen tot 2,4 jaar of juist opschroeven tot 14,4 jaar (er bestaat
overigens ook een variant van dit fonds waarbij de durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken zelfs negatief
gemaakt mag worden).
In figuur 1 ziet u een grafiek waarin de oranje stippellijn de ontwikkeling weergeeft van de marktduration die dit fonds als benchmark hanteert met daaromheen in blauw de feitelijke durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken zoals die in de portefeuille is gehanteerd in de periode 2014 t/m voorjaar 2019
Figuur 1
Per 30 juni 2019 was het model licht positief over een verdere rentedaling
en was de durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken van de portefeuille daarom tot 10,3 jaar verlengd. Maar
zoals u ziet kan en wordt die durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken zo nu en dan flink aangepast. De fondsmanager
vertelde, dat deze aanpassingen snel kunnen worden gerealiseerd. Zelfs tijdens
het hoogtepunt van de kredietcrisis in 2008, toen obligatiemarkten volkomen
opdroogden en de handel in obligaties stilviel, heeft Robeco geen problemen
ervaren bij de verhandeling van rentederivaten. Die markt is enorm liquide.
Risico van het
model
Bij een durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken van 10,3 jaar wordt ingespeeld op een rentedaling. Als
de rente dan daadwerkelijk daalt, zal het fonds daar meer dan normaal van
profiteren, maar als de rente tegen de verwachtingen van hun model in juist
stijgt, dan gaat dat geld kosten. En dat is dan ook direct een van de grootste risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken’s van dit fonds. Hoe goed is de voorspelkracht van het model? In figuur
2 hebben wij daarom de koersontwikkeling van het fonds over een lange periode
uitgezet.
In de figuur hebben wij bovenin twee koersgrafieken opgenomen. De donkere lijn is de feitelijke koersontwikkeling van de variant van het fonds dat vrijwel jaarlijks (aanvankelijk in juni van elk jaar en daarna in april van elk jaar) dividend uitkeerde, gemiddeld zo’n 3 % per keer. De lichtere lijn is de koersontwikkeling van hetzelfde fonds, maar nu gecorrigeerd voor dat uitgekeerde dividend. Rechts lopen de twee koersen precies gelijk sinds de laatste dividenduitkering.
Figuur 2
Onderin de figuur
is de ontwikkeling van het effectieve rendementDe uiteindelijke opbrengst van een belegging. Bij aandelen bestaat het uit het dividend vermeerderd of verminderd met het koers-resultaat. Copyright Vladeracken op Nederlandse staatsleningen
met een gemiddelde looptijd van 10 jaar opgenomen. Verder hebben wij twee
periodes met een vierkant gemarkeerd. De eerste periode is de fase in 2016 toen
de 10-jaars rente voor het eerst sinds heel erg lang een dieptepunt behaalde
van min 0,11%. Even bleef de rente vervolgens net boven dat niveau hangen, maar
daarna steeg de rente weer tot een tussentijds hoogtepunt van 0,75% (maart 2017
en zelfs 0,8% in februari 2018). Factormodellen reageren altijd wat laat als
zich een belangrijke trendverandering voordoet en dat is precies wat hier toen
gebeurde. Terwijl de rente al aan het stijgen was, duurde het even voordat in
het fonds de durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken flink werd verkort (zie figuur 1). Maar bovendien is in
die fase een paar keer kortstondig de durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken van de portefeuille flink
verlengd, tot zelfs boven de benchmarkduration. Het gevolg was een koersdaling
van het fonds van ruim 7% in fase 1. De fondsmanager gaf als commentaar hierop,
dat de durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken begin november was overwogen in Duitsland en de VS op basis van
het model, dat op 8 november vervolgens Trump tegen alle verwachtingen in werd
gekozen en dat toen in de VS de rente plots en onverwacht hard opliep, hetgeen
een logische verklaring is. Er waren veel meer mensen en dus modellen die op
dat moment op het verkeerde been gezet werden.
In 2018, in de fase
gemarkeerd met de rode 2, daalde de koers van het fonds nog eens, en nu met
ruim 3%, terwijl de rente in die fase min of meer gelijk bleef in Duitsland en
behoorlijk steeg in de VS. De gemiddelde durationLooptijdmaatstaf voor obligaties/effecten waarbij rekening wordt gehouden met de toekomstige kasstromen. Het getal wordt vooral berekend om daarmede een modified duration van een obligatie te kunnen bepalen. Copyright Vladeracken bleef in die fase relatief
laag, maar werd tussentijds wel één keer kortstondig flink verhoogd. En dat
kost geld (waarbij gezegd moet worden dat het fonds vervolgens prachtig
profiteerde van de toen weer dalende rente).
Kijken we naar de lange termijn ontwikkeling van het fonds, dan is er niet zoveel aan de hand en bovendien zijn de verliezen uit genoemde twee periodes in 2019 volledig goed gemaakt. Er is dus optimaal geprofiteerd van de recente rentedaling. Maar geheel risicoloos is dit fonds dus niet.
Rentederivaten en risico
Een ander risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken,
dat in figuur 2 niet zichtbaar is, maar dat wel degelijk bestaat, is het risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken
van de door het fonds veelvuldig gehanteerde rentederivaten. Ten eerste staat
er tegenover de koper van een rentederivaat staat altijd een tegenpartij. Als
die failliet gaat, dan is er nog een clearing instantie die dat failliet
garandeert, maar wanneer veel partijen in de problemen komen zoals dat in 2008
en 2009 gebeurde, dan kan het wel degelijk zo zijn dat rentederivaten niet
langer gegarandeerd blijven en dus de koper een verlies moet incasseren. Dit risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken is zeldzaam, maar bestaat wel degelijk. Meer algemeen is het risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken dat
wij ook bij het Frist Trust Factor FX al tegen kwamen bij het gebruik van
rentederivaten en dat is het probleem van volatiliteitDe beweeglijkheid van prijzen. Copyright Vladeracken in de waardering van
rentederivaten. Rentederivaten zijn in feite termijncontracten. Er wordt een
prijsafspraak gemaakt voor over een bepaalde periode. Daar zit ook een stukje
verwachtingswaarde in en modellen waarmee deze termijncontracten gewaardeerd
worden zijn daarom mede afhankelijk van de volatiliteitDe beweeglijkheid van prijzen. Copyright Vladeracken van financiële markten.
Als die beweeglijkheid toeneemt, dan worden dit soort contracten duurder. En
dat kan tot een negatief koerseffect op de onderliggende portefeuille leiden.
Dit effect wordt weer teniet gedaan zodra de volatiliteitDe beweeglijkheid van prijzen. Copyright Vladeracken weer daalt en dat
gebeurt vrijwel altijd. Maar u moet dan wel tijd van leven hebben en de rit uit
kunnen zitten. We praten hierbij niet over jaren, eerder over weken en maanden,
maar toch, daarmee is er wel degelijk een extra risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken voor dit soort fondsen.
Kosten
Niet onbelangrijk
zijn de kosten die gerekend worden binnen een beleggingsfonds. Voor dit fonds
is de Total Cost of Ownership, zeg maar het totaal van de kosten die gemaakt
worden binnen het fonds om tot een rendementDe uiteindelijke opbrengst van een belegging. Bij aandelen bestaat het uit het dividend vermeerderd of verminderd met het koers-resultaat. Copyright Vladeracken te komen 0,89% per jaar. Dat is
inclusief de beheerfee van 0,7% voor de managers van Robeco. Dat is niet
overdreven duur, alleen zogenoemde trackers zijn goedkoper, maar dan heeft u
niet de mogelijkheid om van het model van Robeco te profiteren.
Conclusie
Dit fonds is niet
immuun voor rentestijgingen. Met name als de rente snel stijgt na een
voorafgaande langer durende daling zal het fonds even verlies leiden en dat kan
zoals u hierboven heeft kunnen lezen best tot een verlies van 5% of meer
leiden. Maar het fonds is aanzienlijk minder volatiel dan het Carmignac Global
Bond Fund, dat wij op deze plaats eerder hebben behandeld. Opvallend door de
jaren heen is echter wel de kracht van het model dat de beheerders van het Robeco QI Global Dynamic Duration
Fund hanteren. Voeg dat bij het gegeven dat het fonds nauwelijks
kredietrisico’s kent en geen valutarisico’s, en u zult wellicht begrijpen dat
wij een duidelijke aanhanger van dit fonds zijn en het dus ook structureel in
onze obligatieportefeuilles hebben opgenomen.
Den Haag, 9 augustus 2019 Gijsbrecht K. van Dommelen Vladeracken VermogensbeheerDe handelsnaam van Vladeracken BV. Een vermogensbeheerder met een vergunning in Nederland. Copyright Vladeracken www.vladeracken.nl
Disclaimer
De auteur is verantwoordelijk voor het beleggingsbeleid van Vladeracken BV, een vermogensbeheerder met vergunning van de AFM. Vladeracken belegt wel en / of heeft belegd in de hier besproken effecten voor haar cliënten. Dit stuk is geen beleggingsadvies. Wie in de hier besproken effecten en conform de hier besproken methodiek en argumenten belegt of wenst te beleggen doet dat voor eigen rekening en risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken. In dit kader wijzen de auteur en Vladeracken BV alle verantwoordelijkheid voor de inhoud van dit stuk van de hand. De besproken effecten vertegenwoordigen een hoog risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken.
https://niels.gillendekaketoe.nl/wp-content/uploads/restored/2019/08/BLOG-20190809-ROBECO-QI-GDD-FUND-FIG-1-duration.png120120https://niels.gillendekaketoe.nl/wp-content/uploads/2026/07/logovladeracken-300x163.png2019-08-10 02:40:132026-07-21 22:13:36Het Robeco QI Global Dynamic Duration Fund
“Bevredigende “ gesprekken eindigden dus in nieuwe importheffingen. Het is een Trump-logica, die resulteerde in een val op de beurzen in Europa en in Azië, maar niet zo zeer in de Verenigde Staten. De AEX IndexEen gemiddelde van de 25 meest verhandelde en grootste aandelen van de Amsterdamse beurs. Opties op de AEX Index zijn van het Europese type. Copyright Vladeracken verloor vrijdag 3,2%. De DAX daalde met 3,1%. De Dow Nikkei leverde 2,2% in en de gecombineerde Sjanghai Index schaarde zich met een verlies van 3,8% onder de belangrijkste dalers. Maar in Amerika daalde de Dow Jones Industrial Index met 2,5% gemeten vanaf het moment dat het nieuws wereldkundig werd en de S&P500 hield het op -/- 2,7%. Paniek alom mag men zeggen, ook al herstelden de beurzen in de VS vrijdagavond enigszins. Algemeen wordt aangenomen dat de Amerikaanse consument uiteindelijk het zwaarst getroffen zal worden. Maar ook in Europa ziet men de bui al hangen. Ruzie tussen China en de Verenigde Staten zal in beide landen resulteren in ernstige verstoringen van de economische gang van zaken maar Europa, met zijn (relatief) grote uitvoer zal hier ook door worden getroffen. Deze nieuwe fase die Trump nu heeft ingezet zal ongetwijfeld een verdere stap in de ontwikkeling van een economische recessie betekenen, zoals die reeds langere tijd voorspeld wordt. Het is nu al zo dat de “manufacturing”-indexen in alle belangrijke landen beneden de 50 noteren, hetgeen een indicatie van terugval is. En op de beurzen is ook een nieuwe fase ingetreden. Want overal behalve opnieuw in Amerika hebben ze de mogelijkheid van slechts een minidip nu achter zich gelaten. De meeste beurzen bevinden zich al in een echte reactieEen daling van de koersen met 5% of meer maar minder dan 10%. Copyright Vladeracken en er zijn er die deze fase ook al voorbij zijn zodat ze zich in een rasechte correctieEen daling van de koersen met van tenminste 10%. Copyright Vladeracken bevinden. De AEX IndexEen gemiddelde van de 25 meest verhandelde en grootste aandelen van de Amsterdamse beurs. Opties op de AEX Index zijn van het Europese type. Copyright Vladeracken noteert sinds afgelopen vrijdag nu 5,5% onder zijn laatste top. De DAX doet het met -/- 6% maar een heel klein beetje slechter, maar de EuroStoxx50 ligt al 10,5% onder zijn vorig hoogtepunt. In Azië zien de cijfers er ook slecht uit. In Japan noteert de Dow Nikkei al 12,8% lager, de Hang Seng IndexEen gemiddelde van de meest verhandelde en grootste aandelen van de beurs in Hong Kong. Copyright Vladeracken uit Hongkong noteert -/- 10,8% en de gecombineerde Sjanghai Index houdt het met -/- 9,2% nog net op een reactieEen daling van de koersen met 5% of meer maar minder dan 10%. Copyright Vladeracken. In Amerika zien we bij de DJIA een verlies van 3,4% en de S&P500 verloor 3,2% ten opzichte van zijn laatste top. Alles tezamen genomen zien de markten er dus niet mooi uit, maar er is één lichtpunt. De daggrafieken tonen een forse oversold situatie. Men mag daarom aannemen dat er op de korte termijn een (klein) herstel zal volgen. De korte termijn zal dus hogere noteringen laten zien, maar er zijn geen aanwijzingen dat dit het begin van een herstel zal zijn. Zoals de grafieken er op dit moment uitzien zal er hooguit een consoliderende markt volgen. Reeds langere tijd waarschuwen wij voor grote voorzichtigheid. Dit advies blijft dus staan.
De AEX Index op dagbasis (fig. 1)
Best presterende product van Vladeracken in 2019: Vladeracken Prijs<Waarde Methode + 18,3%
In Technische termen wordt de recente doorbraak van de oude top op 576,9 nu als vals bestempeld. Er mag niet worden verwacht, dat een nieuwe doorbraak op korte termijn toch nog zal volgen. De AEX IndexEen gemiddelde van de 25 meest verhandelde en grootste aandelen van de Amsterdamse beurs. Opties op de AEX Index zijn van het Europese type. Copyright Vladeracken, die in figuur 1 te zien is, viel uit zijn stijgend kanaal en afgelopen vrijdag volgde met een forse klap ook de doorbraak van het MA50. De weg naar het MA200 (nu op 537,6) ligt open. Weliswaar vindt u nog een eerder niveau op 544,8 (een vroegere bodem) waar enige steun gevonden zou kunnen worden, maar het lijkt ons geen sterke steun. Toch is er enige kans dat hier even rust gehouden gaat worden want de indicatoren liggen erg diep. De CCI Index vooral heeft een laag niveau opgezocht. Dit gaat hersteld worden en hetzelfde geldt voor de Oscillator. Er zal daarom op korte termijn een stijging volgen en dat zou kunnen gebeuren tussen 554,3 (de laatste slotkoers) en het steunniveau op 544,8. Mocht dit niet gebeuren dan lijkt het MA200 op 537,57 het punt waar op de AEX IndexEen gemiddelde van de 25 meest verhandelde en grootste aandelen van de Amsterdamse beurs. Opties op de AEX Index zijn van het Europese type. Copyright Vladeracken een herstel zou kunnen inzetten. In beide gevallen lijkt het MA50 dan de weerstand te zijn, waar een top gezet zal worden. Een hogere koers houden wij op dit moment niet voor mogelijk. De weekgrafieken laten negatieve indicatoren zien. Overal in de wereld dalen ze en overal divergeren zij negatief. Onder een dergelijke donkere hemel hebben de beurzen geen kans.
De DAX Index op weekbasis (fig. 2)
Figuur 2. DAX IndexEen gemiddelde van de 30 meest verhandelde en grootste aandelen van de Duitse beurs. Copyright Vladeracken, weekgrafiek
Aan de oppervlakkige lezer biedt de grafiek van de DAX IndexEen gemiddelde van de 30 meest verhandelde en grootste aandelen van de Duitse beurs. Copyright Vladeracken op weekbasis zoals deze is opgenomen in figuur 2, op het eerste gezicht misschien nog wel een positief beeld, maar daar is wel iets van te zeggen. De koers is door zijn MA10 gevallen (vergelijkbaar met de MA50 van de AEX IndexEen gemiddelde van de 25 meest verhandelde en grootste aandelen van de Amsterdamse beurs. Opties op de AEX Index zijn van het Europese type. Copyright Vladeracken op dagbasis, zoals hierboven besproken). Het MA10 heeft de daling ingezet. Daaronder vindt u een lange Oscillator. Hij heeft de daling ook ingezet, ook al is dat nog moeilijk te zien. De lange Stochasticsvan George Lane. De formule is gebaseerd op het gegeven dat wanneer koersen stijgen de slotkoers de neiging heeft om dichter bij de hoogste koers van de dag te komen terwijl in dalende trends de slotkoers de neiging heeft om dichter bij de laagste koers van de dag te komen. Er worden twee lijnen getekend de %K en de %D die elkaar moeten kruisen. De formule luidt: %K = 100*[(Slotkoers – L5) / (H5 – L5)]; %D = 100*(H3 / L3) waarbij L5 = Lowest Low van de laatste vijf dagen; H5 = Highest High van de laaste vijf dagen. Men gebruikt een Slowed Stochastics en een Fast Stochastics. De Slowed Stochastics is in tegenstelling tot de Fast Stochastics verzacht door het gebruik van een voortschrijdend gemiddelde. Copyright Vladeracken biedt geen beter beeld, hij daalt. De Momentum AnalyseEen combinatie van twee momentumAlgemene term die gebruikt wordt om de snelheid van bepaalde koersbewegingen weer te geven. Het momentum meet de prijsverandering van een aandeel of index in een bepaalde periode en kan in absolute zin of als ratio worden weergegeven. Het is een oversold/overbouhgt indicator. In vergelijking met de FracMom is de Mom in het algemeen sneller in het tonen van divergentie bij bodems. Het wordt berekend door de koers van x dagen geleden af te trekken van de koers van heden. Copyright Vladeracken indicatoren (Oscillator Het verschil tussen een kortere termijn gemiddelde van een koers met dat van een langere termijn gemiddelde van dezelfde koers. Copyright Vladerackenen MacdMoving Average Convergence Divergence van Gerald Appel. Het verschil tussen een kortere termijn koers gemiddelde en een langere termijn koersgemiddelde, waarbij de beide gemiddelden berekend zijn volgens de exponentiële methode, dit in afwijking van de meer gebruikelijke rekenkundige methode. In vergelijking met de FracMACD is de MACD in het algemeen sneller in het tonen van divergentie bij bodems. De kruising van beide lijnen, de kruising met de nullijn en de divergentie kunnen signalen geven. Copyright Vladeracken) die tezamen scherper functioneren dan ieder afzonderlijk. Copyright Vladeracken daar weer onder heeft de daling al enige tijd geleden ingezet. Daarenboven divergeert hij sterk negatief. Het is dus een zeer negatief beeld dat de DAX-grafiek voor de middellange termijn, ons toont. Dat betekent dat alle positieve signalen in de daggrafiek van zeer beperkte waarde zijn. U moet er van uitgaan dat de beurzen, althans in Europa, voorlopig negatief zullen blijven of hooguit zullen consolideren. Voor de beurzen in Azië geldt hetzelfde. En als men zich zou willen baseren op de betere resultaten in Amerika, dan is het goed zich daarbij te realiseren dat het weekplaatje voor hen geen echt betere grafieken laat zien. Kortom voor de middellange termijn moet men er van uitgaan dat beleggen voor even geen winstmachine gaat zijn. Zelfs als men short zou willen gaan zal dat op dit moment een groot risico opleveren, gezien het feit dat de daggrafieken laten zien dat de markt nu fors oversold is.
De S&P 500 en de Average True Range (fig. 3)
Figuur 3. S&P 500 Index en de ATR
Wij laten u voor een derde keer op een rij de ontwikkeling van de Average True Range AvTrR. Het voortschrijdend gemiddelde van de High van de dag onder studie of de Close van de voorgaande dag welke de hoogste is, minus de Low van de dag van studie of de Close van de voorgaande dag welke de laagste is. Zie ook Normalized Average True Range. De Average True Range wordt geprefereerd boven de Average Range wanneer er sprake is van veel prijsgaps. Copyright Vladerackenzien en de S&P500 Index. Let op dat dit op dagbasis is. Als u naar figuur 3 kijkt dan ziet u pijltjes. Zij geven de signalen van de Average True Range AvTrR. Het voortschrijdend gemiddelde van de High van de dag onder studie of de Close van de voorgaande dag welke de hoogste is, minus de Low van de dag van studie of de Close van de voorgaande dag welke de laagste is. Zie ook Normalized Average True Range. De Average True Range wordt geprefereerd boven de Average Range wanneer er sprake is van veel prijsgaps. Copyright Vladerackenaan en bij de koersen geven zij het moment aan waarop deze reageren. Het zijn, zoals u kunt zien, mooie signalen die uitermate goed op tijd zijn. Het is niet bruikbaar als handelssysteem want er zijn fluctuaties die geen betekenis hebben, maar het is wel een goed informatiesysteem en daarom prima bruikbaar om te begrijpen in welke fase de markt zich bevindt. Op dit moment is dat duidelijk, zij het dat het nog een beetje vroeg is om heel zeker te zijn. Als de onderste rode lijn stijgt dan is de markt dalende en omgekeerd. Op dit moment stijgt deze rode lijn maar hij is nog niet door zijn gemiddelde gebroken, maar een doorbraak tot boven 25 lijkt een kwestie van een of twee dagen. Hij wijst dus op een dalende beurs. Het is interessant om in het koersniveau van de S&P500 te zien dat hij nog niet door zijn MA50 is gebroken zoals de AEX IndexEen gemiddelde van de 25 meest verhandelde en grootste aandelen van de Amsterdamse beurs. Opties op de AEX Index zijn van het Europese type. Copyright Vladeracken wel deed. Even ging hij er doorheen maar zijn lange termijn trendDe richting van de markt. Een opwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van hogere bodems en hogere toppen. Een neerwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van lagere bodems en lagere toppen. Copyright Vladeracken gaf voldoende steun. Dit zal dus maar voor even zijn, want de AvTR geeft aan dat hij in een dalende trendDe richting van de markt. Een opwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van hogere bodems en hogere toppen. Een neerwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van lagere bodems en lagere toppen. Copyright Vladeracken zit.
De S&P 500 en de AEX Index op maandbasis (fig. 4)
Figuur 4. De S&P 500 en de AEX op maandbasis
Teneinde de bovenstaande negatieve analyse te kunnen plaatsen in een groter geheel, in de langere termijn dus, nemen wij nog een gecombineerde grafiek op van de S&P500 en de AEX op maandbasis. Het eerste wat opvalt, is dat de beurzen ook al zijn ze geografisch ver van elkaar verwijderd, elkaar niet veel toegeven. De AEX IndexEen gemiddelde van de 25 meest verhandelde en grootste aandelen van de Amsterdamse beurs. Opties op de AEX Index zijn van het Europese type. Copyright Vladeracken laat wat grotere fluctuaties zien maar voor de rest is het beeld hetzelfde. Beide indexen liggen boven hun MA10 (let op het betreft hier maanden). Beide MA10’s zijn stijgende en beide liggen ook op de juiste plaats ten opzichte van hun MA40. De MA’s liggen ook boven hun lange termijn trendlijn. De conclusie is duidelijk: beide indexen zitten in een lange termijn bull marktEngelse term voor een markt die zich in een stijgende trendDe richting van de markt. Een opwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van hogere bodems en hogere toppen. Een neerwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van lagere bodems en lagere toppen. Copyright Vladeracken bevindt. Normaal gesproken is dit een lange periode waarin de aandelen stijgen. Deze bullEen belegger die positief staat ten opzichte van de toekomstige marktontwikkeling. Copyright Vladeracken markt is, net als de bearEen belegger die negatief staat ten opzichte van de toekomstige marktontwikkeling. Copyright Vladeracken markt, te verdelen in drie fasen. De eerste fase is accumulatie, de tweede fase is een periode van geleidelijk stijgende prijzen gecombineerd met een stijgend volumeOmzet. De hoeveelheid aandelen (in stuks) welke op een gegeven dag wordt verhandeld. Copyright Vladeracken. De derde fase bestaat meestal uit een periode waarin het grote publiek de aandelenmarkt ontdekt en speculeert op als maar verder stijgende koersen. Men gaat ervan uit dat van een BullEen belegger die positief staat ten opzichte van de toekomstige marktontwikkeling. Copyright Vladeracken Markt gesproken kan worden als er sprake is van een stijging van 20% die voorafgegaan is door een daling van 20%. Copyright Vladeracken. Voorlopig gaan wij ervan uit dat komende periode hier geen verandering in zal brengen.
1987 revisited? (fig. 5)
Figuur 5. 1987 revisited?
In figuur 5 hebben wij een vergelijking gemaakt voor de S&P 500 Index
met de situatie van 1987. In 1987 vond een van de grootste naoorlogse crashbewegingen
plaats met een daling op ‘zwarte maandag’ (19 oktober 1987) van meer dan 20% in
één dag in de VS. Voor velen is dat misschien niets meer dan een gerucht, maar
zij die op dat moment in de financiële markten actief waren zullen zich de
paniek van die dag nog goed kunnen herinneren (uw auteur zat zelf op dat moment
in Boston bij Fidelity, een fondshuis, dat toen voor meer dan 1% van de
dagelijkse omzet op de beurs van New York verantwoordelijk was!).
Laten we voorop stellen, dat dit soort vergelijkingen gevaarlijk zijn omdat er ook fases zijn aan te wijzen waarin het patroon zich vergelijkbaar ontwikkelde en er geen crash ontstond. Maar het gaat ons dan ook meer om een stukje scenarioanalyse, een voorbeeld om u te waarschuwen hoe snel een situatie zich kan verslechteren. Links in figuur 5 ziet u de S&P 500 Index op dagbasis in de periode najaar 2018 tot en met heden en rechts ziet u dezelfde index, maar nu in de periode najaar 1986 tot en met eind november 1987. Met rode blokken hebben wij drie fases gemarkeerd (A, B en C). Fase A is in 2018 veel negatiever geweest dan dezelfde fase A in 1986. Maar hij kwam in beide gevallen wel ongeveer in dezelfde fase van een bullmarkt. In beide periodes volgde daarna een mooie stabiele rallyEen fikse stijging van het koersniveau die volgt op een daling of op een consolidatie. Copyright Vladeracken. Rond april / mei van 2019 en 1987 ontstond een nieuwe reactieEen daling van de koersen met 5% of meer maar minder dan 10%. Copyright Vladeracken met verhoudingsgewijs stevige schommelingen, maar zonder dat per saldo veel schade werd aangericht (B). Opnieuw werd de rallyEen fikse stijging van het koersniveau die volgt op een daling of op een consolidatie. Copyright Vladeracken hervat met nieuwe toppen in de zomer van beide jaren als resultaat (C). Daar houdt de vergelijking op omdat 2019 nog niet in oktober / november is aanbeland. Maar de eerste schermutselingen van wat misschien een zeer zware reactieEen daling van de koersen met 5% of meer maar minder dan 10%. Copyright Vladeracken als vervolg kan hebben, zijn afgelopen week zichtbaar geworden. Ergens zal, zoals wij hierboven al hebben aangegeven, nu een korte termijn reactieEen daling van de koersen met 5% of meer maar minder dan 10%. Copyright Vladeracken ontstaan, bedoeld om de korte termijn oversold situatie op te heffen. Koersen zouden daarbij zomaar tot aan de onderkant van het kleine toppatroontje in blok C op kunnen lopen. Maar dat is dan wel zand in de ogen van veel beleggers, tenminste als het scenario van 1987 opgeld doet.
Het beeld dat in 1987 daarna volgde, met zwarte maandag als ultieme paniekfase moet een waarschuwing zijn. Liquiditeiten zijn wat ons betreft een heel goed alternatief in deze fase van de markt.
De rente in US$-gebied (fig 6.)
Figuur 6. De rente, recessie of niet?
Over de renteontwikkeling valt weinig te zeggen, want die is nu juist volgend geworden op de aandelenontwikkelingen. Beleggers verkopen aandelen en vluchten in staatsobligaties. Dat de rente daarbij negatief wordt is niet van belang, het gaat om de veilige haven. In de VS is die rente nog niet negatief, maar ook daar wordt het dieptepunt van enkele jaren geleden nu snel opgezocht. En ondertussen wordt de yieldcurve aan de lange kant weer steiler, dus de kans op een recessie neemt weer af zou men kunnen zeggen. Waarschijnlijk is die al aan de gang en richt de 30-jaars rente zich langzaam maar zeker weer op de periode daarna, die van een zich weer herstellende economie en dus ook van een weer stijgende rente!
De US$ en de € (fig. 7)
Figuur 7. US$ versus €, weekgrafiek
Met al het geklungel in de VS is de US$ in de afgelopen weken toch weer iets sterker geworden ten opzichte van de €. Maar wij denken dat de stijging van de $ slechts meer van hetzelfde betekent, een korte termijn correctieEen daling van de koersen met van tenminste 10%. Copyright Vladeracken ten opzichte van de € in een per saldo veel langere termijn trendDe richting van de markt. Een opwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van hogere bodems en hogere toppen. Een neerwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van lagere bodems en lagere toppen. Copyright Vladeracken die juist de € sterker dan de $ maakt. In figuur 7 ziet u een grafiek die wij op gezette tijden weer van stal halen. Het is een maandgrafiek van de $ ten opzichte van de €, getekend sinds 1975 (met de DM en de Gulden als voorloper van de €). In het bovenste deel ziet u de waarde van 1 $ uitgedrukt in € en in het onderste deel de waarde van 1 € uitgedrukt in $-centen. In beide grafieken hebben wij een kanaal getekend, dat is in het bovenste deel dalend (zwakkere $) en in het onderste deel stijgend (sterkere €). Rechts is vervolgens te zien hoe de $ al sinds circa 2008 zich in een stijgend kanaal bevindt. Maar dit kanaal is een correctieEen daling van de koersen met van tenminste 10%. Copyright Vladeracken op de lange termijn trendDe richting van de markt. Een opwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van hogere bodems en hogere toppen. Een neerwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van lagere bodems en lagere toppen. Copyright Vladeracken. In beide gevallen is de grens van het lange termijn kanaal vrijwel bereikt, maar er is nog wat ruimte. Voor de komende weken / paar maanden hoeft er dus niet veel te gebeuren, maar daarna is een belangrijke ommekeer heel goed denkbaar. De $ blijft wat ons betreft daarmee een gevaarlijke munt om in te beleggen, wij geloven veel meer in de kracht van de €.
De prijs van een vat Brentolie
Wij tonen u hier geen grafiek van de olieprijzen, ten eerste omdat er weinig aan onze analyse van een maand geleden is toe te voegen. Onze conclusie toen en nu is: De dalende trendlijn, die nu rond US$ 69 ligt, moet nog wel even gebroken worden voor u echt positief mag worden. Dat onze koersenleverancier, VWD, ons ernstig teleurgesteld heeft bij de overgang naar nieuwe software en een nieuwe database met nogal wat problemen bij de aanlevering van koersen van commodities en valuta, waaronder de olieprijzen tot gevolg doet hier niets aan af.
Goud (fig. 8)
Figuur 8. Goud in $, weekgrafiek
Waar kan dan nog wel geld verdiend worden? In het goud! De uitbraakEen koerssprong, die optreedt als een aandeel een bepaald koerspatroon verlaat of een belangrijke trendlijn doorbreekt. Copyright Vladeracken omhoog uit het grote lange termijn bodempatroon dat u boven in figuur 8 getekend ziet, is een feit. De onrust op de aandelenmarkten wereldwijd helpt ongetwijfeld, maar het feit dat centrale banken dit jaar weer netto kopers zijn geworden zal ook niet onbelangrijk zijn. De uitbraakEen koerssprong, die optreedt als een aandeel een bepaald koerspatroon verlaat of een belangrijke trendlijn doorbreekt. Copyright Vladeracken heeft plaatsgevonden zowel in $’s als in € (onderste helft van figuur 8, hier is sprake van een lange termijn oplopende driehoek) en wij berekenen dan ook een koersdoel van US$ 1.700 per troy ounce, te bereiken in de rallyEen fikse stijging van het koersniveau die volgt op een daling of op een consolidatie. Copyright Vladeracken, die na de uitbraakEen koerssprong, die optreedt als een aandeel een bepaald koerspatroon verlaat of een belangrijke trendlijn doorbreekt. Copyright Vladeracken omhoog weer aan kracht begint te winnen.
Beleggen bij
Vladeracken
De verkoop van zwakkere broeders is afgelopen maand doorgegaan bij Vladeracken, maar wij hebben ons afgelopen maand ook toch nog laten verleiden tot het doen van enkele kleinere aankopen. Dat is niet persé negatief geweest, daar werd winst op behaald en dat maakt dat het resultaat in de afgelopen maand duidelijk beter was dan dat van grotere aandelenindices zoals de AEX IndexEen gemiddelde van de 25 meest verhandelde en grootste aandelen van de Amsterdamse beurs. Opties op de AEX Index zijn van het Europese type. Copyright Vladeracken. Toen de markten vervolgens begonnen weg te glijden bleek hoe goed de grote kaspositie bij onze klanten werkt in een neergaande markt. Juli is voor de meeste cliënten van Vladeracken een vlakke maand geworden, waar de beurzen per saldo de maand in het rood afsloten. Wij zullen in elk geval nog niet te snel weer instappen, de kans dat wij toch weer aandelen verkopen, waaronder de recent aangekochte posities, is veel groter. Het helpt daarbij ook, dat er vrijwel overal posities in Goud en Zilver in portefeuilles zijn opgenomen en dat veel portefeuilles met een defensief tot neutraal profiel ook enkele goede obligatiefondsen in portefeuille houden. Kasgeld, edelmetalen en eerste klas obligaties zijn een goede hedge tegen de koersdalingen die vorige week zijn ingezet.
AEX IndexEen gemiddelde van de 25 meest verhandelde en grootste aandelen van de Amsterdamse beurs. Opties op de AEX Index zijn van het Europese type. Copyright Vladeracken
17,2 %
5,6 %
4,1 %
9,4 %
12,7 %
-/-10,4 %
13,6 %
EuroStoxx 50Een van oorsprong door de Dow Jones Corporation samengestelde index waarin de 50 grootste Europese beursgenoteerde ondernemingen zijn opgenomen. Copyright Vladeracken
17,9 %
1,2 %
3,9 %
0,7 %
6,5 %
-/-14,3 %
12,5 %
* Het gaat hier om het netto behaalde rendementDe uiteindelijke opbrengst van een belegging. Bij aandelen bestaat het uit het dividend vermeerderd of verminderd met het koers-resultaat. Copyright Vladeracken, ná alle kosten. Voor
oudere cijfers verwijzen wij u naar onze website.
** De portefeuille, die volgens de Methode van Jan de Ost wordt belegd, is
vanaf april 2016 geleidelijk opgebouwd. In dat jaar was het resultaat
uiteindelijk 26,8%. Vladeracken is eind 2018 begonnen met deze
methodiek onder haar vleugels toe te passen en publiceert met ingang van deze
editie de resultaten in bovenstaande tabel, doch nog als een zeer risicovolle
methode. In het overzicht van het best presterende model wordt dit model nog
niet meegenomen, omdat wij eerst voldoende ervaring willen opdoen.
De volgende uitgave van de Technische BeleggerEen maandblad dat de ontwikkelingen op de wereldwijde effectenmarkten analyseert en becommentarieert uitgaande van de Technische AnalyseEen vorm van markt analyse die uitgaat van vraag en aanbod en handelsvolume, waarbij men met behulp charts en formules gebaseerd op marktgegevens probeert vast te stellen in welke fase van haar ontwikkeling de markt zich bevindt. Copyright Vladeracken. Het wordt uitgegeven door Vladeracken BV en wordt gratis aan haar klanten ter beschikking gesteld. Copyright Vladeracken verschijnt
op maandag 2 september 2019.
Meer informatie over vrijwel alle effectentransacties, welke wij in de portefeuilles van onze cliënten hebben uitgevoerd en andere beleggingsoverwegingen, welke uit onze dagelijkse analyses voortvloeien, treft u aan op onze website, www.vladeracken.nl.
Blog, Twitter,
Linked-In, Alex & IEX
Op de website van Vladeracken kunt u in onze “Publicaties” artikelen vinden over de effecten waarin wij al dan niet beleggen alsmede een wekelijkse update van onze beleggingsvisie. Deze artikelen hebben wij tevens gekoppeld aan een Twitter-, en zakelijk Facebook-account en het Linked-In-netwerk. Wie zich aanmeldt als volger (Twitter) of wie zich in het Linked-In-netwerk opgeeft als contact van G.K. van Dommelen, wordt vervolgens doorlopend van nieuwe publicaties op de hoogte gebracht. Daarnaast verschijnen sommige artikelen ook op de website van Alex Beleggen (alleen leesbaar voor klanten van Alex) en op IEX.nl.
Reeds besproken onderwerpen:
Algemeen
– Hoe
spreken de statistieken over 2014, 2015, 2016, 2017
en voor 2018?
– Afdekken van aandelenrisico’s m.b.v. calls, puts, short sprinters en short
trackers met een hefboomMen laat een gulden meermaals zijn invloed uitoefenen ten opzichte van de standaard investering. Dit kan bijvoorbeeld door in plaats van één aandeel, voor dat zelfde geld meerdere opties op dat aandeel te kopen. Zie voor een formule onder Leverage. Copyright Vladeracken
Overige
onderwerpen
– Goud, Palladium, Platina en Zilver, de Amerikaanse Dollar, de Australische
Dollar, het Britse £, de Japanse ¥en, de Noorse kroon,
de Zwitserse Franc, de BRIC Valuta en een BRIC Valuta noteNaast normaal schuldpapier wordt hiermede ook gedoeld op effecten op grondstoffen of andere onderliggende waarden waarbij in het product een obligatiecompenent is verwerkt. Copyright Vladeracken, de Russische Roebel en Alpha
creëren met valutamanagement
– Volatility,
handelssytemen, derivaten, ETF’s, Fund Selector, TCO
– TA Indicatoren zoals Woodies CCI, Martingale, deCoppock Indicator en het Hindenburg Omenvan James R. Miekka. Het is een patroon uit de Technische Analyse. Miekka wilde daarmede een market crash voorspellen. Het bestaat uit een combinatie van een aantal indicatoren: 1. Het 52-weeks Voortschrijdend Gemiddelde van de New HighsHet aantal aandelen waarvan de slotkoers hoger is dan alle slotkoersen van het betreffende aandeel in de voorafgaande 12 maanden. Copyright Vladeracken en de New LowsHet aantal aandelen waarvan de slotkoers lager is dan de slotkoersen van datzelfde aandeel in de voorafgaande 12 maanden. Wanneer zich een downturn voordoet in de DJIA en het aantal New Lows is meer dan 400 als de markt weer keert, dan moet men er rekening mee houden, zo heeft Mike Burke vastgesteld, dat men te maken krijgt met een dubbele bodem waarvan de tweede bodem lager zal liggen dan de eerste. Blijft het aantal New Lows onder het getal van 400 dan heeft men te maken met een enkelvoudige bodem. Men hanteert in dit verband vuistregels. Als het aantal New Lows op de NYSE het getal 40 overschrijdt gedurende enkele dagen dan betekent dit dat de markt zich in een daling bevindt. Voor de Nasdaq gaat men uit van een getal van 70. Copyright Vladeracken op de New York Stock Exchange moeten beide groter zijn dan 2,2% van het aantal fondsen verhandeld op de genoemde beurs. Later werden er veranderingen aangebracht in deze regel. Men ging spreken van 2,5% en vooral van 2,8%, maar in het laaatste geval betrof het niet het totaal aantal verhandelde fondsen maar de som van de stijgers en dalers. Hiermede werd ingespeeld op een veel voorkomende kritiek omdat in het totaal aantal verhandelde fondsen zich ook veel fondsen zouden bevinden waarvan slechts sporadisch een koers werd vastgesteld; 2. Het kleinste van deze getallen moet groter zijn dan 75. Deze regel lieten latere analisten vallen, omdat hij eigenljk al besloten ligt in de eerste. Indien er 3200 tot 3300 fondsen in totaal verhandeld worden is 2,2% net iets minder dan 75; 3. Het 10-weeks Voortschrijdend Gemiddelde van de New York Stock Exchange Composite moet stijgend zijn. Miekka heeft calibraties uitgerekend ten behoeve van andere beurzen zodat deze ook kunnen worden gebruikt; 4. De McClellan Oscillator Het verschil tussen een kortere termijn gemiddelde van een koers met dat van een langere termijn gemiddelde van dezelfde koers. Copyright Vladerackenis negatief; 5. De nieuwe 52-weeks New High is niet groter dan 2 maal de nieuwe 52-weeks New Low. Als alle vijf criteria op een en dezelfde dag voldoen aan bovenstaande eisen dan is er sprake van een niet-geconfirmeerd Hindenburg Omen. Er sprake van een geconfirmeerd Hindenburg Omen als zich binnen 36 dagen een tweede Hindenburg Omen voordoet. Er is vastgesteld dat dit patroon sinds 1985 in slechts 24% van de gevallen een crash voorspelde. Wel werd iedere crash voorafgegaan door een Hindenburg Omen. In 41% werd het signaal gevolgd door een “˜panic Sell Off’. In 71% van de gevallen volgde een daling van de beurs met tenminste 5%. In minder dan 5% bleek het signaal niet gevolgd te worden door een negatieve beurs. Copyright Vladeracken
Obligaties
– Eurobonds, Euro TreasuriesSchuldpapier van de Amerikaanse overheid uitgegeven door het Bureau of Public Debt. Men onderscheidt Treasury bills, Treasury notes, Treasury bonds en TIPS. Copyright Vladeracken, staatsobligaties van de “PIGS”-landen,
van Italië en van Nederland
– Credit Linked Notes,
Floored en Reversed Floaters en Inflatielinkers en de HICP Inflatie
Index en Steepeners van Aegon, BNG, Deutsche (Post)Bank, Ned. Waterschapsbank, NIBC, Rabobank
en RBS en Hybride en variabele renteobligaties van Linde
– High yield en bedrijfsobligaties van Altice, Bombardier, Cirsa Gaming, Clondalkin, ConvaTec
Healthcare, FCE Bank, FGA Capital, Findus Group, Gazprom,
Gazprombank, Heidelberg Zement, ING, Servus, Stork TS, Sunrise enVolkswagen.
– Memory Coupon Notes
op Aegon, Arcelor Mittal, Philips
& Royal Dutch.
– MKB Obligaties van Air Berlin, Enterprise Holdings, German Pellets, KTG Agrar,
Praktiker,Rickmers en TRFI Funding.
– Achtergestelde en/of
perpetuele obligaties en effecten van Achmea, Aegon, ASR,
Casino Guichard, Credit Agricole, Depfa, Friesland-Campina, Fürstenberg, ING,
Rabobank, SNS Reaal, SRLev, Tennet, Tier 1, 2 of 3? en CocoCOntingent COre tier-1 effecten, ook wel COntingent COnvertible genoemd. Achtergestelde obligaties met een vaste rente die niet meetellen bij het kernkapitaal maar die in tijden van nood automatisch omgezet worden in aandelen. Copyright Vladeracken’s
– Range Accrual Notes van de EIB en RBS
– Obligaties in een
wereld van stijgende rentes, Lyxor Daily Double Short BundDit is een Duitse hypothetische obligatie met een coupon van 6% en een resterende looptijd van 8,5 tot 10,5 jaar. Op de Eurex worden futures op deze obligatie verhandeld en op deze futures zijn turbo’ s verkrijgbaar. Copyright Vladeracken ETF, ProShares Ultra
Short 7 – 10 en 20 years TreasuriesSchuldpapier van de Amerikaanse overheid uitgegeven door het Bureau of Public Debt. Men onderscheidt Treasury bills, Treasury notes, Treasury bonds en TIPS. Copyright Vladeracken ETF
Vladeracken
Vermogensbeheer hanteert een tweetal fundamentele modellen die beiden gebaseerd
zijn op de theorieën van Bill Graham en Warren Buffet. Naast de onlangs
geïntroduceerde Methode De Ost hanteert Vladeracken al jaren het
Prijs<Waarde Model. Steeds gaat het hierbij om een zoektocht naar aandelen
van individuele ondernemingen, die wij voor een langere termijn in de
portefeuille kunnen opnemen. De aandelen moeten dan niet te duur zijn, want
tegenvallers moeten opgevangen kunnen worden. Of een aandeel duur of goedkoop
is, bepalen wij aan de hand van enkele groeicriteria zoals het rendementDe uiteindelijke opbrengst van een belegging. Bij aandelen bestaat het uit het dividend vermeerderd of verminderd met het koers-resultaat. Copyright Vladeracken op Eigen VermogenHet gestort kapitaal + alle reserves + ingehouden winst (zie ook boekwaarde). Copyright Vladeracken, de groei van het Eigen VermogenHet gestort kapitaal + alle reserves + ingehouden winst (zie ook boekwaarde). Copyright Vladeracken per Aandeel en de mate van
financiering van de balans (leent de onderneming niet teveel). Daarna maken wij
een toekomstige schatting en maken die schatting vervolgens naar heden contant
met behulp van een tweetal percentages. Wij gebruiken een percentage van 9% om
te zien wat de marktconforme waarde is en een percentage van 16% om een
verhoudingsgewijs goedkoop niveau te berekenen. Naar onze ervaring levert dit
laatste percentage voldoende kandidaten en gelegenheden op om zo nu en dan
aandelen relatief goedkoop aan te kunnen schaffen. De marktconforme grens is
dan een niveau waarop een aandeel niet meer goedkoop genoemd kan worden. Er resteert
dan onvoldoende ruimte om tegenvallers op te vangen en dat vormt het argument om
naar een exit-punt te gaan zoeken (verkoop). Dat wij niet direct op het
bereiken van die grens verkopen hangt samen met het karakter van
aandelenmarkten. Beleggers hebben de neiging om winnaars tot absurde hoogten op
te drijven en een oplopende trendDe richting van de markt. Een opwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van hogere bodems en hogere toppen. Een neerwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van lagere bodems en lagere toppen. Copyright Vladeracken daarmee zeer lucratief te maken voor wie
geduld heeft. Overigens is hier ook een keerzijde aan, verkoop wil ook wel eens
te laat plaatsvinden omdat aandelen ook onder zwakke beursomstandigheden
aangehouden worden en herstel nadien kan uitblijven door dan pas opkomende
tegenvallers.
Enkele maanden geleden, om precies te zijn op 19 februari 2019, kochten wij op basis van dit model aandelen Novo Nordisk voor die cliënten, die een deel van hun vermogen volgens de Prijs<Waarde Methode laten beleggen door Vladeracken. Wij zijn gewend om ons huiswerk, zoals dat aan een dergelijke beslissing ten grondslag ligt, op papier te zetten en te publiceren op onze website. Maar daar was het, mede vanwege de almaar toenemende regeldruk van onze toezichthouders, tot op heden niet van gekomen, een punt dat vandaag rechtgezet wordt.
Novo Nordisk
is een Deense onderneming, die medicijnen ontwikkelt en produceert, een echte,
volwassen farmaceut derhalve. Het bedrijf is wereldmarktleider op het gebied
van de behandeling van diabetes, zowel type I als type II en is ook groot in de
behandeling van obesitas. Bijna 85% van de omzet in de eerste drie maanden van
2019 (DKK 24,818 miljard op een totale omzet van DKK 29,291 miljard ofwel € 3,9 miljard) komt voort uit deze takken
van sport. Belangrijke producten zijn diabetes pennen en naalden, inclusief de
bijbehorende te injecteren stoffen (insuline). Novo Nordisk stelt dat zij bijna
de helft van de gehele insuline-verkoop in de wereld voor haar rekening neemt.
De resterende omzet (ruim 15%) wordt behaald in wat Novo Nordisk zelf de divisie biofarmacie noemt. Hier gaat het om de bestrijding van atherosclerosis (aderverkalking en -vernauwing), NASH (Non-Alcoholic SteatoHepatitis of wel non-alcoholische leververvetting), hemofilie (bloedarmoede) en groeistoornissen. Meest recente succes is de goedkeuring door de Europese Commissie voor de verkoop van Esperoct (eind juni 2019), een medicijn tegen hemofilie A voor mensen vanaf 12 jaar en ouder.
Research inspanning
Het bedrijf
investeert ruim 13% van haar omzet in eigen research en ontwikkeling, een
percentage dat in lijn met andere grotere farmaceuten ligt zoals Pfizer, maar
een percentage dat hoger zou moeten zijn gegeven de kaspositie van de
onderneming. In de pijplijn zitten onderzoeken op het gebied van diabetes,
obesitas, hemofilie, groeistoornissen, NASH en sikkelcelziekte. Maar een veel
gelezen punt van kritiek op het bedrijf is dat er te weinig medicijnen op korte
termijn voor verkoop beschikbaar komen. Er is één middel, een oraal in te nemen
pil tegen diabetes II, waarvan de toestemmingsaanvraag voor verkoop nu bij de
autoriteiten in de VS en in Europa ligt. Er zijn twee medicijnen waarvan de
ontwikkeling zich in testfase drie bevindt, het laatste portaal voordat voor
een medicijn als succesvol beschouwd kan worden en een goedkeuringsaanvraag kan
worden ingediend. En dan zijn er 5 medicijnen in fase 2 en 7 in testfase 1 in
ontwikkeling. Maar er is geen enkele garantie dat ook maar één van al deze
medicijnen uiteindelijk het stadium van verkoopbaarheid zal bereiken.
En ondertussen
zal de voor farmaceuten belangrijke patentbescherming bij Novo Nordisk voor haar
belangrijkste diabetes-medicijn (Victoza) in 2023 verlopen en is de
concurrentie in deze markt groot. Grote namen als Merck, Eli Lilley en Sanofi
en nog enkele anderen hebben allemaal concurrerende diabetes-medicijnen en
-behandelingen in de markt en in de VS is ook nog eens de overheid actief met
prijsbeperkende maatregelen. In 2018 kondigde Novo Nordisk aan, dat zij een
negatief effect van deze overheidsmaatregelen voorzag van DKR 2 miljard per
jaar, een omzetdruk van 2% bij de diabetesdivisie. Het gevolg is dat het
bedrijf al in 2016 en opnieuw in 2018 haar onderzoeksafdelingen heeft
gereorganiseerd waarbij eerst 1.000 en in 2018 nog eens 400 mensen zijn
afgevloeid. Het tekent de worsteling die het bedrijf doormaakt om zichzelf te
vernieuwen en het patentverlies op haar bestaande portefeuille op te vangen met
nieuwe medicijnen.
Toch verwacht Novo Nordisk dat zij haar omzet gemiddeld met 2 tot 5% per jaar zal kunnen blijven verhogen uit bestaande activiteiten. De meeste groei zit op het ogenblik in de hoek van de obesitas-bestrijding, en met een nieuw, pas onlangs goedgekeurd medicijn (Ozempic), tegen diabetes II. Er wordt momenteel hard gewerkt aan de introductie van dit medicijn in steeds meer landen.
Acquisitiestrategie en investeringen
Erg actief of zo u wilt succesvol op het gebied van overnames is Novo Nordisk in de afgelopen jaren niet geweest. Het bedrijf is solide gefinancierd met een eigen vermogenHet gestort kapitaal + alle reserves + ingehouden winst (zie ook boekwaarde). Copyright Vladeracken dat bijna 47% van het balanstotaal bedraagt (ultimo 2018) of wel € 6,9 miljard. Daarmee kan het bedrijf zich qua slagkracht op het gebied van acquisities niet meten met de grote Amerikaanse en Zwitserse farmareuzen, maar zou het wel actief moeten kunnen zijn bij het aankopen van kleinere veelbelovende farmacie- of biotechnologiebedrijven, ook al komt het daar natuurlijk ook de grote jongens tegen.
Overnamekandidaat? Niet echt.
Een
overnamekandidaat wordt Novo Nordisk pas als het succesvol is bij het vinden
van medicijnen in nieuwe markten, anders dan de diabetesmarkt. Want die groeit
weliswaar nog altijd prima, maar in deze markt zijn, zoals hierboven al
genoemd, veel van de grotere farmaceuten ook actief. En die zitten niet stil.
Echte innovatieve nieuwe “blockbusters” moeten dus elders gezocht en gevonden
worden voordat de onderneming zelf een prooi kan worden.
Bovendien
heeft het bedrijf een beschermingsconstructie opgetuigd. Het aandelenkapitaal
is gesplitst in A- en B-aandelen. De A-aandelen hebben 200 stemrechten per
aandeel, de B-aandelen hebben 20 stemrechten per aandeel. Er staan (eind 2018)
537 miljoen A-aandelen uit tegen 1,913 miljard B-aandelen. De A-aandelen hebben
samen dus een veel groter stemrecht dan de B-aandelen. Het bedrijf koopt
bovendien al enkele jaren B-aandelen in die dan worden afgestempeld. In vier
jaar tijd is het aantal B-aandelen zo met bijna 10% gedaald.
De A-aandelen en een deel van de B-aandelen zijn in handen van de Novo Nordisk Foundation via een Holding. Deze stichting controleert (eind 2018) 28,1% van de uitstaande aandelen (A- en B-aandelen samen) en heeft daarmee 75,8% van de stemrechten in bezit. Deze stichting kan zonder problemen elke overname tegenhouden in die zin dat een overnemende partij niets te zeggen krijgt, ook als het alle nog uitstaande en vrij verhandelbare B-aandelen uit de markt weet te halen. Zonder instemming van het bestuur van deze stichting is een overname dus feitelijk onmogelijk.
Omzet en resultaat
De omzetgroei
van het bedrijf is in de periode 2016 – 2018 enigszins vertraagd. Waar de
omzetgroei in de jaren 2010 tot en met 2013 rond de 12% per jaar lag, daalde
deze groei in 2014 en 2015 tot ruim 8% per jaar en zag 2017 zelfs een
omzetgroei van slechts 2,3% (in locale munteenheden). Deze groei trekt
inmiddels wel weer aan en kwam in het eerste kwartaal van 2019 uit op 9%
(gemeten in DKK). De onderneming wijdt dat zelf aan het succes van het eigen
reorganisatieprogramma dat in de jaren 2016 – 2018 is uitgevoerd en waarbij de
nadruk is gelegd op het aanbrengen van meer focus in het bedrijf. Het devies is
om niet langer op alle medische fronten actief te willen zijn, maar in een
beperkt aantal markten wereldmarktleider te worden en / of te blijven.
Maar
ondertussen is de onderneming wel een winstmachine met prima cijfers.
Over heel 2018 werd een omzet bereikt van € 14,9 miljard. Om u een perspectief te geven, wij hebben enige tijd geleden artikelen geschreven over bedrijven als Alten en MTU Aero Engine. De omzet van deze twee bedrijven bedroeg over 2017 respectievelijk ruim € 2 miljard en ruim € 5 miljard. Maar het Amerikaanse Pfizer is bijna vier keer zo groot naar omzet gemeten. Novo Nordisk is dus geen kleine onderneming, maar hoort ook niet tot de wereldtop.
Balanspositie
Het
balanstotaal van de onderneming bedroeg eind 2018 € 14,7 miljard (€ 13,6
miljard eind 2017). De post immaterieel actief bedroeg daar nog geen 5% van,
opnieuw een teken van het feit dat deze onderneming niet erg actief is als
overnamemachine. Daarnaast stond er voor ongeveer
€ 5,6 miljard op de balans aan vaste activa zoals fabrieken, gebouwen en
machines. Dat is naar verhouding veel en tekent de conservatieve manier waarop
de onderneming zichzelf financiert. Geen uitgebreide leaseconstructies, nee
alles in eigen bezit. Deze post is overigens flink gegroeid in 2018 omdat de
onderneming in dat jaar begonnen is aan de bouw van een nieuwe insulinefabriek.
De netto afschrijvingen zijn met € 150 miljoen erg laag, maar dat komt deels doordat er enkele boekwinsten in
zijn verwerkt. Zonder deze boekwinsten ligt het niveau van de afschrijvingen op
€ 390 miljoen per jaar, ook een teken van
het feit dat de onderneming graag haar vaste activa in eigen beheer en bezit houdt.
Zet daar het eigen vermogenHet gestort kapitaal + alle reserves + ingehouden winst (zie ook boekwaarde). Copyright Vladeracken tegenover ad € 6,9 miljard en het moge duidelijk zijn waarom de
onderneming al enkele jaren eigen aandelen inkoopt (in 2018 voor in totaal € 2
miljard!).
Per saldo kan gesteld worden dat de onderneming conservatief gefinancierd is en dat bovendien verreweg het grootste deel van de financiering met vreemd vermogen ter dekking van het werkkapitaal geldt. Het lang vreemd vermogen is slechts € 634 miljoen (eind 2018).
Resultaten
per aandeel
In tabel 1 hebben wij de cijfers per aandeel opgenomen,
waarbij ditmaal de consensus taxaties voor 2019, 2020 en 2021 zijn meegenomen,
zoals wij die bij Marketscreener (het
oude 4-Traders) hebben aangetroffen. Bovenin treft u de Winst per Aandeel
en daaronder het Dividend per Aandeel. Alle cijfers zijn in DKK:
In DKK
2010
2011
2012
2013
2014
2015
2016
2017
2018
2019T
2020T
2021T
WpA
5,0
6,1
7,8
9,4
10,1
13,6
15,0
15,4
16,0
16,4
18,7
20,8
DpA
2,00
2,80
3,60
4,50
5,00
6,40
7,60
7,85
8,15
8,3
9,2
10,2
Tabel 1.
Het uitkeringspercentage is de laatste jaren weer opgelopen en dat is wat ons betreft geen goed teken. Het feit dat de onderneming ook al enkele jaren flinke hoeveelheden aandelen inkoopt onderstreept dat de onderneming kennelijk geen raad weet met de binnenkomende winsten. Ze ziet, zo lijkt het, te weinig investeringskansen. De winst per aandeel groeit daardoor wel gestaag en de ontwikkeling van deze winst per aandeel en het dividend laten per saldo ook een mooie oplopende lijn zien. En dan verwachten analisten ook nog eens een versnelling in de groei van de winst per aandeel. Met een koers van het aandeel van DKK 330 ligt het dividendrendementHet dividend dat uitgekeerd word, wordt gedeeld door de prijs van het betreffende aandeel. Door de jaren heen is het Dividend Yield een belangrijke indicator geweest in het voorspellen van dalende markten. Een lage Dividend Yield duidt op hoge aandelenprijzen. De markt heeft geen andere mogelijkheid meer, zo wordt aangenomen, dan te dalen. In het algemeen wordt het niveau van 2,8 aangemerkt als het keerpunt. Een niveau van 7 wordt gezien als een welhaast zekere indicatie dat de markt gaat stijgen. De Dividend Yield kan worden berekend voor alle gemiddelden van aandelenkoersen. Anthony Spare en Nancy Tengler gebruikten deze indicator als selectiemiddel. Zij vergeleken daartoe de Dividend Yield van het aandeel met de Dividend Yield van de markt als geheel. Hoge waarden vergeleken met de gemiddelde waarde identificeerden zij als koopsignalen en omgekeerd lage waarden als verkoopsignalen. Copyright Vladeracken op 2,5% met de verwachting dat dit oploopt naar bijna 3% in 2021. Er zijn aandelen met betere dividendrendementen, maar ten opzichte van de nu negatieve rente op de kapitaalmarkt in het €-gebied (en de DKK is daar nauw aan gekoppeld) is dit een prima percentage.
Rentabiliteit van het eigen vermogen en eigen vermogen per aandeel (REV en EVPA)
In tabel 2 hebben wij de rentabiliteit op het eigen
vermogen opgenomen zoals die uit de jaarverslagen van de onderneming blijkt en
wordt ingeschat op basis van de taxaties uit tabel 2 en de waarde van het eigen
vermogen per aandeel (in DKK).
In DKK
2010
2011
2012
2013
2014
2015
2016
2017
2018
2019T
20T
21T
REV
37%
35%
34%
33%
29%
30,8%
28,0%
24,5%
22,3%
20,5%
20,7%
20,4%
Evpa
13,4
13,6
15,0
15,9
15,2
18,1
17,8
20,1
21,2
29,2
38,7
49,3
Tabel 2.
Aan de eerste eis binnen ons fundamentele waardemodel (een REV van 12%) wordt, net als bij Alten en MTU Aero Engines ruimschoots voldaan. De gemiddelde REV is wel dalend en analisten voorzien zelfs een daling tot gemiddeld ruim 20% in de komende drie jaar, maar dat is nog altijd ruim boven onze doelstelling.
Eigen vermogen
De tweede voorwaarde is dat het Eigen VermogenHet gestort kapitaal + alle reserves + ingehouden winst (zie ook boekwaarde). Copyright Vladeracken per aandeel met ten minste 10,0% per jaar groeit. Wij berekenen dat percentage op 11,1%. Dat het eigen vermogenHet gestort kapitaal + alle reserves + ingehouden winst (zie ook boekwaarde). Copyright Vladeracken van de onderneming relatief laag is in verhouding tot de koers van het aandeel is wat ons betreft niet een al te groot probleem, het bedrijf is meer dan genoeg gekapitaliseerd qua eigen vermogenHet gestort kapitaal + alle reserves + ingehouden winst (zie ook boekwaarde). Copyright Vladeracken. Op basis van een groei van het eigen vermogenHet gestort kapitaal + alle reserves + ingehouden winst (zie ook boekwaarde). Copyright Vladeracken per aandeel van 11,1% moet u bijna 26 jaar wachten tot aan het moment dat het eigen vermogenHet gestort kapitaal + alle reserves + ingehouden winst (zie ook boekwaarde). Copyright Vladeracken per aandeel gelijk wordt aan de huidige koers. Maar als u ook nog rekening houdt met het uitgekeerde dividend en een gemiddelde pay-out van bijna 50%, en het feit dat de onderneming regelmatig aandelen inkoopt en afstempelt, dan is het eigen vermogenHet gestort kapitaal + alle reserves + ingehouden winst (zie ook boekwaarde). Copyright Vladeracken veel eerder gelijk aan de huidige koers.
Toekomstige waarde
Wij bepalen op
de volgende manier een waarde voor het aandeel op basis waarvan wij kunnen
beoordelen of de onderneming vandaag duur is of niet. De KW op basis van de
geschatte winst voor 2019 bedraagt 19,6 (bij een koers van DKK 320 eind juli).
Maar de (over 5 jaar) gemiddelde koers-winstverhouding (KW) waarvoor het
aandeel in de voorbije jaren sinds 2010 is verhandeld bedraagt 22,0.
Afgaande op de verwachte en historische groei van de winst per aandeel van de onderneming van 18,7%, een winst per aandeel over 2018 van DKK 16,0 en de historische KW-verhouding van 22,0 kan een doelkoers voor over ruim 5 jaar worden berekend van DKK 782 (2025). In ons model en berekend op fundamentele basis kan het aandeel daarmee worden gekocht voor elke koers tot maximaal DKK 361 voor 2019 en DKK 429 voor 2020. Daarmee ligt de huidige koers bijna 10% onder de koopgrens, zelfs als nog naar de instapgrens voor 2019 gekeken wordt. Het aandeel is dus goedkoop.
Risico’s, concurrentie en patenten
Voor Novo
Nordisk ligt het grootste risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken in de patentbescherming van haar belangrijkste
producten. Die loopt op een gegeven moment af en dat moment is voor Novo
Nordisk niet zo heel ver weg meer (het eerste belangrijke patent loopt al af in
2023). En of Novo Nordisk tegen die tijd voldoende nieuwe (beschermde)
producten in de markt heeft is nog maar de vraag. De orale oplossing voor het
innemen van insuline is wel een goede oplossing, die het bedrijf in deze markt
haar leidende positie nog wel even kan doen vasthouden. Maar voor echte
intrinsieke groei is meer nodig dan alleen maar de vernieuwing van bestaande
producten. En de pijlijn is er wel, maar die is op korte termijn nog niet zo
veelbelovend. Gunstig is wel, dat de onderneming geld genoeg heeft om
medicijnen tot fase 1 te brengen en de ontwikkeling en verkoop ervan in eigen
beheer te houden. Gunstig is ook dat deze onderneming al veel ervaring heeft
met het opzetten en onderhouden van eigen distributiekanalen.
Een tweede
probleem is natuurlijk de concurrentie in haar belangrijkste markt (diabetes).
Een derde risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken, dat echter volkomen onvoorspelbaar is, maar dat wel degelijk bestaat is
die van de productievervuiling. Philips Medical ondervond dit probleem enkele
jaren terug in de VS waar een fabriek niet zorgvuldig genoeg omging met hygiëne
in het productieproces. Boetes en een afnemende vraag waren het gevolg. Doordat
Novo Nordisk de productie in eigen hand houdt, is het zelf verantwoordelijk
voor de zorgvuldigheid van het productieproces, maar is de ellende niet te
overzien als daar fouten gemaakt worden.
Een voordeel is dat deze onderneming relatief conjunctuurongevoelig is. Mensen worden ouder, diabetes is daarin een toenemend probleem en dat hangt niet af van de vraag of het goed gaat in een economie of niet.
Technische positie – de lange termijn
Figuur 1.
Tussen 2008 en 2015 was het aandeel de lieveling van de Deense beurs. De hoogste stand ever (All-time High) werd bereikt in 2015 met een stand van DKK 415 per aandeel. Maar in 2015 begon de groei te vertragen culminerend in de eerste reorganisatie in 2016. Tussen 2015 en 2018 is de koers eerst gedaald naar een dieptepunt van DKK 225 in 2016 om daarna snel te herstellen tot ongeveer DKK 330, waarna een lange zijwaartse periode volgde rond DKK 300. Maar aan die herstelperiode kwam een einde begin 2019 toen de dalende weerstandslijn in de figuur naar boven toe doorbroken werd. Daarna is opnieuw een zijwaartse correctieEen daling van de koersen met van tenminste 10%. Copyright Vladeracken ontstaan, maar nu boven die dalende lijn, een pullback in technische termen. .Ook de omzetten zijn in deze fase (sinds 2016) geleidelijk teruggevallen, deels uiteraard omdat er minder aandelen uitstaan, maar ook ongetwijfeld omdat beleggers hun aandacht voor de onderneming zijn verloren.
Technische positie – de korte termijn
Figuur 2.
Het korte termijn beeld zier er nog niet sterk uit, maar er lijkt wel sprake te zijn van “opbouw”. De steunlijn op DKK305 valt samen met de MA250 en de koers blijft daar keurig boven liggen. De CCI in het midden van de grafiek laat zien dat de recente daling tot net boven DKK 310 al tot een oversold positie leidde en de koers is weer gestaag op weg naar de bovenkant van het consolidatiepatroon rond DKK 350. Afgaande op de grafiek lijken wij te vroeg ingestapt te zijn, maar wij hebben de uitbraakEen koerssprong, die optreedt als een aandeel een bepaald koerspatroon verlaat of een belangrijke trendlijn doorbreekt. Copyright Vladeracken door de lange termijn dalende trendDe richting van de markt. Een opwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van hogere bodems en hogere toppen. Een neerwaartse trend wordt gekarakteriseerd door een opeenvolging van lagere bodems en lagere toppen. Copyright Vladeracken omhoog in februari van dit jaar gebruikt om in te stappen. En, dat lijkt nog altijd niet te laat te zijn. Met een gemiddelde instapkoers van DKK 329 en een reeds ontvangen slotdividend van ruim DKK 5 zijn we niet erg duur geweest en zitten we in elk geval ook onder ons fundamentele koopniveau voor 2019.
Slotconclusie
Want dat
blijft overeind, voor 2019 is de instapkoers voor ons model DKK 361 en voor
2020 zelfs DKK 429. Men zou kunnen overwegen om te wachten met kopen, tot de
grens van DKK 350 gebroken wordt. Nu na zoveel maanden is dat geen onlogische
handelswijze. Dat was in februari nog niet zo te zien, maar we schrijvenHet verkopen van een Call of een Put die men niet in bezit heeft. Copyright Vladeracken het
stuk in juli 2019. En er is eigenlijk niet zoveel tegen aankoop, of het moeten
de patentrisico’s zijn. Daarom concluderen wij, dat het aandeel op fundamentele
gronden koopwaardig is, maar vooralsnog slechts met een horizon van drie tot
vier jaar. Die horizon wordt verlengd als het bedrijf een oplossing vindt voor
de aflopende patenten.
Financiële publicatie-agenda
Voor de
volledigheid, op de agenda staan dit jaar de volgende voor Novo Nordisk
belangrijke data:
9 augustus
2019 Cijfers 1ste half
jaar 2019
1 november
2019 Cijfers 3de
kwartaal 2019
5 februari
2020 Cijfers 4de
kwartaal 2019 en jaarresultaat
Den Haag, 31 juli 2019 Gijsbrecht K. van Dommelen Vladeracken VermogensbeheerDe handelsnaam van Vladeracken BV. Een vermogensbeheerder met een vergunning in Nederland. Copyright Vladeracken
Disclaimer De auteur is verantwoordelijk voor het beleggingsbeleid van Vladeracken BV,
een vermogensbeheerder met vergunning van de AFM. Vladeracken belegt wel en/of
heeft belegd in de hier besproken effecten voor haar cliënten. Dit stuk is geen
beleggingsadvies. Wie in de hier besproken effecten en conform de hier
besproken methodiek belegt of wenst te beleggen doet dat voor eigen rekening en risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken. In dit kader wijzen de auteur en Vladeracken BV alle
verantwoordelijkheid voor de inhoud van dit stuk van de hand. De besproken
effecten vertegenwoordigen een hoog risicoDit wordt wel berekend als het product van de standaarddeviatie van de waardeontwikkeling van een portefeuille (aandeel) en de mutatiegraad op jaarbasis binnen deze portefeuille (van dit aandeel). Copyright Vladeracken.