Technische Belegger Jaargang 25 • Nr 6 • 3 juni 2019
Het was te mooi om waar te zijn. Even rust aan het front. Maar de Grote
Onderhandelaar moest weer roet in het eten gooien. Verhoging van de
invoerrechten, tenzij Mexico de immigrantenstroom tegenhoudt. Het zit er dik in
dat dit niet gaat slagen. En met als gevolg ook nog hoogstwaarschijnlijk geen
handelscontract met Mexico (en Canada) en inmiddels heeft China een
importverbod op Amerikaanse Sojabonen ingesteld. Ook zijn de eerste geluiden te
horen over een mogelijke exportstop van ertsen van zeldzame metalen. De
sojaboeren zijn boos en komen ongetwijfeld voor langere tijd in problemen, zij
het dat zij nog even gesteund worden door de Centrale Overheid, maar de
technische industrie zal geen antwoord kunnen vinden op een eventuele
exportstop, want China is bij verre de grootste exporteur van deze belangrijke
elementen voor hen. Intussen wrijft het economische genie in het Witte Huis
zich in de handen want de opbrengst van de invoerrechten is hoog. Hoe suffig
moet je zijn om niet te begrijpen, dat het de Amerikaanse industrie en de
Amerikaanse ingezetenen zijn die dit betalen. Simpelweg een verkapte
belastingverhoging maar ook een rem op de consumptie, de export en de
productie. Intussen wordt de wereldwijde handel door dit infantiele gedrag
ernstig verstoord en dat zijn de effectenmarkten overal aan het voelen. Want er
is na de afgelopen week een belangrijke doorbraak te constateren. In veel
markten, inclusief de MSCI Wereld Index, zijn de indexen onder hun MA200
gekomen. Algemeen gaat men er van uit dat er dan een middellange termijn baisse
markt is ingetreden. Het gaat te ver om alle markten even na te lopen maar wij
hebben de belangrijkste op een rijtje gezet.
Index MA200 Slotkoers
afgelopen vrijdag
DJIA
25428 24815
S&P500
2775 2752
Nikkei 21810 20760
Hang-Seng 27629 26901
MSCI
World 2079 2066
en (nog net aan de goede kant van de streep):
Index MA200 Slotkoers
afgelopen vrijdag
AEX 533 540
DAX 11611 11726
SjangHai-Sh
3429 3629
En het Goud brak omhoog uit een dalend kanaal.
Alles tezamen genomen een droef en gevaarlijk beeld. Europa blijft nog
overeind en ook China is nog niet in een baisse beland, maar voor de rest is
het gewoon gevaarlijk en zeer slecht. Toch is er ook nog een lichtpuntje.
Overal liggen de indexen op steun. De laatste candle zou in de meeste markten
de inleiding kunnen zijn voor een herstel, maar als dit er zou komen dan lijkt
dit toch nog maar beperkt want de indicatoren op de weekgrafieken dalen overal.
Wij zijn dus niet optimistisch en om dat
nog eens te onderstrepen tonen wij u hieronder eerst een studie van de Average
True Range van de S&P500.
Average True Range en S&P500 (fig. 1)
Vladeracken Prijs<Waarde Methode + 16,1%
In de vorige aflevering van de Technische Belegger wezen wij er al op dat
de Vladeracken Index zwakte aankondigde. En ook het Momentum van de
koersstijgingen was aan het afnemen. Het waren signalen, die erop wezen dat
de markt in de problemen aan het komen was of zat. In figuur 1 laten wij u
nu zien hoe de Average True Range al enige tijd negatieve signalen uitzendt met
betrekking tot de S&P500. Wij zouden u ook relaties van deze indicator met
andere indexen kunnen laten zien (bijvoorbeeld de AEX Index). De Average
True Range wijst overal op een negatieve markt en op basis hiervan mag men
dan ook geen grote waarde hechten aan het feit dat Europa en China nog niet
officieel de Bearmarkt zijn ingegaan.
De S&P500 laat een prachtige opgaande beweging zien maar de trendlijn, die wij onder het grootste deel van deze beweging hebben getekend, werd 14 dagen geleden geraakt. Na een Pull Back volgde afgelopen dinsdag een doorbraak en vrijdag viel de S&P500 door zijn MA200. De middellange Bear was toen ingezet. Onder in de figuur ziet u de Average True Range (rode lijn) Hij daalt als de index stijgt en hij stijgt als de index daalt (zie de pijltjes). Let op het is geen handelssysteem want de omslag punten zijn in eerste instantie niet gemakkelijk te herkennen en hij loopt achter. Kruisingen met de zwarte lijn (MA50) versterken de conclusie. Inmiddels is de rode lijn gaan stijgen en de doorbraak door de zwarte lijn is een feit geworden. Figuur 1 bevestigt de conclusie, die uit de doorbraak van het MA200 getrokken kan worden, dat de markt in een baisse situatie is gekomen. Voorlopig betreft dit de middellange termijn, maar een verdere stijging van de Average True Range kan wel degelijk een forse daling bevestigen. Zover is het echter nog niet, want de korte termijn grafiek wijst op enkele betere dagen. Het oude gezegde is echter wel weer bevestigd. De maand mei was de maand om te verkopen. De korte opleving biedt misschien een nieuwe kans daartoe.
De AEX Index op dagbasis (fig. 2)
In figuur 2 ziet u hoe de AEX Index nog boven zijn MA200 is gebleven. Maar veel belangrijker is het feit, dat hij zich in een dalend kanaal bevindt en dat hij op weg is naar de onderzijde van dit kanaal. De optimistische analist zou de laatste candle als een positieve kunnen zien maar daarvoor is het wel nodig dat de markt aanstaande maandag met een hoger slot eindigt. Een tweede positief punt is dat de Momentum Analyse onder in de figuur nog duidelijk hoger ligt dan toen 14 dagen geleden de onderzijde van het kanaal geraakt werd (zie ook de Stochastics). De Moman kan overigens veel dieper komen als de daling wordt doorgezet. Het derde positieve argument wat te destilleren valt uit figuur 2 is het feit dat de koers op dit moment op een oude steun ligt (zie de dunne zwarte horizontale lijn). Dit fenomeen ziet men in alle grafieken en dit onderstreept zonder meer de mogelijkheid van een korte opleving. Deze opleving werd donderdag al mogelijk geacht maar deze verwachting werd vrijdag dus snel om zeep geholpen. Ook de Stochastics wijst er nu niet op. De forse oversold positie, die in de statistische analyses (2 sigma) zichtbaar is (hier niet getoond) wijst er wel op. Wij zien een kort herstel dus mogelijk maar de weekgrafiek, zoals hieronder ook te zien is, geeft maar weinig hoop.Dit herstel zou misschien een punt of 5 in kunnen houden, want de bovenkant van het kanaal lijkt onder deze omstandigheden niet te breken. Het is zelfs zomaar mogelijk dat de rally van donderdag al die 5 punten correctie is geweest en de markt dus nu weer verder omlaag naar het volgende steunpunt rond 530 kan. Herstelletje of niet,daarna zal de onderkant opgezocht worden en dan moet u rekenen op een koers onder 520.
De DJIA Index op weekbasis
(fig. 3)
Ook de Dow Jones Industrials Index ligt in een dalend kanaal. In de afgelopen week is hij van de bovenkant van dit kanaal naar de onderkant gegaan. Dit zou een positieve reactie ten gevolge kunnen hebben. Hij ligt ook op een oude steun (zie weer de dunne zwarte horizontale lijn) maar het venijn vindt u onderaan in de figuur in de Momentum Analyse. Deze is nog steeds aan het dalen en daarenboven divergeert hij negatief. Deze indicator zegt dus dat iedere opleving op dit moment van korte duur zal zijn. U moet uw borst dus nat maken of inwoorden van de belegger gezegd: Neem winst en dek u in. Maar wacht eventueel een korte opleving af. Zowel in de grafiek van de S&P500, als in die van de DJIA hebben wij het omslagpunt uit december van vorig jaar opgenomen. De AEX Index ging toen onderuit tot aan 472. U moet er op rekenen dat het wel degelijk mogelijk is dat deze waarden opnieuw gehaald gaan worden.
De rente in €-gebied (fig. 4)
Als je de media moet geloven, dan is de vraag nu niet meer of er een recessie gaat plaatsvinden, maar hoe diep die zal zijn. En als belangrijk argument wordt dan steevast verwezen naar de almaar negatiever wordende yield curve. Opvallend is echter wel dat daarbij steeds een ander verschil wordt genomen. De ene keer is noemt men het verschil tussen de 10 en 30-jaars rente, dan weer het verschil tussen de 2 en 10-jaars rente en onlangs lazen wij zelfs een vergelijk tussen de 3-maands en de 10-jaars rente. Allemaal hebben ze het verkeerd, want bij de yield curve moet men denken aan het totale overzicht van de rente voor alle looptijden en dan in een grafiek. Als die hele grafiek oploopt is er sprake van een negatieve yield curve (zie ook op onze website onder “yield curve”, dan vindt u uitgebreide documentatie over dit fenomeen). En als men daar nu naar kijkt, dan is er een opvallend fenomeen aan de gang. Ja, aan de korte kant is de yield curve negatief aan het worden, maar aan de lange kant juist niet. In de VS daalt de rente hard, dat is een feit. Maar de 30-jaars rente daalt veel minder hard dan de 10-jaars rente. Daarmee (en dat ziet u onder in figuur 4) wordt het verschil tussen deze twee juist weer groter en daarmee normaler. Vermoedelijk is er dus niet zo zeer sprake van een aanstaande diepe recessie, maar van een vlucht naar veiligheid. Men verkoopt aandelen en koopt obligaties, maar men is niet rijp om aan een echte recessie te denken. Dat maakt de markt er niet minder gevaarlijk om en betekent nog steeds dat u beter aan de kant blijft staan. Maar als u naar de grafiek van de Amerikaanse rente kijkt, dan ziet u ook dat met name de 10-jaars rente eigenlijk allen maar bezig is met een pullback richting de dalende trendlijn. Daarmee is de rente daling nog niet voorbij, maar lijkt het ergste leed daar wel geleden te zijn. En dan zou de huidige daling wel eens een fase van krachtenverzameling kunnen blijken te zijn, bedoeld om een forse doorbraak door de weerstand op 3% mogelijk te maken. Stel eens dat de Chinezen echt hun Amerikaanse staatsobligaties massaal van de hand gaan doen?
De US$ en de € (fig. 5)
Met al dat geweld op obligatie- en aandelenmarkten zou men kunnen verwachten dat de $-€-verhouding sterk onder druk zou komen te staan en een van de twee flink uit de pas van de ander zou gaan lopen. Maar dat is niet zo, de $ bevindt zich al maandenlang ten opzichte van de € in een licht oplopend patroon, onder een zeer belangrijke weerstandslijn. Meer en meer krijgt het patroon de vorm van een oplopende wedge. En wedge-patronen worden in veruit de meeste gevallen uiteindelijk gebroken in tegenovergestelde zin, dus in dit geval omlaag. Dat zou betekenen dat ergens in de komende maanden de $ flink in waarde zal gaan zakken ten opzichte van de €. Feit is dat het beeld er overbought uitziet, de Stochastics onder in beeld ligt hoog en biedt dus steeds minder ruimte voor een uitbraak omhoog door genoemde weerstandslijn heen. Voorlopig moet men dus ook hier afzijdig blijven en de grens van 90 aan de bovenkant en 87,5 aan de onderkant in de gaten houden.
De prijs van een
vat Brentolie (fig. 6)
De olieprijzen kregen afgelopen week een gevoelige tik. En dat mag niet bevreemden, want het “recessie”-woord hangt in de lucht en dat betekent een afnemende vraag naar energie en dus ook naar olie. Maar als men naar figuur 6 kijkt, waarin wij een daggrafiek van de koersontwikkeling van Brent in US$’s hebben opgenomen, dan kan men slechts concluderen dat er weinig aan de hand is. Let wel, weinig zolang de neklijn die dateert uit december 2018 en januari 2019 niet naar beneden toe doorbroken wordt. Want zolang de koers erboven blijft, is de daling niets anders dan een pullback, een manier om krachten te verzamelen om de opwaartse trend weer te hervatten. Toegegeven, de daling is geen kleine daling, de neklijn ligt rond US$ 63 per vat en Brent komt van ruim US$ 75 per vat. Maar dit past allemaal nog steeds in het beeld van genoemde pullback. En wij houden het daar dan ook op, tot het tegendeel bewezen is of wordt. De koers kan nog wat verder dalen, maar een adempauze is nabij en daarin past een opleving van enige omvang.
Goud (fig. 7)
Gaat dit dan eindelijk de lang verwachte rally zijn die tot een uitbraak omhoog gaat leiden van de Goud-prijs. Een uitbraak omhoog door de barrière van US$1.360 wel te verstaan. In figuur 7 ziet u hoe de koers halverwege het kanaal is omgedraaid met een korte termijn uitbraak omhoog. Natuurlijk, de uitbraak die belangrijk is moet nog komen, maar een draai halverwege een consolidatiekanaal is wel een sterk signaal dat de markt rijp is voor die uitbraak. Belangrijk is ook dat de koers in € de beweging bevestigt. Een test van de grens op US$1.360 in de komende weken is in elk geval het minste dat verwacht mag worden. Weet u niet meer wat u moet kopen? Kijk dan naar goud.
Tabel 1 Resultaten vermogensbeheer Vladeracken BV *
| Risico profiel | Methode | 2013 | 2014 | 2015 | 2016 |
2017
|
2018 | 2019 t/m 31/5 | Jaar doel |
| Zeer defensief | Stamrechtportefeuilles | 4,0 % | 0,4 % | 2,9 % | -/- 10,7 % | 5,7 % | -/-7,4 % | 6,9 % | 4 % |
| Matig / fondsen | Fund Selector | 6,6 % | 3,6 % | -/- 1,5 % | 1,1 % | 5,5 % | -/-5,4 % | 6,6 % | 5 % |
| Matig |
Mix aandelen / obl. |
6,5 % | -/- 0,9 % | 16,2 % | -/- 3,4 % | 10,7 % | -/-6,7 % | 8,2 % | 5 % |
| Normaal aandelen | PRIJS<Waarde | 10,8 % | -/-16,0 % | 23,2 % | 0,2 % | 12,5 % | -/-23,1 % | 16,1 % | 8 % |
| Actief aandelen |
Benelux Selector |
15,3 % | -/- 2,8 % | 27,3 % | 0,1 % | 23,7 % | 0,6 % | 13,8 % | 8 % |
|
Europa Selector |
47,7 % | -/- 4,4 % | 22,9 % | 4,2 % | 8,2 % | -/-21,0 % | 13,6 % | 8 % | |
| Hoog risico | Jan de Ost Model ** | 17,2 % | 7,6 % | 30,8% | 10 % | ||||
| Benchmark | AEX Index | 17,2 % | 5,6 % | 4,1 % | 9,4 % | 12,7 % | -/-10,4 % | 10,8 % | |
| EuroStoxx 50 | 17,9 % | 1,2 % | 3,9 % | 0,7 % | 6,5 % | -/-14,3 % | 9,3 % |
* Het gaat hier om het netto behaalde rendement, ná alle kosten. Voor
oudere cijfers verwijzen wij u naar onze website.
** De portefeuille, die volgens de Methode van Jan de Ost wordt belegd, is vanaf april 2016 geleidelijk opgebouwd. In dat jaar was het resultaat uiteindelijk 28,2%. Vladeracken is eind 2018 begonnen met deze methodiek onder haar vleugels toe te passen en publiceert met ingang van deze editie de resultaten in bovenstaande tabel, doch nog als een zeer risicovolle methode. In het overzicht van het best presterende model wordt dit model nog niet meegenomen, omdat wij eerst voldoende ervaring willen opdoen.
Beleggen bij
Vladeracken
Als je aandelen verkoopt en een beurs gaat daarna omlaag, dan blijft er
altijd een dubbel gevoel over. Want met name in lange termijn portefeuilles
verkoopt een beheerder nooit alle aandelen. Het gevolg is dat de verkochte
aandelen niet meer bijdragen aan een verzwakkend resultaat, daar is de
beheerder dus op tijd geweest, maar dat desondanks portefeuilles nog steeds in
waarde dalen omdat de nog overgebleven aandelen dat ook doen. Stel je dan de
vraag aan beleggers of je het goed gedaan hebt, dan zal elke belegger de
beheerder er op wijzen, dat de waarde van de totale portefeuille, ondanks de
verkopen, nog
steeds daalt. Het enige antwoord dat de beheerder dan kan geven is
tweeledig: ten eerste vertegenwoordigt het verkopen van alle aandelen een veel
te groot risico als strategie en ten tweede is de daling weliswaar een feit,
maar portefeuilles dalen veel minder in waarde dan de markten. En dat is
afgelopen maand in vrijwel alle portefeuilles van de cliënten van Vladeracken
goed zichtbaar geweest, ja, portefeuilles zijn over een breed front in waarde
gedaald, maar de verliezen zijn bij lange na niet zo groot geweest als bij de
grotere beursindices. En ondertussen is het saldo liquiditeiten in de
aandelenportefeuilles van al onze cliënten opgelopen tot ruim boven de 20% en
is in de actieve portefeuilles het saldo liquiditeiten zelfs in de buurt of
boven 50% gekomen. Wij hebben een goed gevoel bij de dalingen van dit moment,
natuurlijk, er zullen nog verder oplopende verliezen zijn, maar er is inmiddels
genoeg kruit beschikbaar om op lagere niveaus flink inkopen te gaan doen. Wij
zien dus de komende correctie in de beurzen met vertrouwen tegemoet.
De volgende uitgave van de Technische Belegger verschijnt
op maandag 1 juli 2019.
Meer informatie over vrijwel alle effectentransacties, welke wij in de portefeuilles van onze cliënten hebben uitgevoerd en andere beleggingsoverwegingen, welke uit onze dagelijkse analyses voortvloeien, treft u aan op onze website, www.vladeracken.nl.
Blog, Twitter,
Linked-In, Alex & IEX
Op de website van Vladeracken kunt u in onze “Publicaties” artikelen vinden over de effecten waarin wij al dan niet beleggen alsmede een wekelijkse update van onze beleggingsvisie. Deze artikelen hebben wij tevens gekoppeld aan een Twitter-, en zakelijk Facebook-account en het Linked-In-netwerk. Wie zich aanmeldt als volger (Twitter) of wie zich in het Linked-In-netwerk opgeeft als contact van G.K. van Dommelen, wordt vervolgens doorlopend van nieuwe publicaties op de hoogte gebracht. Daarnaast verschijnen sommige artikelen ook op de website van Alex Beleggen (alleen leesbaar voor klanten van Alex) en op IEX.nl.
Reeds besproken onderwerpen:
Algemeen
– Hoe
spreken de statistieken over 2014, 2015, 2016, 2017
en voor 2018?
– Onze
macro-economische- en rentevisie
(2013, 2015)
– De Japanse
beurs
– De aandelenbeurzen in de BRIC-landen
Aandelen
–
Vastgoed: Corio, Unibail-Rodamco (incl. handelsdagboek t/m juli 2018),
Wereldhave
– Aandelen: Aalberts, Alten, Andritz, Arcadis, BAM, Bourbon, CGG Veritas,
Colruyt, Fugro, Hannover
RE, Heineken (Holding), Hermès,
Imtech, ING, Koninklijke
Olie, MTU Aero Engine, Nokian Renkaat, Philips,
Prosegur, Prosegur Cash, Saipem, Samsung, SAP, SBM Offshore,
Schneider Electric, Sligro, Talanx, Unilever, Technip, Tenaris, Vallourec,
Volkswagen
– Afdekken van aandelenrisico’s m.b.v. calls, puts, short sprinters en short
trackers met een hefboom
Overige
onderwerpen
– Goud, Palladium, Platina en Zilver, de Amerikaanse Dollar, de Australische
Dollar, het Britse £, de Japanse ¥en, de Noorse kroon,
de Zwitserse Franc, de BRIC Valuta en een BRIC Valuta note, de
Russische Roebel en Alpha
creëren met valutamanagement
– Volatility,
handelssytemen, derivaten, ETF’s, Fund Selector, TCO
– TA Indicatoren zoals Woodies CCI, Martingale, de Coppock Indicator en het Hindenburg Omen
Obligaties
– Eurobonds, Euro Treasuries, staatsobligaties van de “PIGS”-landen,
van Italië en van Nederland
– Bedrijfsobligatiefondsen,
rentegroeifondsen en trackers
zoals Lux-O-Rent, Carmignac Global Bond, First Trust Factor
FX Fund, ING Renta Grf, JPM Global Bond Opportunitie, Lyxor SGI Double Short Bund en ProShares Ultra Short Treasury
– Credit Linked Notes,
Floored en Reversed Floaters en Inflatielinkers en de HICP Inflatie
Index en Steepeners van Aegon,
BNG, Deutsche (Post)Bank, Ned. Waterschapsbank, NIBC, Rabobank
en RBS en Hybride en variabele renteobligaties van Linde
– High yield en bedrijfsobligaties van Altice,
Bombardier, Cirsa Gaming, Clondalkin, ConvaTec
Healthcare, FCE Bank, FGA Capital, Findus Group, Gazprom,
Gazprombank, Heidelberg Zement, ING, Servus, Stork TS, Sunrise en Volkswagen.
– Memory Coupon Notes
op Aegon, Arcelor Mittal, Philips
& Royal Dutch.
– MKB Obligaties van Air Berlin, Enterprise Holdings, German Pellets, KTG Agrar,
Praktiker, Rickmers en TRFI Funding.
– Achtergestelde en/of
perpetuele obligaties en effecten van Achmea, Aegon, ASR,
Casino Guichard, Credit Agricole, Depfa, Friesland-Campina, Fürstenberg, ING,
Rabobank, SNS Reaal, SRLev, Tennet, Tier 1, 2 of 3? en Coco’s
– Range Accrual Notes van de EIB en RBS
– Obligaties in een
wereld van stijgende rentes, Lyxor Daily Double Short Bund ETF, ProShares Ultra
Short 7 – 10 en 20 years Treasuries ETF
Wet- en regelgeving
