MKB Obligaties in Nederland
(publicatiedatum: 25 maart 2016)
Inleiding
De voortdurende verscherping van de eisen die Centrale Banken in Europa stellen aan de solvabiliteit van algemene banken heeft ertoe geleid dat banken zich steeds meer beperken tot de gestandaardiseerde verstrekking van kredieten. Elke kredietaanvraag die ook maar enigszins buiten het normale valt wordt afgewezen. Zo is een recht-toe-recht-aan hypotheek in Nederland geen probleem. Maar een zelfstandig ondernemer die om een hypotheek vraagt is al een groter probleem en financieringen van tweede huizen in het buitenland of het aanvragen van bedrijfskrediet in het MKB is een stuk moeilijker geworden. Banken hadden er natuurlijk voor kunnen kiezen om meer eigen vermogen aan te trekken, maar dat is niet aantrekkelijk voor de beurskoers. Bovendien zijn toezichthouders zich ook drastisch aan het vergalopperen waar het de zogenoemde bescherming van de consument aangaat waardoor de zorgplicht bij banken veel van dit soort kredieten inmiddels ook onmogelijk maken.
Alternatieve financieringsvormen
En dus ontstaan er allerlei initiatieven, die de openvallende lacunes opvullen. Er zijn inmiddels diverse “crowdfunding platforms” in Nederland, er treden allerlei niet-bankaire spelers toe tot de Nederlandse hypotheekmarkt, maar de markt voor MKB obligaties is Nederland nog niet erg ontwikkeld.
NPEX
Er zijn in Nederland op het ogenblik twee beurzen waarop enkele MKB-obligaties zijn genoteerd. NPEX positioneert zich als “de Nederlandse MKB-beurs”. Hier werden aanvankelijk vrijwel alleen vastgoed obligaties genoteerd, maar langzamerhand beginnen ook andere bedrijven een notering aan deze beurs te zoeken. Recente emittenten zijn Wagamama (restaurants), The Society Shop, De Vegetarische Slager en FastNed (snellaadstations). Om hierin deel te kunnen nemen moet er een specifieke rekening bij NPEX geopend worden en handel vindt alleen via NPEX plaats. Veel van de emissies zijn klein, een gangbare emissieomvang is € 2 miljoen tot € 5 miljoen. Dat maakt de verhandelbaarheid uiterst beperkt en dus moet het risico enorm gespreid worden. Veel kleine posities is dan het devies. De meeste emissies vallen bovendien buiten het toezicht van de AFM en uw bescherming als belegger is dan weer een stuk lager dan wanneer er een officieel prospectus wordt opgesteld.
EnterNext
Onder de hoede van EuroNext is in België, Frankrijk, Nederland en Portugal enkele jaren geleden het AlterNext-platform opgezet. Dit was bedoeld om kleinere ondernemingen een minder zwaar alternatief voor de beurzen van EuroNext zelf te bieden zodat al in een vroeger, kleiner en dus goedkoper stadium een notering mogelijk werd. In Nederland is AlterNext geen succes geworden en in 2014 is AlterNext hier een stille dood gestorven. In Frankrijk is AlterNext wel een succes geworden. Als alternatief heeft EuroNext vervolgens EnterNext opgericht. Dit bedrijf begeleidt bedrijven met een marktkapitalisatie van minder dan € 1 miljard in hun zoektocht naar financiering waarbij een notering van een aandeel of obligatie aan het locale segment van EuroNext tot de mogelijkheden behoort. Het gaat hier dus al snel om financieringen van € 10 miljoen of meer.
Individuele ondernemingen
Maar er zijn ook individuele ondernemingen, die proberen om de financiering voor het MKB te organiseren. Dat kan zijn door rechtstreeks te investeren in ondernemingen (denk aan private equity partijen, durfkapitalisten, familieholdings etc.), maar ook door financieringsvragen te bundelen. De oprichting door EuroNext van het “MKB Fonds” past in deze hoek. Maar ook individuele ondernemingen spelen in op de financieringsbehoefte binnen het MKB door bijvoorbeeld financieringen te bundelen.
Volgende week gaan wij meer specifiek in op TREFI Finance, een bedrijf dat met de uitstaande facturen van een onderneming als onderpand financiering verstrekt aan MKB-bedrijven. De middelen die zij daartoe nodig heeft haalt zij op via een obligatie, die een notering heeft aan EuroNext Brussel. Op deze wijze wordt in feite de financieringsbehoefte van meerdere MKB-bedrijven gebundeld.
Den Haag, 25 maart 2016
Gijsbrecht K. van Dommelen
Vladeracken Vermogensbeheer
Disclaimer
De auteur is verantwoordelijk voor het beleggingsbeleid van Vladeracken BV, een vermogensbeheerder met vergunning van de AFM. Vladeracken belegt wel en / of heeft belegd in de hier besproken effecten voor haar cliënten. Dit stuk is geen beleggingsadvies. Wie in de hier besproken effecten en conform de hier besproken methodiek en argumenten belegt of wenst te beleggen doet dat voor eigen rekening en risico. In dit kader wijzen de auteur en Vladeracken BV alle verantwoordelijkheid voor de inhoud van dit stuk van de hand. De besproken effecten vertegenwoordigen een hoog risico.
