Jaargang 20 nr 4 (31 maart 2014)
Wij baseren onze inzichten en adviezen volledig op een systematische benadering van de beleggingsproblematiek. Deze systematische benadering is steeds gebaseerd op gegevens uit het verleden. Er bestaat echter geen zekerheid dat het verleden altijd richtsnoer verschaft voor de toekomst. Beleggers die onze adviezen volgen lopen daarom risico’s waarvoor wij geen enkele verantwoordelijkheid nemen.
Opnieuw schijnt de zon en ook op de beurs lijken de klokken op zomer gezet te zijn. De markt heeft zich krachtig hersteld en de rally lijkt nog niet afgelopen. Maar natuurlijk zijn er altijd boeren waarvan wij geen eieren willen kopen of liever gezegd waarvan wij geen eieren krijgen. Iedere selectie stopt padden in de korf en de rally maakt deze zichtbaar. Daarom moet u in een opgaande beurs de zwakke broeders uit uw portefeuille schrappen. En dat is op dit moment dringend want de langere termijn is duidelijk met topvorming bezig. Als dat proces klaar is zal de markt zijn lang verwachte correctie ingaan en wat nu slechts als zwakke broeder over komt zal dan de meeste schade veroorzaken. De markten zullen in de komende week een belangrijke beslissing nemen. Begin maart werd overal een top gezet. Deze was lager dan de voorgaande en daarmede werd dus het positieve ritme van stijgende toppen verstoord. Een lagere bodem volgde niet. In plaats daarvan zette de zomer zich weer in maar deze heeft de beurzen allemaal tot aan de hoogte van de vorige top gebracht. Zullen er komende week hogere koersen komen, dan zal daarmede de opgaande langere termijn trend opnieuw
| Onze verwachtingen |
|
| Korte termijn |
positief |
| Middellange termijn |
positief |
|
Lange termijn |
toppend |
| NB: calamiteiten niet in |
aanmerking genomen |
bevestigd worden. Mochten de hogere koersen wegblijven, dan zal dat een bevestiging zijn van het matige tot slechte seizoen dat zich dit jaar dan vervroegd zou hebben ingezet. Wij geloven niet dat dit zal gebeuren en dat betekent dat wij hogere koersen verwachten in de komende week.
De AEX Index op dagbasis
U ziet in figuur 1 het handelssysteem op de AEX Index zoals wij u dat al eerder lieten zien. Afgelopen vrijdag raakte de koers aan de bovenste band van het Keltner Channel. Dat is het signaal, dat er opgelet moet worden. Het wil niet zegen dat de stijging is afgelopen, maar het duidt erop dat een verkoopsignaal niet ver meer weg is. De koers die bereikt werd was 401,95. De vorige top kwam tot 402,46. Als er in de loop van volgende week een hogere koers wordt neergezet dan 402,46 wordt het ritme van stijgende toppen hersteld. Het is dan zaak om iets verder terug te kijken waar wij de top van januari vinden op 408,81. Wij rekenen erop, dat ook deze zal worden gebroken. Het wordt daarna tijd dat de markt opnieuw een zwakkere periode ingaat, maar zoals wij iets verder zullen zien, wij geloven niet, dat hiermede een voorlopig einde zal zijn gekomen aan de opgaande beurs. (Er wordt nogal eens beweerd dat de Technische Analyse altijd achteraf kijkt. Dat is een sprookje. Het is een visie van de buitenstaander, die niet met de Technische Analyse overweg kan. De pijltjes in figuur zijn de data waarop wij zelf positie ingenomen/opgeruimd hebben).
Als men naar de overige markten kijkt, dan zijn daar de posities hetzelfde. De koersen (op eentje na) liggen overal tegen hun voorgaande top aan. Overal wordt er gewacht op de doorbraak, de bevestiging van de haussemarkt. De indicatoren zijn in het algemeen zojuist in het hoogste gebied aangekomen (zie Stochastics in figuur 1), maar er zijn geen signalen dat
de rally uitgeraasd is. De hogere ligging betekent dat men zeer alert moet zijn op korte termijn posities en ook dat het stijgingsritme gaat afnemen.
De S&P 500 Index op dagbasis
In figuur 2 vindt u hetzelfde handelssysteem toegepast op de S&P500 Index. Het valt onmiddellijk op dat er een duidelijk verschil is tussen de rally in Europa (Amsterdam) en Amerika (S&P500). Als enige heeft de S&P500 wel zijn voorgaande top doorbroken, maar sindsdien is de markt in een daling/consolidatie gekomen. En in tegenstelling tot de markten in Europa divergeren de indices negatief (de Stochastics bevestigde de top niet en ook de CCI bleef achter). Hoe goed de markt ook is blijven liggen, toch is het beeld van de S&P500 negatief vergeleken met Europa. Het is altijd de vraag of Amerika voor of achterloopt op Europa, maar het feit dat de S&P500 een nieuwe top gezet heeft zien wij als een bevestiging dat dit ook in Europa zal gebeuren. Het is ook overduidelijk dat de markten daarna gas gaan terug nemen zoals de S&P500 deed en – zoals uit de praktijk blijkt – dat iedere stijging wordt gevolgd door een reactie. Als men deze twee tezamen neemt dan is de conclusie dat de S&P500 vooruit gelopen is op Europa. Dat de S&P500 nu sterker geraakt gaat worden lijkt ook aannemelijk.
De DAX Index op weekbasis
In figuur 3 hebben wij de DAX Index op weekbasis opgenomen. De conclusie uit dit beeld is eenvoudig. Er werd een top gezet op 9.794. Daarop volgde de lagere top op 9.720 en afgelopen vrijdag sloot de DAX op 9.587. In de komende weken zal de koers nog 134 punten moeten stijgen wil de hausse in stand blijven. Hij zal daarna of misschien wel meteen moeten reiken tot 9.789. Dat zou mooi zijn, maar het is niet erg relevant hoe ver de koers daarna zal komen. Het vervolg dient zich aan zoals in de Momentum Analyse daaronder te zien is. Deze stijgt hetgeen ons in ons vertrouwen voor de komende maand versterkt, maar deze Moman divergeert al sinds eind 2013 negatief en deze tol zal in de komende maanden geheven worden. Hoe diep de markt dan zal reiken is nog niet met enige betrouwbaarheid te voorspellen. Eerst zullen wij de top moeten zien. In Amerika is het opvallend dat de New Highs sterk achterblijven bij de stijging van de markt. Dit is ook het geval bij de S&P500. Dit betekent dat minder en minder fondsen meedoen met de euforie en dat is dus een signaal dat in dezelfde richting wijst als de divergentie bij de Momentum Analyse. Wij zien bij onze Vladeracken Index (een index met vergelijkbare impact) ook dat deze negatief divergeert.
De Dow Jones Industrials Index op maandbasis
Het is al eerder vastgesteld. December 2013 was de maand waarin de vooruitblik op de toekomst negatief werd. Het was de maand waarin de top (van 16.588) niet meer door de Momentum Analyse bevestigd werd. Deze ging de maand daarop in januari van dit jaar dalen. De topvorming was toen begonnen (zie figuur 4). Zoals gezegd was de S&P500 de enige index, die daarna nog een nieuwe top zette. Op zichzelf genomen kan men dat mooi voor de S&P500 noemen maar het is ook zo dat beide indexen waarover wij het nu hebben elkaar niet meer bevestigden en dat is een schop tegen het zere been van de Dow Theorie.
In de afgelopen maand werden er overal in de maandgrafieken negatieve candles neergezet. Bij de 
Dow Jones Industrial Index was dat een eerste candle van een Evening Star patroon, zoals in figuur 4 te zien is. In Duitsland was het zelfs een Hanging Man. Maar al deze negatieve candles moeten in de maand daarna bevestigd worden willen ze inderdaad een negatief patroon vormen. Dat zou betekenen dat de maand april een zwarte candle gaat worden. Dit lijkt een nieuwe top nadat de huidige rally is afgelopen, uit te sluiten. Maar het is ook zo dat de correctie die in ieder geval gaat komen enkele maanden wordt uitgesteld als de negatieve patronen in de maand april niet bevestigd worden. Wij denken niet dat dit een reële mogelijkheid is. De maand april zou daarmede de beste maand van het jaar kunnen worden maar ook de omslag inluiden van de positieve naar de zwakkere beurs. Volgens vele artikelen is dit standaard (met oktober als slechtste maand) maar in de praktijk blijkt de goed periode zich zelfs uit te strekken tot juni. Afwachten is de boodschap, maar intussen kan er wel geprofiteerd worden van de nog steeds voortdurende stijgende markt. Wel is het zaak om u voor te bereiden op moeilijkere tijden. Dat betekent dat de portefeuille gekrompen wordt met name door het afstoten op dit moment van de zwakkere broeders.
De Rente
Een analyse van de stand van de rente kan kort zijn. De weg naar beneden nadat een negatief Kop/Schouderpatroon werd geconfirmeerd blijft nog steeds ingenomen (zie figuur 5). Het doel ligt rond 1,6% voor het effectieve rendement op 10-jarige Nederlandse Staatsleningen. Met een stand afgelopen vrijdag van 1.74% is de rente dus mooi op weg. Maar de daling zal zich nog enige tijd door zetten.
De US$ versus de €
De Dollar is zich aan het herstellen en deze tendens lijkt zich nog enige tijd door te zetten. De eerste weerstand ligt op 73,0. (zie figuur 6) Dit niveau lijkt weinig problemen op te gaan leveren. Een volgende weerstand op 74,3 zal meer moeilijkheden opleveren. Maar wij zien de waarde van de dollar wel daar komen. Of hij er door heen zal gaan moet later bekeken worden.
De prijs van een troy ounce Goud
Het zal niet lang meer duren voordat er aan de daling van de goudprijs een einde komt. In figuur 7 geven wij u een beeld van de ontwikkeling van de World Gold Index. Er lijkt een Morning Star in de maak te zijn maar ook als dat niet zo zou zijn dan is
de steun dicht bij. Op dit moment ligt de index op zijn 150-daags voortschrijdend gemiddelde. Als deze steun het niet gaat houden volgt er al vrij snel een nieuwe steun op US$1.255. Of de omzwaai inderdaad de ruimte gaat geven om daarna de weerstand op US$1.427 te breken (het niveau waarop hij de daling inzette) valt nog te bezien. Wij zijn niet helemaal zeker over de weekgrafiek, want deze zou wel eens moeilijker tijden voor de goudprijs kunnen voorspellen. Maar dit is nog niet helemaal duidelijk, zodat wij liever een nieuwe maand afwachten om meer te zeggen dan dat de komende periode een stijgende prijs van het goud gaat laten zien.
De prijs van een vat Brentolie
Het herstel van de prijs van een vat Brentolie lijkt al weer op zijn einde te komen. De recente stijging heeft al zeker de helft van de voorspelde afstand afgelegd. In feite betekent dit, dat de consolidatieperiode, die nu al bijna 2 jaar duurt, nog niet aan zijn einde gekomen is. En wij zien geen redenen om te stellen dat er op afzienbare tijd een grotere beweging in de olieprijs gaat komen. De twee naar elkaar toelopende trendlijnen in de figuur zitten inmiddels zo dicht bij elkaar, dat zij hun geldigheid verliezen en dat men moet uitgaan van een verbreding van deze correctiezone. Alles blijft dus bij het oude. Een prijs tussen US$90 en US$118 lijkt iedereen tevreden te houden.
Beleggen bij Vladeracken
Tabel 1 Resultaten vermogensbeheer Vladeracken BV *
| Risico profiel |
Methode |
2009 |
2010 |
2011 |
2012 | 2013 | 2014 t/m 31 maart |
Doel per jaar |
| Zeer defensief |
Stamrechtportefeuilles |
8,3 % |
8,2 % |
-/- 1,6 % |
7,8 % |
4,0 % |
1,7 % |
4,0 % |
| Defensief |
Obligatieportefeuille |
9,8 % |
10,0 % |
3,2 % |
7,9 % |
3,2 % |
1,2 % |
4,0 % |
| Matig |
Mix aandelen / obl. |
17,8 % |
13,3 % |
-/- 7,4 % |
11,6 % |
6,5 % |
1,6 % |
6,0 % |
|
Matig / fondsen |
Fund Selector |
34,3 % |
13,1 % |
-/- 12,7 % |
-/- 1,1 % |
6,6 % |
5,6 % |
6,0 % |
| Normaal aandelen |
PRIJS<Waarde Methode |
44,8 % |
14,2 % |
-/- 38,5 % |
8,8 % |
10,8 % |
2,2 % |
8,0 % |
| Actief aandelen |
Amsterdam Selector |
14,3 % |
16,8 % |
-/- 15,9 % |
3,5 % |
15,3 % |
2,1 % |
8,0 % |
|
Wereld Selector |
6,0 % |
14,0 % |
-/- 10,5 % |
16,0 % |
47,7 % |
-/- 0,3 % |
8,0 % |
|
| Benchmark |
AEX Index |
36,4 % |
5,7 % |
-/- 11,9 % |
9,8 % |
17,2 % |
0,0 % |
|
|
EuroStoxx 50 |
21,0 % |
-/- 5,4 % |
-/- 17,1 % |
13,8 % |
17,9 % |
2,0 % |
* Het gaat hierom het netto behaalde rendement over de genoemde periode, ná alle kosten van de beheerder. Voor oudere cijfers verwijzen wij u naar onze website.
De correctie in de aandelenmarkten van de afgelopen weken heeft zijn sporen achtergelaten in de portefeuilles van onze cliënten. Gemiddeld gesproken werd ongeveer 1 procentpunt van het rendement ingeleverd. Omdat de aandelenmarkten in de laatste paar dagen weer herstelden en de door ons gekozen aandelen nog niet in hetzelfde tempo mee opliepen, werd de voorsprong die wij hadden opgebouwd gedeeltelijk ingeleverd. Met name de Wereld Selector, waar wij momenteel slechts 3 van de 8 posities hebben ingevuld, leverde de winst van het jaar weer helemaal in.
In de obligatieportefeuilles hadden wij last van twee gebeurtenissen. Op de eerste plaats kondigde ING aan, dat zij een 8% achtergestelde perpetuele obligatie gaat aflossen op 18 april 2014. Wij hebben deze obligatie al in de periode 2009 – 2010 voor veel van onze cliënten aangekocht. Destijds schreven wij, dat wij deze obligatie niet als eeuwigdurend zagen, omdat wij er van uit gingen dat ING de lening eerder zou gaan aflossen. Het was een dure obligatie (voor ING) en hij voldeed als achtergestelde obligatie niet meer aan de eisen van Basel III. Direct na de aankondiging daalde de koers van 103% naar 100,5%. Dat is een koersdaling van bijna 3% en dat kost in een portefeuille van 10 obligaties dus 0,3% tot 0,5% rendement. Daarnaast is Air Berlin in onderhandeling met haar belangrijkste aandeelhouders over de uitbreiding van haar garantievermogen. Afgelopen week kondigde Air Berlin aan meer tijd nodig te hebben voor de onderhandelingen. Zij stelde daarop de publicatie van de jaarcijfers uit en dat vinden beleggers nooit leuk. Daarop daalde ook de koers van de obligatie, die wij van Air Berlin in portefeuille hebben, met bijna 8% tot net boven pari. Ook dat kost in onze obligatieportefeuilles 0,8% en in onze stamrechtportefeuilles circa 0,4%. De renteopbouw in de portefeuille is niet voldoende om dit verlies binnen een maand op te vangen en dus daalde het rendement van de obligatieportefeuilles van 1,7% een maand geleden naar 1,2% eind maart 2014. Maar u ziet dat de spreiding van risico’s hier zijn werk doet, een daling van 0,5% is relatief weinig en wordt alleen al door de rente dit jaar gemakkelijk weer ingelopen. Over Air Berlin maken wij ons ondertussen niet zo’n zorgen, onze obligaties zijn niet achtergesteld en Etihad, de rijke luchtvaartmaatschappij uit de Arabische Emiraten, heeft een derde van het aandelenkapitaal in handen van Air Berlin en zal dat belang eerst moeten afschrijven voordat wij aan de beurt komen.
Meer informatie over vrijwel alle effectentransacties, welke wij in de portefeuilles van onze cliënten hebben uitgevoerd en andere beleggingsoverwegingen, welke wij uit onze dagelijkse analyses voortvloeien treft u aan op onze website, www.vermogensbeheer.co, onder de kop “Publicaties” (in chronologische volgorde) of op de website van De Technische Belegger, www.devermogensbeheer.co, waar u onderaan de meest recente uitgave de onderwerpen gegroepeerd vindt met een koppeling naar het meest recente artikel van elk onderwerp.
De volgende uitgave van de Technische Belegger verschijnt op maandag 5 mei 2014.



