Jaargang 19 nummer 8 (5 augustus 2013)

Wij baseren onze inzichten en adviezen volledig op een systematische benadering van de beleggingsproblematiek. Deze systematische benadering is steeds gebaseerd op gegevens uit het verleden. Er bestaat echter geen zekerheid dat het verleden altijd richtsnoer verschaft voor de toekomst. Beleggers die onze adviezen volgen lopen daarom risico’s waarvoor wij geen enkele verantwoordelijkheid nemen.

Het regent toppen. Zelfs de AEX Index deed afgelopen vrijdag in dit verband van zich horen. Uitgaande van de koersen is er dus geen probleem. Alleen maar jammer dat we niet dieper in de aandelen zitten. Maar de buitenkant verbergt veel. Wij zullen in deze aflevering van de Technische Belegger meer aandacht besteden aan de onderliggende bewegingen op de beurs en daaruit, zoals u zult zien, zullen wij ook een heel andere conclusie trekken, die de euforie van de toppen onderuit haalt. Natuurlijk kunnen er wonderen gebeuren. Beter gaat u daar echter voor naar Lourdes, want op de beurs bestaan ze eigenlijk niet. De beurzen staan aan de vooravond van een grotere correctie. Het is nog de vooravond want zij zitten nog allemaal in hun up-trend. Er is dus nog tijd om maatregelen te nemen, maar het staat vast als een huis dat er in de komende maanden tranen gehuild zullen worden door hen die hun maatregelen niet genomen hebben. Maak van de huidige positieve stemming gebruik om het aandelenbelang
in uw portefeuille te verminderen, af te dekken of te liquideren, waarbij geldt, dat er nog niemand arm is geworden van winst nemen.

Onze verwachtingen
Korte termijn	positief
Middellange termijn	positief
Lange termijn	negatief
NB: calamiteiten niet in	aanmerking genomen

Wij baseren onze inzichten en adviezen volledig op een systematische benadering van de beleggingsproblematiek. Deze systematische benadering is steeds gebaseerd op gegevens uit het verleden. Er bestaat echter geen zekerheid dat het verleden altijd richtsnoer verschaft voor de toekomst. Beleggers die onze adviezen volgen lopen daarom risico’s waarvoor wij geen enkele verantwoordelijkheid nemen.

De S&P500 Index op dagbasis

In figuur 1 laten wij u de daggrafiek van een van de best presterende beurzen van dit moment zien. Het is de S&P500. Er werd een nieuwe top gezet op 1.709,68. De dag ervoor was de koers utgebroken uit een horizontaal kanaal, dat inzette halverwege juli. Daarmede werd de lethargie, die de beurs vervulde in de voorgaande veertien dagen, opgeheven en de weg kwam vrij voor verdere stijgingen. Tegelijkertijd kwam hij voor de tweede achtereenvolgende keer boven de Keltner Channel te liggen. In positieve tijden komt het vaak voor dat een ligging boven dit kanaal lang wordt volgehouden, maar in dit geval is er geen bevestiging te vinden in de indicatoren. De Momentum Analyse onder de koersgrafiek divergeerde negatief bij de voorgaande top, negen dagen geleden. Nu, bij de nieuwe top, ligt hij nog aanzienlijk lager. Hij stijgt wel dus de optimist zou kunnen stellen, dat als hij doorstijgt de negatieve divergentie nog best opgelost kan worden. En dat is natuurlijk zo, alleen geloven wij, zoals wij boven stelden niet zo zeer in wonderen op de beurs. Uit figuur 1 kan men niet afleiden dat de reactie sterk zal zijn (wij komen hieronder hierop terug). De steunniveaus zijn wel te herkennen. Wij noemen de afgrenzingen van de Keltner Channel met hun middenlijn, de onderzijde van het horizontale kanaaltje en de beide Voortschrijdende Gemiddeldes. Het belangrijkste steunpunt is natuurlijk de voorgaande bodem op 1.560 want een doorbraak door dit niveau zet de markt pas echt op scherp. De conclusie uit figuur 1 is dat het nog best mogelijk is dat de markt nog verder stijgt, maar deze stijging zal beperkt zijn.

De AEX Index op weekbasis

In figuur 2 vindt u de grafiek van de AEX Index op weekbasis. Het lijkt een mooi plaatje. De koersen bewegen zich omhoog binnen een stijgend kanaal. Alles stijgt. Ook de Momentum Analyse is nog steeds stijgende. Hij begint echter aan de hoge kant te komen, maar er is nog beslist ruimte voor een verdere stijging. Een stijging gedurende een of twee weken lijkt goed mogelijk. Daarna zal er gas teruggenomen worden. De steunniveaus zijn duidelijk: de kanaalgrenzen, de beide gemiddeldes en de voorgaande bodems, waarvan 330 belangrijk is maar als de reactie zich omzet in een werkelijke correctie dan kan ook aan 319 gedacht worden. Een belangrijk moment zal zijn als de beide gemiddeldes zich zouden kruisen. (ergens tussen 350 en 355) want dat zou een duidelijk teken zijn, dat wijst op een dalende markt. Er is een groot aantal basale indicatoren, dat zwaar weer voorspelt. Wij zullen er ter aanvulling van het bovenstaande enkele laten zien.

Enkele onderliggende indicatoren

In figuur 3 vindt u een grafiek van de AEX Index en de McClellan Oscillator. De McClellan Oscillator is gebouwd op de Advance/Decline waarden. Zij geven het verschil tussen het aantal stijgende en dalende fondsen. U ziet de negatieve divergentie bij de vorige top in de Oscillator en de reactie in de koersen. Bij de bodem ziet u positieve divergentie en de markt stijgt daarop. Nu, bij een nieuwe top ziet u opnieuw negatieve divergentie. Het vervolg, dat niet onmiddellijk hoeft te zijn, laat zich raden.

 

De McClellan is een indicator die wij op dagbasis hanteren. Op weekbasis tonen wij u nog een viertal andere indicatoren. De eerste weekindicator, die achterblijft bij de koersontwikkeling van de AEX Index, is de Above/Below Index (figuur 4).Hij wordt ook berekend over de fondsen in het door ons gebruikte universum. De vraag is hoeveel fondsen er boven of onder hun gemiddelde liggen, waarbij de gemiddeldes (er zijn vier grafieken dus 4 gemiddeldes) van kort naar lang lopen. Geen van de gemiddeldes bevestigt de laatste top en ook de voorlaatste top wordt nergens bevestigd. Een tweede weekindicator is de New High Index van de fondsen die in ons universum zitten (755 aandelen uit de gehele wereld, figuur 5). Normaliter volgt deze index de koersontwikkeling, maar zoals men kan zien in de
figuur worden de twee laatste toppen niet meer bevestigd.

Vervolgens is er de Vladeracken Index (midden in figuur 5). Hij is gebaseerd op het aantal fondsen uit ons universum van 755 aandelen, dat koopbaar is volgens onze eigen maatstaven. Hij piekte tot vlak voor de top begin 2013. Daarna blijft hij dalende.
Een vierde studie op weekbasis betreft het gedrag van het Volume. U ziet deze in figuur 5 door de grafiek van de AEX Index op weekbasis heen getekend. Het is een 20-weeks gemiddelde van het volume. Normaliter volgt het volume de koersbeweging. In de grafiek is dat ook duidelijk te zien, maar bij de pijltjes begint het Volume afwijkend gedrag te vertonen. Bij pijltje 1 gaat de koers nog omlaag maar het volume stijgt. Twee maanden later gaat de koers stijgen. Bij pijltje 2 gaan de koersen omhoog (begin van de huidige rally) maar het volume blijft dalen tot op afgelopen vrijdag, toen een nieuwe top in het koersniveau werd gezet. Een haussemarkt met dalende koersen is gedoemd te sterven.
Er zijn nog veel meer studies. Het heeft geen zin om ze allemaal te laten zien. Ze laten allemaal, de een na de ander, vooral sinds de voorgaande top, een afwijkend gedrag van het koerspatroon zien. Dit maakt het zeer waarschijnlijk om niet van zeker te spreken, dat er een correctie in de maak is, die grotere vormen zal aannemen dan een normale, regelmatig voorkomende reactie. Wanneer deze zal inzetten is nog niet duidelijk. Maar wij geven de hausse niet meer dan nog enkele dagen tot maximaal enkele weken.

De Rente

De rente wil omhoog, maar slaagt daar toch niet echt in door de opeenvolgende geruststellingen van de autoriteiten. In figuur 6 laten wij u de weekgrafiek van het effectieve rendement op 10-jarige Nederlandse Staatsleningen zien. Het niveau van 1,94% is een goede steun gebleken en de tendens is een verdere stijging. Maar dat gebeurt niet gemakkelijk want de Momentum Analyse daaronder daalt en oefent daarmede een drukkend effect uit. Toch zien wij deze druk slechts als tijdelijk. Er zit een draai naar omhoog in de lucht. Hoogstwaarschijnlijk heeft de markt enige tijd nodig om zich los te maken van de officiële uitspraken, waarna hij zich gaat voorbereiden op de vermindering van het QE- programma in de Verenigde Staten. Want een gegeven staat vast: Is het vandaag niet dan is het morgen dat dit programma gestopt gaat worden.

De US$ versus de €

Er verschijnen zeer tegenstrijdige berichten in de pers inzake de dollar. Er zijn commentatoren, die van mening zijn dat de dollar stijgende is. Genoemd wordt dan een daling van de Euro naar 1,20. U hoeft maar naar de koers van de dollar (in Euro’s) te kijken om te weten, dat dit vooralsnog een sprookje is. Hoogstwaarschijnlijk doelen ze op andere verhoudingen zoals bijvoorbeeld Dollar/Yen. Andere commentatoren zien de dollar dalende en uitgaande van de actualiteit hebben zij het gelijk aan hun zijde. Wij tonen u in figuur 7 een maandgrafiek van de US$/Euro verhouding. Deze (bijgewerkte) grafiek komt uit een artikel, dat wij schreven in maart 2011 (nog steeds te lezen op onze website). De grafiek in figuur 7 toont een dalende lijn, neklijn getiteld, die de bovenkant vormt van een reactiepatroon dat onderdeel is van een veel groter, stijgend patroon (de lange termijn trend van de € is al decennia lang stijgend ten opzichte van de $). Met de laatste bodem, die hoger uitviel dan de voorgaande, werd het duidelijk, dat de onderzijde van het stijgende lange termijn kanaal niet meer bereikt zou worden. Inmiddels is de koers opnieuw op weg naar boven. Dit wordt bevestigd door de MACD (hier niet opgenomen), die in stijgende modus is. Door de vroegtijdige stijging is er een mogelijkheid ontstaan dat er een Kop/Schouderpatroon gevormd wordt (Aan de bovenzijde gemarkeerd door de “neklijn”). Als dat de werkelijkheid wordt dan gaat de € omhoog richting 1,45. En dat is een slok op een borrel, maar gezien de grafiek is dit zeer wel mogelijk. Als de € niet snel onder 1,30 zakt, dan wordt 1,45 en verder zeer waarschijnlijk.

De prijs van een vat Brentolie

Zoals u in figuur 8 kunt zien lijkt het erop dat de poging van de olieprijs om de bovenkant van het horizontale kanaal te bereiken gedoemd is een vroege dood te sterven. De Oscillator is al gaan dalen en de MACD is de schwung kwijt. Maar de lange termijn stijgende trend is nog altijd niet gebroken. En daarmee moet het kanaal nog steeds beschouwd worden als een langdurige correctie in zijwaartse richting die de koers slechts terug brengt naar de lange termijn trend. Afgaande op de Momentum indicatoren onderin de figuur is een breuk van de lange termijn trendlijn nog steeds mogelijk. Voorlopig verwachten wij per saldo nog weinig vuurwerk op het oliefront.

Het Goud

Even zag het ernaar uit, dat de goudprijs een bodemproces zou afsluiten, maar zover is het nog lang niet. In figuur 9 ziet u wat er gebeurde. Pas als de twee gemiddeldes zich kruisen kan de voorzichtige belegger weer instappen. Dat zou best kunnen gebeuren zodra de aandelenmarkten zich in een dalend avontuur storten, maar zolang daar nog op gewacht wordt, is het verstandig de ontwikkeling van de goudprijs slechts op afstand te bekijken.

Beleggen bij Vladeracken

Tabel 1 Resultaten vermogensbeheer Vladeracken BV

Risico profiel	Methode	2009 *	2010 *	2011 *	2012*	2013 tm 31-6*
Defensief	Stamrechtportefeuilles	8,3 %	8,2 %	-/- 1,6 %	7,9 %	2,3 %
Matig	Mix aandelen / obl.	17,8 %	13,3 %	-/- 7,4 %	11,6 %	4,3 %
Matig / fondsen	Fund Selector	34,3 %	13,1 %	-/- 12,7 %	-/- 1,0 %	-/- 5,9 %
Normaal aandelen	PRIJS<Waarde Methode	44,8 %	14,2 %	-/- 38,5 %	8,8 %	2,4 %
Actief aandelen	Amsterdam Selector	14,3 %	16,8 %	-/- 15,9 %	3,5 %	13,9 %
	Wereld Selector	6,0 %	14,0 %	-/- 10,5 %	16,0 %	54,2 %
Benchmark	AEX Index	36,4 %	5,7 %	-/- 11,9 %	9,7 %	8,4 %
	EuroStoxx 50	21,0 %	-/- 5,4 %	-/- 17,1 %	13,8 %	6,6 %

 

* Het gaat hierom het netto behaalde rendement over de genoemde periode, ná alle kosten van de beheerder. Voor oudere cijfers verwijzen wij u naar onze website.

Alsof de duivel ermee speelt, was onze gedachte toen wij in juli de tweede kwartaalrapportage voor onze cliënten opstelden. Markten sloten het tweede kwartaal af op een dieptepunt, vooralsnog zelfs het laagste punt van dit jaar. Gelukkig herstelden markten in juli direct weer en dat is te zien geweest. Vrijwel alle systemen laten inmiddels weer positieve resultaten zien (en dat inclusief de kosten voor drie kwartalen beheer) en de aandelenmodellen beginnen langzaam maar zeker weer te doen wat wij van ze verwachten, te weten: een duidelijke outperformance ten opzichte van de onderliggende aandelenindices. Met name onze aandelenselector methodieken lopen daarin voorop, maar ook ons waardemodel heeft in juli een flink stuk van de achterstand weer ingelopen. Het sterkt ons in onze verwachting dat 2013, ongeacht een dip die wij nog zien aankomen, een mooi beleggingsjaar gaat worden voor onze cliënten.
Meer informatie over vrijwel alle effectentransacties, welke wij in de portefeuilles van onze cliënten hebben uitgevoerd en andere beleggingsoverwegingen, welke wij uit onze dagelijkse analyses voortvloeien treft u aan op onze website, www.vladeracken.nl, onder de kop “Publicaties” (in chronologische volgorde).
De volgende uitgave van de Technische Belegger verschijnt op maandag 2 september 2013.

Den Haag, 5 augustus 2013
G.K. van Dommelen
Vladeracken Vermogensbeheer