Voorspelt het Hindenburg Omen een aanstaande crash?
Het Hindenburg Omen (8 september 2010)
Het was James R. Miekka die voor het eerst (in 1995) wees op een speciaal koerspatroon dat later door Kennedy Gammage het Hindenburg Omen werd genoemd. De naam verwijst naar de ramp met de Zeppelin in 1937 in Lakehurst.
Miekka baseerde zich op het werk van Norman Fosbeck’s High Low Logic Index (HLLI) een breedte indicator. Miekka’s Omen zou zeer zwaar weer aankondigen voor de beurzen. Sinds Miekka’s werk werd dit patroon regelmatig door analisten onderzocht en aangepast en zodoende is het moeilijk om een eenduidige opzet van dit patroon te creëren.
De Criteria
Het patroon bevat een aantal indicatoren, die moeten voldoen aan de volgende regels:
1. Het 52-weeks Voortschrijdend Gemiddelde van de New Highs en de New Lows op de New York Stock Exchange moeten beide groter zijn dan 2,2% van het aantal fondsen dat dagelijks wordt verhandeld op de genoemde beurs. Later werden er veranderingen aangebracht in deze regel. Men ging spreken van 2,5% en vooral van 2,8%, maar in het laatste geval betrof het niet het totaal aantal verhandelde fondsen maar de som van de stijgers en dalers. Hiermede werd ingespeeld op een veel voorkomende kritiek omdat in het totaal aantal verhandelde fondsen zich ook veel fondsen zouden bevinden waarvan slechts sporadisch een koers werd vastgesteld;
2. Het kleinste van deze getallen moet groter zijn dan 75. Deze regel lieten latere analisten vallen, omdat hij eigenlijk al besloten ligt in de eerste. Indien er 3200 tot 3300 fondsen in totaal verhandeld worden is 2,2% net iets minder dan 75;
3. Het 10-weeks Voortschrijdend Gemiddelde van de New York Stock Exchange Composite moet stijgend zijn. Miekka heeft calibraties uitgerekend ten behoeve van andere beurzen zodat deze ook kunnen worden gebruikt;
4. De McClellan Oscillator is negatief;
5. De nieuwe 52-weeks New High is niet groter dan 2 maal de nieuwe 52-weeks New Low.
Deze vijf eisen moeten zich voordoen op een en dezelfde dag. Er is dan sprake van een niet-geconfirmeerd Hindenburg Omen. Daarna moet het Omen zich binnen 36 dagen opnieuw voordoen om het eerste Omen te confirmeren.
De Realiteit
Onlangs meldde Miekka dat een niet geconfirmeerd Omen zich had gemanifesteerd op 12 Augustus. Er waren toen 92 fondsen die een nieuwe New High neerzetten (2,9% van alle fondsen verhandeld op de NSE) en er waren 81 New Lows (2,6%) Het 10-weeks MA steeg en de McClellan Oscillator daalde.
Op 20 Augustus ontstond de confirmatie. Sindsdien is het Omen dus van kracht.
Miekka maakte daarop bekend dat hij een 20% koersdaling voorzag in de DJIA vóór eind september. Hij verkocht al zijn posities en zei dat hij later opnieuw in de markt wil stappen tegen lagere prijzen.
De Kritiek
Norman Fosbeck gaf al meteen kritiek op deze constatering want hij stelde dat 2,6% een te laag percentage was. Om te kunnen spreken van een baisse signaal moest men naar zijn overtuiging tenminste uitgaan van een percentage van 5%.
Anderen stellen dat het patroon zich nog helemaal niet heeft voorgedaan. Waarom zij dat kunnen stellen is niet duidelijk. Onze eigen cijfers bevestigen 12 en 20 Augustus. Men zou deze ontkenning kunnen wijten aan het verschil in criteria, maar misschien ook aan vervuilde data of verschil in data. Om consistentie te verkrijgen streven analisten er daarom naar dat men enkel en alleen de gegevens gebruikt zoals die dagelijks gepubliceerd worden in de Wall Street Journal.
De waarde van het signaal
Overigens valt hier en daar te lezen dat het gehele Omen alleen maar een kwestie is van doorgeschoten curvefitting (het zoeken achteraf naar parameters waarmede zo goed mogelijk de werkelijkheid uit het verleden benaderd wordt). Voor hen bestaat er dus niet zoiets als een Hindenburg Omen want het is bewezen dat ver doorgevoerde optimalisatie zelden leidt tot een juiste voorspelling van de toekomst. Men dient zich inderdaad af te vragen wat de waarde van het Hindenburg Omen is.
Inmiddels is vast komen te staan dat sinds 1986 het patroon slechts gevolgd werd door een crash in 24% van de gevallen dat het signaal voorkwam. Men kan het Hindenburg Omen dus geen voorspeller noemen in de echte zin van het woord, 24% is nog altijd veel maar het is te weinig om er op te kunnen bouwen. Wat wèl interessant is, is het feit dat geen enkele diepe beursval zich heeft voorgedaan sinds 1986 zonder dat deze val was aangekondigd door een geconfirmeerd Hindenburg Omen. Toch heeft het Omen wel degelijk een negatieve voorspellende betekenis, want in 41% van de gevallen werd het gevolgd door een ‘panick Sell-Off’ en in 77% was er sprake van een daling van tenminste 5%. Slechts in minder dan 5% van de gevallen was er geen sprake van een negatieve beurs van enige betekenis binnen de voorgeschreven periode.
De Effectenbeurs in Amsterdam
Als wij de Amerikaanse cijfers toepassen op de AEX, dan kan het volgende gezegd worden: Op 12 Augustus jongstleden sloot de AEX Index op 324. Op 29 Augustus daaropvolgend was de slotkoers 318. Er is dus statistisch vanuit het Hindenburg Omen te voorspellen dat wij met een kans van 77% in de nabije toekomst nog de 300 gaan tegenkomen. Als de 20% daling die Miekka voorspelt zich gaat realiseren dan zien wij in de komende maanden zelfs nog een koers 260. De kans daarop is hooguit 41%. Beide koersen liggen dicht in de buurt van redelijk forse steunniveaus.
Wat het signaal natuurlijk op dit moment zwaarder doet wegen is het feit dat er zeer veel angst bestaat in de wereld ten aanzien van de meer fundamentele factoren in de economie, waarvan toch veel negatiefs verteld wordt. Denk aan de angst voor een dubbele bodem in de economie, de verflauwing van het herstel in Amerika, de enorme besparingen die in Europa worden aangekondigd, de sterke daling van de langere termijn rente, de stijging van het goud en ga zo maar een tijdje door. Het lijkt daarom van voorzichtig beleid te getuigen als men dit Omen op dit moment voor ogen houdt ook al staat men er sceptisch tegenover en wil men niet direct meedoen met het nemen van zeer drastische maatregelen.
Den Haag, 8 september 2010
Gijsbrecht K. van Dommelen
Vladeracken Vermogensbeheer
Disclaimer
De auteur is verantwoordelijk voor het beleggingsbeleid van Vladeracken BV, een vermogensbeheerder met vergunning van de AFM. Dit stuk is geen beleggingsadvies. Wie conform bovenstaande ideeën belegt of wenst te beleggen doet dat voor eigen rekening en risico. In dit kader wijzen de auteur en Vladeracken BV alle verantwoordelijkheid voor de inhoud van dit stuk van de hand.
